نەسيەنى تولەي الماعان جاعدايدا نە ىستەۋ كەرەك - تىعىرىقتان شىعۋ جولدارى

قارجىلىق ساۋاتتىلىق - بۇل ەڭ الدىمەن ءوز اقشاڭدى ساۋاتتى باسقارا ءبىلۋ. بۇگىندە وكىنىشكە قاراي كرەديتى جوق ادام از. ال ونى ۋاقىتىلى تولەي الماي، قارىزعا باتقاندار قانشاما. كرەديت جانە ونى كەشىكتىرۋ پروبلەماسى تۋرالى Sputnik قازاقستان ءتىلشىسى زەرتتەپ كوردى.

كرەديت - وڭاي ءارى قولجەتىمدى اقشا بولىپ كورىنگەنىمەن، شىن مانىندە پروبلەماسى كوپ قارجى. ادام قانشا جەردەن قارجىلىق ساۋاتتى بولسا دا، قيىندىقتان شىعۋ ءۇشىن امالسىز كرەديت الۋىنا تۋرا كەلىپ جاتاتىن ءجايتتار كوپ. سونىمەن، كرەديتتىڭ بۇگە-شىگەسىن بىزگە بانك ماسەلەلەرى جونىندەگى تاۋەلسىز ساراپشى نۇرجان بياقايەۆ ايتىپ بەردى.

ەگەر ءسىزدىڭ كرەديتىڭىز تولەۋ ۋاقىتىنان كەشىكتىرىلسە، 30 كۇنتىزبەلىك كۇن ىشىندە بانككە جازباشا ءوتىنىش جاساۋ كەرەك. وندا نە ءۇشىن كرەديتتى تولەي الماعانىڭ تۋرالى ءتۇسىندىرىپ جازاسىز. بۇل وتىنىشكە كۋالاندىراتىن قۇجاتتاردىڭ كوشىرمەسىن قوساسىز. سوسىن بانكتەن كرەديت مىندەتىن قايتا قاراۋدى سۇرايسىز. وسى ورايدا بانكتىڭ كىرىس بەلگىسىمەن ءوتىنىشىڭىزدىڭ كوشىرمەسىن الۋىڭىز كەرەك، - دەدى بياقايەۆ.

كرەديت قارىزى بارلار بانككە ءوتىنىش جازۋعا قۇقىلى

قارىز الۋشى كرەديت مولشەرىن ازايتۋ نەمەسە كەيىنگە شەگەرۋ تۋرالى ءوتىنىش جاساي الادى. الايدا بانك مىنالاردى قاراۋعا جانە ماقۇلداۋعا نە ولاردان باس تارتۋعا قۇقىلى:

سىياقى مولشەرلەمەسىن تومەندەتۋ؛

كرەديتتى نەمەسە سىياقى بويىنشا تولەمدى كەيىنگە قالدىرۋ؛

بەرەشەكتى وتەۋ ءادىسىنىڭ جانە وتەۋ مەرزىمىنىڭ وزگەرۋى؛

قارىز مەرزىمىن وزگەرتۋ (ۇزارتۋ)؛

مەرزىمى وتكەن كرەديتتى نەمەسە سىياقىنى كەشىرۋ؛

ايىپپۇلدار مەن ءوسىمپۇلداردىڭ، سونداي-اق قارىزعا قىزمەت كورسەتۋگە بايلانىستى كوميسسيالاردىڭ (بار بولسا) كۇشىن جويۋ.

بانك كۇنتىزبەلىك 15 كۇن ىشىندە جازباشا جاۋاپ بەرۋگە نەمەسە قارىز شارتىن وزگەرتۋ بويىنشا ءوز تالاپتارىن بەرۋگە نەمەسە دالەلدى نەگىزدەمەنى كورسەتە وتىرىپ، ءوتىنىش بويىنشا باس تارتۋعا نە قاراۋ مەرزىمىن ۇزارتا وتىرىپ، جاۋاپ بەرۋگە مىندەتتى. ءوز تاراپىنان بانك قارىز الۋشىنىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن، تابىستىڭ تومەندەۋىن، كەپىلدى تۇرعىن ءۇيدىڭ بىرەگەيلىگىن جانە تاعى باسقا جايتتاردى ەسكەرۋگە ءتيىس، - دەيدى ساراپشى.

بانك وتىنىشتەن باس تارتقان جاعدايدا...

ەگەر بانك وتىنىشتەن باس تارتقان جاعدايدا رەتتەۋشىگە - قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىنە جازباشا ءوتىنىش جاساۋعا بولادى. ۋاكىلەتتى ورگان ودان ءارى تالقىلاۋ ءۇشىن بانككە تاپسىرىلعان ءوتىنىشتىڭ كوشىرمەسىن جانە بانك جاۋابىنىڭ كوشىرمەسىن مىندەتتى تۇردە قوسا بەرۋ كەرەك.

ەگەر تۇرمىسى ورتاشا ازاماتتار ساناتىنا جاتاتىن بولساڭىز، وندا مەرزىمىن وتكىزىپ الۋ جانە باس تارتۋ بويىنشا تالقىلاۋلار تۋىنداعان كەزەڭدە بانك كەپىل مۇلكىن سوتتان تىس ساتۋ راسىمدەرىن باستاي المايدى. ەگەر سىزدە كەپىلدى (يپوتەكالىق) كرەديت بولعان جاعدايدا، زاڭناماعا سايكەس ءسىز بانككە يپوتەكا نىساناسى بولىپ تابىلاتىن كەپىل مۇلكىن ءوز بەتىنشە وتكىزۋ تۋرالى نەمەسە كەپىل مۇلكىن بانك بالانسىنا بەرۋ ارقىلى قارىز شارتى بويىنشا مىندەتتەمەنى ورىنداۋدى كەيىنگە شەگىنىپ بەرۋ تۋرالى وتىنىشپەن بانككە جۇگىنۋگە قۇقىعىڭىز بار، - دەيدى نۇرجان بياقايەۆ.

مەرزىمى وتكەن كەزدە بانك قىزمەتكەرلەرىمەن بايلانىستا بولۋدىڭ قاجەتى جوق، ءبىراق جوعارىدا اتالعان پروتسەدۋرالاردى ۋاقىتىندا جۇرگىزگەن دۇرىس. بۇل پروبلەمالىق جاعدايدى ۋاقتىلى جانە دۇرىس شەشۋگە كومەكتەسەدى.

كرەديت الاردان بۇرىن...

بيىل قازاقستاندا جەكە تۇلعالارعا كرەديت بەرۋ كورسەتكىشى كۇرت ءوستى، دەيدى ساراپشىلار. كرەديتتى تولەمەيتىندەر سانى دا ارتقان. نۇرجان بياقايەۆتىڭ ايتۋىنشا، ءتىپتى شاعىن كرەديت - بۇل ەڭ الدىمەن ءومىر ساپاسىنا اسەر ەتەتىن قارجىلىق مىندەتتەمە.

بانككە جۇگىنگەن كەزدە مەنەدجەر وتەۋ كەستەسىنىڭ الدىن-الا ەسەبىن ۇسىنا وتىرىپ، بارلىق نەگىزگى شارتتاردى تولىق ءتۇسىندىرۋى كەرەك. ال ازاماتتار ايتارلىقتاي سايكەسسىزدىكتەردى بولدىرماۋ ءۇشىن بانكتەردىڭ سايتتارىندا نەمەسە ARRFR سايتىندا ورنالاستىرىلعان كرەديتتىك كالكۋلياتوردى قولدانا وتىرىپ، بەرىلگەن ەسەپتەۋلەردى دەربەس سالىستىرا الادى. كرەديت كەلىسىمشارتىن وقىعاندا مىندەتتى تۇردە مۇقيات بولىڭىز. اقشانى العانعا دەيىن اسىعىستىق تانىتپاڭىز، - دەيدى ساراپشى.

ساراپشىنىڭ ايتۋىنشا، باستى ەرەجەلەردىڭ ءبىرى - كليەنتتىڭ زەيىنى. قارىز شارتىنا قول قويماس بۇرىن، قارىز بويىنشا نەگىزگى (تۇپكىلىكتى) اقپاراتتى قامتيتىن شارتتىڭ تيتۋلدىق بەتىن مۇقيات زەردەلەۋ قاجەت. قارىز سوماسى، مەرزىمى، نومينالدى مولشەرلەمە مەن وتەۋ ءادىسى، ءىشىنارا نەمەسە تولىق مەرزىمىنەن بۇرىن وتەۋ شارتتارى، ءوسىمپۇلدىڭ، ايىپپۇلدىڭ مولشەرى، بارلىعىن ءجىتى زەرتتەۋ كەرەك.

كوللەكتور دەگەن كىم، مىندەتى نە؟

قازاقستان اۋماعىندا كرەديت بەرەشەگىن ءوندىرىپ الۋ بويىنشا جۇمىس ىستەيتىن كوللەكتورلىق اگەنتتىكتەر

«بانكتەر جانە بانك قىزمەتى تۋرالى» جانە «كوللەكتورلىق قىزمەت تۋرالى» زاڭداردىڭ تالاپتارىنا باعىنادى. بۇگىنگى تاڭدا قازاقستاندا شامامەن 270 كوللەكتورلىق اگەنتتىك بار.

«بانك پەن كوللەكتورلىق اگەنتتىك اراسىندا فاكتورينگ شارتى (ياعني تالاپ ەتۋ قۇقىقتارىن بەرۋ) جاسالادى. مىندەتتى تۇردە قارىز جانە كەپىل شارتىنىڭ ءتۇپنۇسقالارى بەرىلەدى. بۇل رەتتە بانكتىڭ بورىشكەردىڭ كەلىسىمىنسىز بەرەشەكتى كوللەكتورعا بەرۋگە نەمەسە قارىز الۋشىنىڭ بەرەشەگىن ءبىر مەزگىلدە بىرنەشە كوللەكتورعا بەرۋگە قۇقىعى جوق»، - دەيدى ساراپشى.

كوللەكتورلىق اگەنتتىك قىزمەتكەرلەرى بورىشكەرمەن تەك جۇمىس كۇندەرى، 08:00 دەن 21:00 گە دەيىنگى كەزەڭدە، تەلەفون بايلانىسى ارقىلى كۇنىنە 3 رەتتەن ارتىق ەمەس جانە كورسەتىلگەن ۋاقىتتا جەكە بايلانىس كەزىندە اپتاسىنا 3 رەتتەن ارتىق ەمەس بايلانىسقا تۇسۋگە قۇقىلى.

بۇل رەتتە، مەملەكەتتىك جانە ورىس تىلدەرىن مەڭگەرگەن قىزمەتكەر ءاربىر بايلانىس كەزىندە ەسەپتىك تىركەۋدىڭ اتاۋى مەن ءنومىرىن، كوللەكتورلىق اگەنتتىك مەكەنجايىن، بايلانىساتىن قىزمەتكەردىڭ تولىق اتى-ءجونىن، بانكتىڭ اتاۋىن، سونداي-اق بەرەشەك قالدىعى تۋرالى جازباشا اقپاراتتى اتاۋعا مىندەتتى. قازاقستاندا الاياقتىق ارەكەتتەر جيىلەپ كەتكەندىكتەن، قوڭىراۋ شالۋشى قىزمەتكەردەن جوعارىدا كورسەتىلگەن بارلىق اقپاراتتى ۇسىنۋدى تالاپ ەتىڭىز.

بانكتىڭ كوللەكتورلىق اگەنتتىككە بەرگەن بەرەشەگىنىڭ جالپى سوماسى تىركەلەدى جانە ونى كوللەكتورلىق اگەنتتىك ءوز بەتىنشە ۇلعايتا المايدى. بەرەشەك مولشەرىن ءوز بەتىنشە ازايتۋعا عانا قۇقىلى، مىسالى، بانك بۇرىن ەسەپتەگەن ايىپپۇل تۇراقسىزدىقتارىن جويا الادى. كوللەكتورلىق اگەنتتىكتىڭ ءبىرىڭعاي تەلەفون ءنومىرى بولۋعا ءتيىس، قىزمەتكەرلەرگە بورىشكەردىڭ دەربەس دەرەكتەرىن ءۇشىنشى تۇلعالارعا اشۋعا، بورىشكەردى بەرەشەك تۋرالى اقپارات بويىنشا جاڭىلىستىرۋعا تىيىم سالىنادى، ەڭ باستىسى، قىزمەتكەرلەردىڭ بورىشكەردەن بەرەشەكتى وتەۋ ءۇشىن قولما-قول اقشامەن دە، قولما-قول اقشاسىز نىساندا دا اقشا قابىلداۋعا، سونداي-اق باسقا مۇلىكپەن وتەۋدى تالاپ ەتۋگە قۇقىعى جوق، - دەيدى نۇرجان بياقايەۆ.

بارلىق پروتسەسس بانكتە كوللەكتورلىق اگەنتتىكتىڭ رەسمي دەرەكتەمەلەرى بويىنشا جۇرگىزىلەدى.

سونداي-اق بورىشكەرگە قىسىم جاساۋعا، بوپسالاۋعا، قوقان-لوققى جاساۋعا، بالاعات سوزدەر ايتۋعا جانە تاعى باسقا ادەپسىز مىنەز-قۇلىققا جول بەرىلمەيدى. زاڭناماعا سايكەس، كوللەكتورلىق اگەنتتىك بورىشكەردىڭ بانكتىك شوتتارىن بۇعاتتاۋعا نەمەسە تىيىم سالۋعا، سونداي-اق ونى ودان ءارى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن بورىشكەردىڭ كەز كەلگەن مۇلكىنە تىيىم سالۋعا قۇقىعى جوق. مۇنى سوت شەشىمى شەڭبەرىندە تەك بانك نەمەسە جەكە سوت ورىنداۋشى جۇرگىزۋگە قۇقىلى، - دەيدى بانك ماسەلەلەرى جونىندەگى تاۋەلسىز ساراپشى نۇرجان بياقايەۆ.

ەگەر كوللەكتورلىق اگەنتتىككە قاتىستى داۋلى ماسەلە تۋىنداسا، قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىنە شاعىم تۇسىرە الاسىز.

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى