جالقاۋلىق تۇقىم قۋالايدى - زەرتتەۋ
گەنەتيكا ادامنىڭ جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارىنا شالدىعۋىنا دا، دەنە بەلسەندىلىگىنىڭ تومەن دەڭگەيىنە دە اسەر ەتەتىنى بۇرىننان بەلگىلى. الايدا العاش رەت يۋۆياسكيۋليا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ سپورت جانە دەنساۋلىق عىلىمدارى فاكۋلتەتىنىڭ زەرتتەۋشىلەرى قوزعالىسسىز ءومىر سالتىنا بەيىمدىلىك پەن جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارى اراسىنداعى گەنەتيكالىق بايلانىستى زەرتتەدى.
بۇل ماقساتتا FinnGen جوباسى اياسىندا شامامەن 330 مىڭ ادامنىڭ بىرەگەي گەنومدىق جانە دەنساۋلىق دەرەكتەرى پايدالانىلدى.
قوزعالىسسىزدىققا بەيىمدىلىكتى زاماناۋي گەنومدىق پوليگەندىك كورسەتكىشتەر ارقىلى انىقتاۋعا بولادى. عالىمدار ادامنىڭ بوس ۋاقىتىندا ەكران الدىندا وتىرۋعا بەيىمدىلىگىن سيپاتتايتىن پوليگەندىك كورسەتكىش ازىرلەپ، ونى ەڭ ءجيى كەزدەسەتىن جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارى - گيپەرتونيا، يشەميالىق جۇرەك اۋرۋلارى، ميوكارد ينفاركتى مەن ينسۋلتپەن بايلانىسىن زەرتتەدى. تالداۋ ناتيجەلەرى كەيىن 35 مىڭ نورۆەگتى قامتيتىن باسقا رەفەرەنتتىك توپتا قايتالانىپ، دالەلدەندى.
«قوزعالىسسىز ءومىر سالتىنا گەنەتيكالىق بەيىمدىلىك ەكى ەلدىڭ دە پوپۋلياتسياسىندا جۇرەك اۋرۋلارىنا شالدىعۋ ءقاۋپىن ۇقساس دەڭگەيدە ارتتىراتىنىن بايقادىق»، - دەيدى يۋۆياسكيۋليا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ دوكتورانتى لاۋرا يوەنسۋۋ.
«مۇنداي گەنەتيكالىق بەيىمدىلىگى جوعارى ادامدار كۇنىنە ورتا ەسەپپەن جارتى ساعاتقا كوبىرەك وتىرىپ، ەڭ ءجيى كەزدەسەتىن جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارىنا شالدىعۋ قاۋپى %20 عا دەيىن جوعارىلايدى»، - دەپ قوستى ول.
عالىمداردىڭ ايتۋىنشا، گەنەتيكالىق دەڭگەيدە جالقاۋ ەكەنىڭىز دالەلدەنسە دە، دارىگەرلەر اپتاسىنا كەم دەگەندە 2- 3 رەت بەلسەندى قيمىلداۋعا كەڭەس بەرەدى. بۇل - جۇرەك پەن جالپى دەنساۋلىق ءۇشىن ماڭىزدى.
