سمارتفون ادامنىڭ ءسوزىن تىڭداپ، قانشالىقتى ماس ەكەنىن انىقتاي الادى
ادامداردىڭ قانشالىقتى ماس بولعانىن انىقتايتىن كوپتەگەن تاسىلدەر بار. كوزدىڭ قوزعالىسىن تالدايتىن سمارتفون قولدانباسى، دەنە قىسىمىن ولشەيتىن جۇرگىزۋشى ورىندىعى، تەردىڭ شىعۋىن تالداۋ سەنسورلارى بار. بۇلاردان دا ءتيىمدى تاعى ءبىر ءتاسىل تابىلدى.
الكوگول ىشكەن ادامنىڭ وزىنە دە، باسقالارعا دا قاۋىپسىز بولۋىنا كومەكتەسەتىن تاعى ءبىر كومەكشى قۇرال پايدا بولدى. سمارتفونعا ورناتىلعان قوسىمشا ارقىلى ادامنىڭ قانشالىقتى ماس بولعانىن انىقتايتىن ءتاسىل تۋرالى Newatlas.com سايتى جازدى. وسى ماتەريالعا سۇيەنە وتىرىپ عالىمداردىڭ جاڭالىعىنىڭ جۇمىس ىستەۋ قاعيداسىن تۇسىندىرەمىز.
قولدانۋشىنىڭ داۋىسىن ءپاسسيۆتى باقىلاي وتىرىپ (تىڭداي وتىرىپ)، سمارتفوندار ادامداردى ماس بولۋدان ساقتايتىن ەڭ جاقىن دوسىنا اينالاتىن بولدى. مەيرامحاناعا كاراوكە كەشىنە بارعان كەز كەلگەن ادام بىرنەشە بوكال ىشىمدىكتەن كەيىن داۋىسىنىڭ قالاي وزگەرەتىنىن بىلەدى. عالىمدار بۇل داۋىستىق وزگەرىستەردى تالداۋ ادامنىڭ قانشالىقتى ماسايعانىن انىقتاۋدىڭ تاڭعالارلىق جاقسى ءتاسىلى ەكەنىن دالەلدەگەن.
قازىر ستەنفورد مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ جانە تورونتو ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ زەرتتەۋشىلەرى ادامنىڭ ماستىق دەڭگەيى تۋرالى جىلدام كەرى بايلانىس جاساۋدىڭ جاڭا ءادىسىن تاپتىق دەپ سانايدى. ولار شاعىن زەرتتەۋ جۇرگىزىپ، 18 ەرەسەك ادامنىڭ ءارقايسىسىنا دەنە سالماعىنا قاراي الكوگول دوزاسىن بەرەدى. سونداي-اق ولاردان 50-60 س م قاشىقتىقتا تۇرعان سمارتفونعا جاڭىلتپاش وقىپ جازدىرۋ ۇسىنىلادى.
وسىلايشا ەكسپەريمەنتكە قاتىسۋشىعا الكوگول ىشكەنگە دەيىن، الكوگولدىڭ دوزاسى وسكەن سايىن ءار ساعاتتا سول ءماتىندى قايتالاپ وقىتادى. جەتى ساعاتتىق زەرتتەۋ بارىسىندا ولاردىڭ قانداعى الكوگول دەڭگەيى دە ءار 30 مينۋت سايىن باقىلانىپ وتىرعان.
مىنا ۆيدەودا جول ساقشىسى مەن كولىك جۇرگىزۋشىلەرىنىڭ اراسىندا بولۋى مۇمكىن ديالوگتاردان دا الكوگول دەڭگەيىن انىقتاۋعا بولار ەدى:
عالىمدار داۋىستىق جازبالاردى ءبىر سەكۋندتىق ينتەرۆالدارعا ءبولىپ، دىبىس دەڭگەيى مەن جيىلىگى سياقتى كورسەتكىشتەردى قولدانىپ تالداعان. دەرەكتەر بازاسى جاسالعاننان كەيىن، زەرتتەۋشىلەر ونىڭ %98 جاعدايدا ماس بولۋ دەڭگەيىن ءدال بولجاي الاتىنىن انىقتاعان.
«ءبىزدىڭ مودەلدىڭ دالدىگى مەنى تاڭعالدىردى. الكوگولدى ماس بولۋ كەزىندە سويلەۋ سيپاتتامالارىنىڭ وزگەرۋىن انىقتاۋدى ءبىز العاش بولىپ ويلاپ تاپپاساق تا، سيگنالداردى وڭدەۋ، اكۋستيكالىق تالداۋ جانە ماشينالىق وقىتۋداعى وزىق جەتىستىكتەردى پايدالانۋدىڭ ارقاسىندا ءبىزدىڭ تالاۋىمىزدىڭ جوعارى دالدىگىنە سەنىمدىمىن»، - دەيدى ستەنفوردتىڭ جەدەل مەديتسينا كافەدراسىنىڭ جەتەكشى زەرتتەۋشىسى برايان سۋففولەتتو.
زەرتتەۋشىلەر ەندى ءوز جۇيەسىن سمارتفوندارعا قوسۋ ارقىلى پايدالانۋشىلاردىڭ ماس بولۋ دەڭگەيىن باقىلايتىن جانە تىم ماس كۇيىندە كولىك جۇرگىزۋگە بولمايتىن ەسكەرتۋلەر جىبەرەتىن ءتاسىل بولۋى مۇمكىن دەپ سانايدى.
Aikyn.kz
