مىنىلگەن كولىككە دە %4 دىق كرەديت: كولىك نارىعىندا نە بولىپ جاتىر
استانا. KAZINFORM - ەلىمىزدەگى كولىك نارىعىندا سوڭعى ءبىر ايدا بۇرىن-سوڭدى بولماعان قۇبىلىس بايقالادى. اتاپ ايتقاندا، اۆتوسالوندار بىرىنەن سوڭ ءبىرى 4 پايىزدىق نەسيە باعدارلامالارىن جاريالادى.
كەيبىر جەكەلەگەن كومپانيالار ەسكى كولىكتىڭ وزىنە 4 پايىزدىق كرەديت بەرىپ جاتىر. بۇل نەنى بىلدىرەدى؟ نە سەبەپتى اۆتونارىقتا بۇنداي «باتپانقۇيرىق» ۇسىنىستار قاپتاپ كەتتى؟ ماسەلەنىڭ ءمان-جايىن ساراپشىلاردان سۇراپ كوردىك.
جاڭا كولىكتىڭ ساتىلىمى تومەندەمەگەن
اۋەلى ەلدەگى جاڭا كولىكتەردىڭ ساتىلىمى قالاي ءجۇرىپ جاتقانىن ءبىر باعامداپ الايىق. قازاقستان اۆتوكولىك وداعىنىڭ مالىمەتىنشە، اقپان ايىندا 15963 جاڭا كولىك ساتىلعان: 15208 ءسى - جەڭىل جانە كوممەرتسيالىق اۆتوموبيل، 755 ءى - جۇك كولىگى مەن اۆتوبۋس. وسىنىڭ ىشىندە 5 ماركا مەن 10 مودەل توپقا كىرىپ تۇر.
ۇزدىك 5 برەند
Hyundai - 4043 كولىك
Chevrolet - 2080 كولىك
Kia - 1805 كولىك
Jetour - 1160 كولىك
Chery - 1038 كولىك
ۇزدىك 10 مودەل
Chevrolet Cobalt - 1776
Hyundai Tucson - 1734
Hyundai Elantra - 960
Kia Sportage - 954
Hyundai Mufasa - 499
Jetour X70 - 384
Chery Tiggo 7 Pro - 370
Jac S3 - 354
Kia Ceed - 302
Chery Tiggo 2 - 294
بۇل كورسەتكىش بىلتىرعى اقپان ايىمەن سالىستىرعاندا %29,9 ارتىق.
- بيىل قىستا ساۋدا كولەمى تومەندەگەن جوق، اقپانداعى كورسەتكىشتەر قاڭتارداعىدان %41,6، ال بىلتىرعىدان ۇشتەن بىرگە جوعارى بولدى. بۇل جاڭا اۆتوموبيلدەرگە دەگەن سۇرانىس ارتا بەرەتىنىن بىلدىرەدى. مودەلدەر مەن برەندتەردىڭ الۋان ءتۇرىن تارتىمدى باعاعا الۋ مۇمكىندىگى ارتقاندىقتان، ساتىپ الۋشىلار بەلسەندى تۇردە جاڭا اۆتوموبيلدەردى تاڭداپ جاتىر. بۇل پاندەميادان كەيىنگى جاعداي سياقتى «كەيىنگە قالعان سۇرانىس» ەمەس. مۇندا بىرنەشە فاكتور جۇزەگە استى: ديلەرلەر وزدەرىنىڭ جەڭىلدىكتى كرەديتتەرىن قوسىپ، ءتيىمدى باعدارلامالار ۇسىندى. ونىڭ ۇستىنە مودەلدىك قاتار كەڭەيىپ، قازاقستان نارىعى جاڭا برەندتەرمەن تولىقتى، - دەيدى ق ا و پرەزيدەنتى انار ماقاشيەۆا.
جالپى قاڭتار-اقپان اراسىندا 27236 كولىك ساتىلعان، بۇل - وتكەن جىلعى ءدال وسى كەزەڭدەگى كورسەتكىشتەن %15,7 جوعارى. بۇل دەرەكتەر ەلدە جاڭا كولىكتەر مۇلدە وتپەي قالىپ، سول سەبەپتى وڭتايلى نەسيە باعدارلامالارى پايدا بولدى دەگەن ويدى جوققا شىعارادى.
ۇزدىك برەندتەردىڭ جەڭىلدىكتى كرەديتتەرى
ەلىمىزدە 2015 -جىلى جاڭا كولىك ساتىپ الۋعا 4 پايىزدىق جەڭىلدەتىلگەن اۆتونەسيە باعدارلاماسى ىسكە قوسىلعانى بەلگىلى. ءبىراق بۇل باعدارلاما جالپى حالىقتىق دەڭگەيدە قاجەتتىلىكتى تولىق قاناعاتتاندىرا المادى، سەبەبى وعان بولىنگەن قارجى سۇرانىس سانىمەن سالىستىرعاندا از بولدى. ول باعدارلاما ءالى كۇنگە دەيىن جالعاسىپ كەلەدى، ءبىراق قازىر ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەر ءوتىنىم قابىلداۋدى ايدىڭ ناقتى ءبىر كۇنىنە بەلگىلەيدى دە، بار- جوعى 5-10 مينۋتتا ءوتىنىم قابىلداۋ توقتاپ قالادى. وعان سۇرانىستىڭ كوپ بولۋى جانە ءوتىنىم قابىلداناتىن سومانىڭ از بولۋى سەبەپ. وسى باعدارلامانىڭ داڭقىن بيىل اۆتوموبيل ءوندىرۋشى كومپانيالار ءوز ماركەتينگىنە جاقسى پايدالانىپ جاتىر. 3 نە 5 ەمەس، ءدال %4 دىق مولشەرلەمەنى تاڭداۋدا ەل اراسىندا «جەڭىلدەتىلگەن اۆتونەسيە» ولشەمى رەتىندە قالىپتاسىپ قالعان ۇعىممەن ساباقتاستىق بار. ەندى اقپان ايىندا ەڭ كوپ جاڭا كولىك ساتقان ءۇش برەندتىڭ ۇسىنىستارىن شولىپ شىعايىق.
ءدال قازىر ءۇش مودەلىنە، دالىرەك ايتقاندا ءبىر سەدان (elantra)، ءبىر كروسسوۆەر (Mufasa) جانە MPV سەگمەنتىندە (custin) ءبىر مينيۆەنىنە جەڭىلدەتىلگەن نەسيە ۇسىنىپ وتىر. ۇشەۋىنە دە ورتاق شارت مىنانداي:
باستاپقى جارنا
نەسيەلەۋ مەرزىمى
مولشەرلەمە
50%
7 جىلعا دەيىن
4%
30%-49,9%
7 جىلعا دەيىن
9%
10%-29,9%
7 جىلعا دەيىن
13%
بۇل ماركانىڭ ەڭ كوپ ساتىلاتىن Tucson مودەلىنە 50 پايىز باستاپقى جارنا تولەگەن جاعدايدا 4 پايىزبەن بەرىلەتىن نەسيە 31-ناۋرىزدا توقتاعان. جاز ايلارىندا ول قايتادان جالعاسۋى مۇمكىن.
Chevrolet
بۇل برەند Cobalt جانە Onix مودەلدەرىنە «ءوزىمىز عوي» باعدارلاماسى اياسىندا ءبىرقاتار جەڭىلدەتىلگەن نەسيە ۇسىنىپ وتىر.
1. «ساكە» وپتسياسى اياسىندا كولىكتى باستاپقى جارناسىز 2 جىلعا ءبولىپ تولەۋ ارقىلى الۋعا بولادى:
باستاپقى جارنا - %0
نەسيەلەۋ مەرزىمى - 24 اي
مولشەرلەمە - %0,1.
2. «باكە» وپتسياسىمەن كولىكتى تومەنگى پايىزبەن الۋعا مۇمكىندىك بار:
باستاپقى جارنا %10 دان باستالادى
نەسيەلەۋ مەرزىمى - 48 اي
پايىزدىق مولشەرلەمە - %4,2.
3. «ماكە» وپتسياسىندا 6 جىلعا ءبولىپ تولەۋ قاراستىرىلعان:
باستاپقى جارنا - %50
نەسيەلەۋ مەرزىمى - 72 ايعا دەيىن
اي سايىنعى تولەم - 63664 تەڭگەدەن باستاپ.
4. «تاكە» وپتسياسىنىڭ شارتى مىنانداي:
باستاپقى جارنا - %30
نەسيەلەۋ مەرزىمى - 84 اي
اي سايىنعى تولەم - 94594 تەڭگە.
Kia
بۇل كومپانيادان جەڭىلدەتىلگەن نەسيەمەن Kia Cerato, Kia Sportage, Kia K5, Kia Ceed ماركالى اۆتوكولىكتەردى الۋعا بولادى. سونىڭ ىشىندە Kia K5 سەدانىنا ەرەكشە جەڭىلدىكتى كرەديت ۇسىنىلعان:
باستاپقى جارنا
مولشەرلەمە
نەسيەلەۋ مەرزىمى
10%
5%
7 جىلعا دەيىن
20%
4%
30%
3%
40%
2%
ال قالعان 3 مودەلگە العاشقى جارناسىنا جانە نەسيەلەۋ مەرزىمىنە بايلانىستى %1-%16,4 ارالىعىندا نەسيە بەرىلەدى.
اتاپ وتەرلىك ءبىر جايت، وسى مەگاجەڭىل نەسيەنىڭ اسەرىنەن Kia K5 مودەلىنىڭ تىكەلەي «كلاستاسى» ءارى باسەكەلەسى Hyundai Sonata-نىڭ ەكىنشى نارىقتاعى باعاسى 30 پايىزعا جۋىق ءتۇسىپ كەتكەن. ادامدار ءبىر- ەكى جىل مىنىلگەن Sonata العانشا، پايىزدىق مولشەرلەمەسى تومەن بولعاندىقتان، اي سايىنعى تولەمى ءدال سول باعادا شىعاتىنKia K5 الۋدى تاڭدايتىنى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. سول سەبەپتى، بار بولعانى 1-2 جىل بۇرىن 14-15 ميلليون- عا ساتىلعان Sonata نى قازىر ديلەرلەر Trade-In بويىنشا 10 ميلليونعا جەتەر جەتپەس سوماعا باعالاپ جاتىر.
توپ-3 ماركالاردان بولەك، قىتاي كولىكتەرىندە دە، وزگە برەندتەردە دە وسىنداي جەڭىلدەتىلگەن اۆتونەسيە باعدارلامالارى بار. ماسەلەن، وتاندىق نارىققا قايتا ورالعان Škoda ءۇش مودەلىنە %10 باستاپقى جارنامەن 7 جىلعا 4 پايىزدىق اۆتونەسيە ۇسىنىپ وتىر. ونىڭ ىشىندە ءبىر كەزدەرى اۆتوسۇيەر قاۋىمنىڭ ىستىق ىقىلاسىنا بولەنگەن Škoda Octavia سىندى سەداندى كەزىكتىرۋگە بولادى.
قىتاي كولىگى ويىن ەرەجەسىن وزگەرتتى
ساراپشىلار اۆتوكرەديت سالاسىنداعى بۇل وزگەرىستەردى نارىقتى رەتتەۋشى ەڭ قۋاتتى كۇش - باسەكەلەستىكپەن بايلانىستىرادى.
— 2024 -جىلى جاڭا كولىكتەر جاقسى ساتىلدى. 205 مىڭ اۆتوموبيل يەسىن تاپتى. بۇل - قازاقستان ءۇشىن رەكوردتىق كورسەتكىش! سونىمەن قاتار باسەكەلەستىك تە قاتتى ءوستى. Changan, Chery, Geely سەكىلدى قىتايلىق كولىكتەر نارىققا وتە ارزان باعامەن جانە جەڭىلدەتىلگەن كرەديتىمەن بىرگە ەندى. وسىدان سوڭ Hyundai, Kia سەكىلدى اۆتوموبيل جاساۋشىلار جاڭا ەرەجەگە بەيىمدەلۋىنە تۋرا كەلدى. بۇنىڭ ءبارىن كومپانيالار حالىقتى وزىنە تارتۋ ءۇشىن جاساپ جاتىر، اركىم ساتىپ الۋشىلار اراسىنداعى ءوز ۇلەسىن جوعالتقىسى كەلمەيدى، - دەيدى تاۋەلسىز اۆتوموبيل وداعىنىڭ ءتوراعاسى ەدۋارد ەدوكوۆ.
اۆتوموبيل نارىعىن باقىلاۋ جانە ساراپتاۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى ارتۋر ميسكاريان بۇل 4 پايىزدىق نەسيە بۇرىنعىسىنان بولەك ەكەنىن ايتادى.
- پايىزدىق مولشەرلەمەسى نارىقتىق مەجەدەن تومەن نەسيەگە سۇرانىس جوعارى بولاتىنى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى نارسە. بۇل تۇرعىن ۇيگە دە، كولىككە دە قاتىستى جاعداي. ءبىراق بۇل سۇرانىستى تۇراقتى قاناعاتتاندىرىپ وتىرۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك قارجى كوزدەرىنەن ءتۇسىم ۇزىلمەۋى كەرەك. وعان 2015 -جىلعى جەڭىلدەتىلگەن اۆتونەسيە جارقىن مىسال بولا الادى. بۇگىنگى تاڭدا بەرىلىپ جاتقان 4 پايىزدىق اۆتونەسيە باعدارلاماسىن مەملەكەت ەمەس، كەيبىر اۆتوموبيل برەندتەرىنىڭ ديستريبيۋتورلارى مەن ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەر وزدەرى ازىرلەپ، قولدانىسقا ەنگىزدى. ونىڭ پايىزدىق مولشەرلەمەسى باستاپقى جارنا مولشەرىنە بايلانىستى بەلگىلەنەدى، - دەيدى اۆتوساراپشى.
مىنىلگەن كولىككە 4 پايىزدىق نەسيە. بۇل نەنى بىلدىرەدى؟
رەسمي ديلەرلەردەن بولەك، جەكە كومپانيالار مىنىلگەن كولىكتەرگە دە 4 پايىزدىق كرەديت بەرىپ جاتىر. ساراپشىلار بۇنداي ۇسىنىستار وتكەن جىلعى ءاۆتوموبيلدىڭ ەكىنشى نارىعىنداعى جاعدايعا بايلانىستى پايدا بولعانىن ايتادى.
- بۇعان دەيىن جاڭا كولىكتىڭ وزىنە 4 پايىزدىق نەسيە الۋ مۇڭ ەدى. قازىر ءتىپتى مىنىلگەن كولىكتى دە وسىنداي نەسيەمەن الۋعا بولادى. بۇل - شىنىندا تاڭعالارلىق جاعداي. بىلتىر ەكىنشى نارىق باعا جاعىنان دا، ساتىلۋ كولەمى جاعىنان دا ازداپ «باتپاقتاپ» قالدى. 1,5 ميلليونعا جەتەر- جەتپەس كولىكتى قايتا راسىمدەۋ وپەراتسياسى جاسالىپتى، بۇل - 2023 -جىلعى كورسەتكىشتەن 6 پايىز از. ادامدار جاپپاي جاڭا كولىك الا باستادى، اسىرەسە قىتايلىق كولىكتەر كوپ ءوتتى. مۇمكىن، ديلەرلەر مەن بانكتەر ەكىنشى نارىقتى مۇلدەم ءولتىرىپ الماس ءۇشىن جەڭىلدەتىلگەن نەسيە تەتىگىن ىسكە قوسىپ جاتقان بولار. ال بۇنى ستاگناتسيا دەي الامىز با؟ ارينە، جوق. ودان گورى نارىقتىڭ جاڭا جاعدايعا بەيىمدەلۋى دەگەن دۇرىسىراق بولار، - دەيدى ساراپشى ەدۋارد ەدوكوۆ.
5 جىلدان سوڭ كولىكتەر ءبولىپ تولەۋ ارقىلى ساتىلۋى مۇمكىن
قازىردىڭ وزىندە ەلدە كولىكتى ءبولىپ تولەۋ ارقىلى ساتۋ ءۇردىسى باستالىپ كەتكەنىن بايقاپ وتىرمىز. وعان وسى ماقالادا كەلتىرىلگەن دەرەكتى مىسال ەتۋگە بولادى. Chevrolet كومپانياسى Cobalt جانە Onix مودەلدەرىن «ساكە» وپتسياسى اياسىندا باستاپقى جارناسىز 2 جىلعا ءبولىپ تولەۋ ارقىلى ساتىپ جاتىر. «ماكە» وپتسياسىندا 6 جىلعا ءبولىپ تولەۋ قاراستىرىلعان، ءبىراق ونىڭ %50 باستاپقى جارناسى بار جانە نەسيە مەرزىمى - 72 اي. ءبولىپ تولەۋدىڭ كرەديتتەن ايىرماشىلىعى - پايىزدىق مولشەرلەمەسى مۇلدە بولماۋى نە وسى اتالعان وپتسيالارداعىداي %0,1 مولشەرىندە، ياعني وتە تومەن بولۋىندا.
بۇنداي «ءبولىپ تولەۋ» ءتۇرىنىڭ قارجىلىق اۋىرتپالىعى بار، ءبىرىنشى جاعدايدا بۇكىل سوما 2 جىلعا بولىنگەندىكتەن اي سايىنعى تولەم جوعارى بولادى، ەكىنشى جاعدايدا 50 پايىز باستاپقى جارنا سالۋ كەرەك. ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا، بىرتە- بىرتە اۆتوكولىكتەر دە ساتىپ الۋشىعا ىڭعايلى مەرزىمگە ءبولىپ تولەۋ ارقىلى بەرىلە باستاۋى مۇمكىن.
— قازىردىڭ وزىندە كوپتەگەن ديلەر تومەنگى مولشەرلەمەمەن كرەديت، نە مۇلدە مولشەرلەمەسى جوق ءبولىپ تولەۋ مۇمكىندىكتەرىن بەرىپ جاتىر. ەگەر ازىق- تۇلىك باعاسى وسە بەرسە، ال تەڭگە قۇنى قۇلدىراي تۇسسە، ادامدارعا كولىكتىڭ تولىق قۇنىن بىردەن تولەۋ قيىنعا سوعا باستايدى. وسى كەزدە ءبولىپ تولەۋ مۇمكىندىگىن ىسكە قوسۋ - لوگيكالىق قادام بولار ەدى. شىنىمەن جاعداي وسىلاي كەتە بەرسە، ءبىر 5 جىلدان سوڭ اۆتوموبيلدەر ايفون سەكىلدى «ساتىپ الدىڭ دا، بىرتىندەپ تولەدىڭ» پرينتسيپى بويىنشا ساتىلا باستايدى، - دەيدى ساراپشى ەدۋارد ەدوكوۆ.
ايتا كەتسەك، ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسى ۇسىنعان اقپاراتقا ساي، 2025 -جىلدىڭ 1-ناۋرىزىنا دەيىن ەلىمىزدە 5791674 اۆتوكولىك تىركەلگەن. ونىڭ 5101862 ءسى - جەڭىل كولىك. ەلدە 573659 جۇك كولىگى مەن 116153 اۆتوبۋس بار.