مارقاكولدە سۋ قۇزعىنى قاپتاپ كەتتى

استانا. قازاقپارات - بىلتىر 800 باس جىرتقىش قۇس بايقالسا، بيىل ولاردىڭ سانى ءتورت ەسە ارتقان. بۇل كولدەگى تىرشىلىك كوزىنە ۇلكەن قاۋىپ، دەيدى ماماندار. جىرتقىش قۇس اسىرەسە مارقاكولدەگى مايقان بالىعىن جويىپ جىبەرۋى مۇمكىن.

суқұзғын
Фото: Орман шаруашылығы комитеті

سوندىقتان قورىقشىلار قاناتتىلار سانىن رەتتەۋگە زاڭدى تۇرعىدا رۇقسات بەرىلۋ كەرەك دەيدى. مارقاكولدە بالىقتىڭ جەتى ءتۇرى كەزدەسەدى. سونىڭ ىشىندە تەك وسىندا مەكەندەيتىن مايقان بالىعى بار. ءبىراق فلورا مەن فاۋناسى تاڭعالدىراتىن بۇل ايماقتا بيىل سۋ قۇزعىنى قاپتاعان. جىرتقىش قۇس كولدەگى تىرشىلىك كوزىنەن تۇك قويار ەمەس. قورىقشىلار جاعالاۋدى بويلاپ، ولاردى ۇركىتۋمەن عانا شەكتەلۋگە ءماجبۇر. سەبەبى قورىق اۋماعىندا اتۋعا تىيىم سالىنعان.

- ۋچاستوك چەرەپان، جۋكوۆ اۋماقتارىن باقىلاپ ءجۇرمىز، باكلاندار كوپ مولشەردە مىڭداي شتۋك سانادىق. ساناق بويىنشا ەندى ارى قاراي كەتىپ بارامىز ۋچاستوكتەرگە باقىلاپ قاراپ جاعدايدىڭ ءبارىن قاراپ. قۇستار دا قۋلانىپ العان. ۇركىتكەندى ەلەمەيدى. ۇياسىن بۇرىنعىداي جەكە اعاشقا ەمەس، قالىڭ ورمان ىشىنە بيىككە سالاتىن بولعان. ال بالىق ۋىلدىرىق شاشقاندا كەزەڭدە ءتىپتى وزەن باسىنان شىقپايدى. بالىق وزەنگە ۋىلدىرىق شاشۋعا شىققان كەزدە بالىققا وتە كەدەرگى جاسايدى، وزەنگە شىعارماي بويىنا وتىرىپ الادى.  بۇل قۇس تابيعاتقا زيانى كوپ، قۇستىڭ ەشقانداي پايداسى جوق، قىزىل كىتاپقا ەنبەگەن. بۇل قۇستىڭ زيانى تەك بالىققا ءتيىپ جاتسا قايسى، اينالاداعى جاسىل جەلەكتى دە قۇرتىپ بارادى، - دەيدى بالۋانبەك بولىسوۆ، قورىقتاعى كۇزەت ءبولىمىنىڭ باستىعى.

 سۋ قۇزعىندارى اقىلدى ءارى ايلاكەر تىرشىلىك يەسى دەيدى ماماندار. ولار ءتىپتى وزدەرى مەكەندەيتىن وزەن كولدەگى بالىق قورىن الدىن الا زەرتتەپ الادى ەكەن. بالىقتارعا كەدەرگى كەلتىرىپ قانا قويماي، ءتىپتى كول ماڭايىنداعى ورمان توعايعا دا كەسىرىن تيگىزەدى. ول قۇس ۇيا سالعان اعاش ءشىرىپ كەتەدى ەكەن.

سۋ قۇزعىندارىنىڭ تابەتى مىقتى، دەيدى يحتيولوگتار. مىسالى، جەرگىلىكتى بالىقشىلارعا 22 مىڭ توننا بالىق اۋلاۋعا رۇسقات بەرىلگەنىمەن، سونىڭ 5 تونناسى عانا يگەرىلەدى. ال جىرتقىش قاناتتىلاردىڭ قوماعايلىعى سونداي، كۇنىنە 5 كەلىگە دەيىن بالىق جەيدى. 

 تابيعات جاناشىرلارى بولسا سۋ قۇزعىندارىنىڭ سانىن رەتتەۋدىڭ ءبىر عانا جولى بار دەيدى.

 تيمۋر ايكەنوۆ، مارقاكول تابيعي مەملەكەتتىك قورىعىنىڭ ديرەكتورى:

 - ءبىر عانا جولى بار بۇنى مەملەكەت تاراپىنان كوتەرىپ، اتۋعا رۇقسات بەرۋ. ارنايى وحوتووبشەسۆولار بار عوي سولارعا تاپسىرما بەرسە، وسىنداي جۇمىس جۇرگىزسە عانا ازايادى. دەگەنمەن، اتۋ شاراسى ءۇشىن الدىمەن ارنايى زەرتتەۋ جۇرگىزىلىپ، بيولوگيالىق نەگىزدەمە جاسالۋى ءتيىس. ال قورىقتا بۇل جۇمىسقا جاۋاپتى ورنيتولوگ جوق.

ماسەلەنى ءوز كۇشىمەن شەشۋگە قاۋقارسىز قورىقشىلار ەندى مەملەكەتتەن قولداۋ كۇتەدى.

 24.kz 

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى