قازاقستان ساۋدا سوعىسىنىڭ نىسانى ەمەس - ساراپشىلار ترامپ ەنگىزگەن باج سالىعى جايىندا

اق ءۇي X الەۋمەتتىك جەلىسىندە باج سالىعى سالىناتىن ەلدەردىڭ ءتىزىمىن جاريا ەتتى. ۇسىنىلعان دەرەككە سايكەس، قازاقستاندا امەريكالىق تاۋارلارعا 54 پايىز تاريف بەكىتىلگەن. وسىعان جاۋاپ رەتىندە ا ق ش قازاقستان ونىمدەرىنە 27 پايىز باج سالىعىن ەنگىزبەك.

- ا ق ش قازاقستاننىڭ ەڭ ءىرى ساۋدا سەرىكتەسى ەمەس. ولار تاۋار اينالىمى بويىنشا 12-ورىندا تۇر. 2023-جىلى قازاقستان ا ق ش- قا 1,5 ميلليارد دوللاردىڭ تاۋارىن ەكسپورتتادى. نەگىزىنەن ول مۇناي بولاتىن. 850 ميلليون دوللارعا جەتكىزدىك، - دەپ اتاپ وتەدى قارجى ساراپشىسى اندرەي چەبوتاريەۆ.

قازاقستان مۇنايدان بولەك ا ق ش- قا ۋران، كۇمىس، فەرروقورىتپا، تانتال جانە تاۋارلاردىڭ وزگە دە ءتۇرىن يمپورتتايدى.

- ارينە، ءبىز ءۇشىن بۇل ۇنامسىز. سەبەبى كەز كەلگەن تاريف ەكونوميكا ءوسىمى قارقىنىنىڭ تومەندەۋىنە نەمەسە ءتىپتى ەكونوميكانىڭ قۇلدىراۋىنا الىپ كەلەدى. دەگەنمەن بۇكىل الەمگە تاريف ەنگىزگەن ا ق ش- تىڭ وزىنە مۇنىڭ قاتىسى كوپ بولماق. دەمەك، ولاردىڭ ەلىندە قىزمەتتەر مەن تاۋارلاردىڭ باعاسى كوتەرىلەدى، - دەدى ساراپشى.

ول ەگەر تاۋارلارىمىزدى ساتىپ الۋشى تابىلماسا، وندا ەكسپورتىنىڭ ءبىر بولىگىنەن ايىرىلۋىمىز ىقتيمال ەكەنىن العا تارتادى.

- وندا ماسەلەن، «قازاتومونەركاسىپ» وندىرەتىن ۋران يزوتوپى سياقتى بارىنشا ايرىقشا زاتتار بار. ءبىراق، الەمدە قالاي دەگەندە دە ونى ساتىپ الاتىن بىرەۋ تابىلادى. ءيا، قيىنداۋ بولۋى جانە تابىستىڭ ءبىر بولىگىنەن ايىرىلىپ قالۋىمىز ىقتيمال. دەگەنمەن، جاھاندىق داعدارىس ۇدەرىستەرى جايىندا ايتۋعا كەلمەيدى. ساۋدالاسۋ ۇدەرىسى ءجۇرىپ جاتقانىنا سەنىمدىمىن جانە تاياۋ ۋاقىتتا قازاقستانعا قاتىستى وزگە دە تاريفتەردى كورىپ قالارمىز، - دەدى اندرەي چەبوتاريەۆ.

ال قارجى سالاسىنىڭ ساراپشىسى راسۋل رىسمامبەتوۆ باج سالىعىنىڭ وتاندىق ەكسپورتقا قاتىسى جوق ەكەنىن العا تارتادى. سەبەبى قازاقستان تاۋارلارى ا ق ش- قا ستراتەگيالىق ماتەريالدار تىزىمىمەن ەنەدى جانە باج سالىعىنا ىلىكپەيدى.

- قازاقستان ساۋدا سوعىسىنىڭ نىسانى ەمەس. قايتا قۇبىلمالى وڭىرلەر اراسىنداعى تۇراقتىلىق ارالى جانە بۇل اسىرەلەپ ايتقان ءسوز ەمەس. جاھاندىق جانجالدار - بۇل بەيتاراپ دەلدال بولۋ، ەكسپورتتى كەڭەيتۋ جانە ازيامەن، ە و- مەن، وزگە دە ەلدەرمەن ساۋدا بايلانىستارىن نىعايتۋ مۇمكىندىگى. ايتپاقشى، كوڭىلگە قونىمدى فاكتى دە بار. ءبىز ا ق ش- پەن تىكەلەي ساۋدا-ساتتىق جاسايمىز جانە شاعىن ەكونوميكاسىندا وسىنداي پروفيتسيتى بار ت م د- داعى ساناۋلى ەلدەردىڭ ءبىرىمىز. بىزبەن قاتار وسىنداي تاريف وڭتۇستىك كورەياعا جانە وزگە دە ازيا جولبارىستارىنا ەنگىزىلدى، - دەدى قارجى ساراپشىسى.

سونداي-اق ول قازاقستانعا وتاندىق وندىرىسكە باسىمدىق بەرۋى كەرەكتىگىن باسا ايتتى.

- قازاقستان ءوزىنىڭ وندىرىسىنە بەيىمدەلۋى قاجەت. جەرگىلىكتى ءوندىرۋشى دەگەنىمىز كىم دەگەن تۇسىنىككە قويىلاتىن تالاپتى قاتاڭداتىپ، اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىنە، قايتا وڭدەۋ مەن ماشينا جاساۋعا باسىمدىق بەرگەن ءجون. قازىر مۇمكىندىكتەر تەرەزەسى اشىلىپ، ارزان اقشا تارتۋدىڭ، ۇزدىك جابدىقتار ساتىپ الۋدىڭ ورايى كەلۋى ىقتيمال. ەڭ باستىسى - جىلدام ارەكەت ەتۋ، - دەپ اتاپ وتەدى راسۋل رىسمامبەتوۆ.

ايتا كەتەيىك، پرەزيدەنت دونالد ترامپ ا ق ش- تىڭ بارلىق ساۋدا سەرىكتەستەرى ءۇشىن %10 تاريفتى جانە ءوزىنىڭ «امەريكا ءبىرىنشى كەزەكتە» اتتى باعدارلاماسى اياسىندا وزگە ونداعان مەملەكەتكە بارلىق سالانى قامتيتىن جوعارى باج سالىعىن ەنگىزۋدى قاراستىراتىن پاكەتىن ۇسىندى.

وسىعان وراي ەلىمىزدىڭ ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىگى ا ق ش- تىڭ ءبىرقاتار تاۋارعا جاڭا كەدەندىك باج ەنگىزۋىنە قاتىستى مالىمدەمە جاسادى.

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى