كورشىنىڭ 129 قالاسىنا جويىلۋ قاۋپى ءتوندى
استانا. قازاقپارات - رەسەيدە جالپى سانى شامامەن 3,4 ميلليون ادام تۇراتىن 129 قالا جويىلىپ كەتۋى مۇمكىن. بۇل ۇرەيلى دەرەك رەسەي حالىق شارۋاشىلىعى جانە مەملەكەتتىك قىزمەت اكادەمياسىنىڭ ارناۋلى زەرتتەۋىندە كەلتىرىلگەن.
زەرتتەۋ ر ف ۇكىمەتىنىڭ تاپسىرىسىمەن جۇرگىزىلدى. وندا بەرىلگەن تۇسىنىكتەمەگە سايكەس، رەسەيدە تەك دەريەۆنيالار عانا ەمەس، سونىمەن قاتار قالالار دا بوساپ قالۋدا. مىسالى، ءسوز بولىپ وتىرعان 130-عا جۋىق قالا تۇرعىندارىنىڭ سانى تەك سوڭعى 10 جىل ىشىندە 314,5 مىڭعا كەمىگەن.
قالالىقتار قاتارىنىڭ دا قاتتى كەمۋىنە بىرنەشە سەبەپ بار. روس ستاتتىڭ رەسمي دەرەگىنشە، رەسەيدە 2023 -جىلى 1 ميلليون 760 مىڭ 200 ادام ولسە، 2024 -جىلى و دۇنيەگە اتتانعان رەسەيلىكتەردىڭ جالپى سانى 1 ميلليون 819 مىڭنان اسىپ كەتتى.
بۇل رەتتە سولتۇستىك كورشىدە ولگەندەر سانى تۋىلعانداردان اناعۇرلىم كوپ: 2024 -جىلى 1,2 ميلليون ءسابي عانا دۇنيەگە كەلدى.
DW رەسەيلىك دەرەككوزدەرگە سىلتەمە جاساي وتىرىپ، 2022 -جىلدان بەرى شەتەلگە قونىس اۋدارعان ر ف ازاماتتارىنىڭ سانى 2 ميلليون ادامنان اسقانىن حابارلادى.
ولاردىڭ ءبىر توبى جاتجۇرتتا باقىتىن تاپپاي، وتانىنا ورالدى. سونىمەن بىرگە، بۇرىن كەتىپ، وزگە ەلدى جەرسىنگەندەر، تاستاي باتىپ، سۋداي سىڭگەندەر ەندى ول جاققا وتباسىن، تۋعان-تۋىستارىن تارتۋدا.
The Moscow Times قاڭىراپ بوس قالۋدىڭ قارساڭىندا تۇرعان 129 شاعىن قالانىڭ ىشىندە جالعىز ءبىر كاسىپورىنعا، كەنىشكە، نەمەسە سالاعا تاعدىرى تاڭىلعان مونوقالالاردىڭ كوپتىگىنە نازار اۋدارتتى.
«ەڭ ۇلكەن قيىندىق سولتۇستىكتەگى، قياندا جاتقان، سونداي-اق كومىر، مەتال وندىرەتىن جانە ورمان وتاپ، اعاش دايىندايتىن كاسىپورىندارعا تاۋەلدى قالالارعا ءتۇستى. ەڭ وسال جاعدايدا قالعان قالالاردىڭ ۇلكەن بولىگى بريانسك، نوۆگورود، كيروۆ وبلىستارىندا جانە كراسنويار ولكەسىندە ورنالاسقان»، - دەپ جازدى «موسكوۋ تايمس».
جويىلۋدىڭ از-اق الدىندا تۇرعان قالالاردا ىشكى رەسۋرستاردىڭ تاپشىلىعى دا بايقالادى. ولار سىرتقى قارجى تارتۋ مۇمكىندىگىنەن ايرىلعان.
جاڭا ينۆەستورلار جوق: حالىقارالىق سانكسيالارعا بايلانىستى قالتالى باتىستىق كومپانيالار كەلمەيدى. قىتايلىق كومپانيالار رەسەيلىك وڭىرلەردىڭ جەرىنىڭ استى-ۇستىندە ەن جاتقان بايلىقتى يگەرگەنىمەن، جۇمىس قولىن، قۇرال-جابدىقتى، كەرەك-جاراقتى، ءتىپتى ازىق-تۇلىگى مەن باسقا تاۋارىن قىتايدان تاسيدى ەكەن. ونىڭ ۇستىنە جەرگىلىكتى قاۋىمداستىقپەن ارالاسپايدى، توماعا-تۇيىق، وقشاۋ ءومىر سۇرەدى.
«ونەركاسىپتىك وندىرىستەگى داعدارىس جانە حالىقتىڭ بارىنشا ءىرى ورتالىقتارعا، مەگاپوليستەرگە توقتاۋسىز اعىلۋى رەسەيگە كوپتەگەن ەلدى مەكەنىنەن ايرىلۋ قاۋپىن ءتوندىردى»، - دەلىنگەن اتالعان اكادەميانىڭ زەرتتەۋىندە.
رەسەي حالىق شارۋاشىلىعى جانە مەملەكەتتىك قىزمەت اكادەمياسىنىڭ تۇسىندىرۋىنشە، قالالاردىڭ قاڭىراپ قالۋىنا ولاردى جۇمىسسىزدىقتىڭ جايلاۋى، جاستاردىڭ كەتۋى، قالا قۇراۋشى كاسىپورىنداردىڭ جابىلۋى، كادر تاپشىلىعى كەسىرىنەن مەكتەپتەردىڭ، بالاباقشالاردىڭ، ەمحانا- اۋرۋحانالاردىڭ جۇمىسىن دوعارۋى، ينفراقۇرىلىمنىڭ كونەرۋى جانە جوندەلمەۋى، مىسالى، جولدار مەن كوپىرلەردىڭ توزىپ، قيراۋى، ينۆەستيتسيالاردىڭ جەتىسپەۋى سەبەپكەر.
قازىرگى كەزدە رەسەيدە نەبارى 1120 قالا قالدى. «كيبەرلەنينكا» پورتالىنىڭ مالىمەتىنشە، بۇل ءتىپتى ءبىر عاسىر بۇرىنعىدان دا وتە از. 1920 -جىلى ر س ف س ر- دا (كوممۋنيستىك رەسەيدە) 1477 قالا بولعان.
1989 -جىلعى سوڭعى ساناق بويىنشا قالالار سانى 2190-عا جەتكەن ەكەن. ونىڭ ىشىندە 275 قالا - تۇرعىندارىنىڭ سانى 100 مىڭنان اسقان ءىرى شاھارلار سانالعان.
سودان مىنە، 1120 قالاسى قالىپ تۇر. رەسەيلىك اكادەميانىڭ بولجامى شىندىققا اينالىپ، تاعى 129 قالاسى جويىلسا، وندا كورشىدەگى قالا سانى مىڭنان كەم (991) بولىپ قالادى. ر ف- تاعى 1120 قالانىڭ %70- دان استامى - ورتاشا جانە شاعىن قالالار بولىپ تابىلادى.
سوڭعىلارىن قولداۋعا 2025 -جىلى بار- جوعى 4 ميلليارد رۋبل عانا بولىنگەن.
www.inbusiness.kz/kz