ەرتە تۇراتىن ادامدار كەش جاتاتىن ادامدارعا قاراعاندا كوپ ءومىر سۇرەدى - زەرتتەۋ

ادامداردىڭ ءومىر ۇزاقتىعى ولاردىڭ بەلسەندىلىگىنە تىكەلەي بايلانىستى بولۋى مۇمكىن. ا ق ش-تاعى سولتۇستىك- باتىس ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ نەۆرولوگى كريستەن كنۋتسون مەن ۇلى بريتانياداعى سۋررەي ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى مالكولم فون شانتس جەتەكشىلىك ەتكەن زەرتتەۋ ناتيجەسى وسىنى كورسەتتى. جۇمىس chronobiology International جۋرنالىندا جاريالاندى.

шала ұйқы
سۋرەت: istockphoto.com

زەرتتەۋگە 38 بەن 73 جاس ارالىعىنداعى 430 مىڭنان استام ادام قاتىستى. ولار ارنايى ساۋالناما تولتىرىپ، وزدەرىنىڭ تابيعي حرونوتيپىن انىقتادى:
- انىق «تاڭعى» (جارقانات)،
- ورتاشا تاڭعى،
- ورتاشا كەشكى،
- انىق «كەشكى» (سوۆا).

عالىمدار قاتىسۋشىلاردى ورتا ەسەپپەن 6,5 جىل بويى باقىلادى.

زەرتتەۋ كەزىندە كەش جاتاتىندار ديابەت، پسيحيكالىق جانە نيەۆرولوگيالىق اۋىتقۋلار، اسقازان-ىشەك جانە تىنىس الۋ اۋرۋلارى ءجيى كەزدەسەتىنى انىقتالدى. سونىمەن قاتار، ولاردىڭ ەرتە قايتىس بولۋ قاۋپى ەرتە تۇراتىندارعا قاراعاندا %10 عا جوعارى ەكەن.

«ۇكىلەر» قوعامداعى «بوزتورعايلارعا» ارنالعان تارتىپكە بەيىمدەلۋگە ءماجبۇر. كنۋتسوننىڭ ايتۋىنشا، بۇل ولاردىڭ بيولوگيالىق ساعاتىمەن سايكەس كەلمەيدى دە، سوزىلمالى سترەسس تۋعىزادى. تۇندە ۇيقى قاناعاتتانبايدى، كۇندىز تاماقتانۋ رەجيمى بۇزىلادى، قوزعالىس ازايادى.

پروفەسسور فون شانتستىڭ پىكىرىنشە، «ۇكىلەرگە» مۇمكىندىگىنشە كەشىرەك جۇمىس باستاۋعا جانە اياقتاۋعا جاعداي جاساۋ كەرەك. ال ەگەر ونداي مۇمكىندىك بولماسا، زەرتتەۋشىلەر قاراپايىم كەڭەستەر بەرەدى:
- تەك ءبىر ۋاقىتتا ۇيىقتاۋ،
- ەرتە جاتىپ، كۇن ساۋلەسىن كوبىرەك قابىلداۋ.

بۇل تاسىلدەر ارقىلى «ۇكىلەر» ءوز بەلسەندىلىگىن كۇننىڭ ءبىرىنشى جارتىسىنا قاراي ازداپ ىعىستىرا الادى.

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى