شاشتى كوپ جۋسا، تەز مايلاناتىنى راس پا؟

كوپشىلىك اراسىندا «ادام شاشىن قانشالىق كوپ جۋسا، سونشالىق تەز مايلانادى» دەگەن پىكىر قالىپتاسقان.

Фото: istockphoto.com
istockphoto.com

«پروۆەرەنو» باسىلىمى دەرەكتى تەكسەرىپ كوردى.

ءبىرقاتار جۋرنال مەن سايت شاشتارازداردىڭ سوزىنە سۇيەنىپ، «شاشتى كوپ جۋۋ ماي بەزدەرىنىڭ مايدى كوپ بولۋىنە ىقپال ەتەدى» دەگەن اقپاراتتى تاراتقان.

2021-جىلى ميننەسوتا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ جانە مايامي ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ (ا ق ش) ماماندارى سۋسابىنمەن باس تەرىسىن ءجيى جۋۋ شاشقا قالاي اسەر ەتەتىنە قاتىستى زەرتتەۋ جۇرگىزدى. ولاردىڭ ەكسپەريمەنتى ەكى كەزەڭنەن تۇردى. وعان 18-50 جاس ارالىعىنداعى 60 ايەل مەن ەر ادام قاتىستى. ءبىرىنشى كەزەڭدە ادامدار باسىن سۋسابىنمەن ءبىر جۋىپ، كەيىن ءبىر اپتا جۋماۋى كەرەك. ءتىپتى شاشقا ارنالعان ءتۇرلى مايدى، سپرەيدى دە جاقپادى. ال ەكىنشى كەزەڭ ءتورت اپتاعا سوزىلدى. ول كەزدە قاتىسۋشىلار باسىن كۇندە جۋدى. كەيىن شاشتى، ونىڭ قۇرىلىمىن ەكى رەت تەكسەرگەن. ولار ماسس-سپەكتروسكوپيانى، گاز حروماتوگرافياسىن، ەلەكترون ميكروسكوپيانى جانە ساراپتامالىق باعالاۋدى قولدانا وتىرىپ، باس تەرىسىنىڭ قانشالىق قۇرعاق، قانشالىق قورعانىس ليپيدتەرىنىڭ پايدا بولعانىن، قانشالىق يىستەنەتىنىن تەكسەردى. ناتيجەسىندە كۇندە جۋىلعان شاش تازا ءارى جاقسىراق بولىپ شىقتى: كۇندەلىكتى جۋىلعان شاشتىڭ ماي بەزدەرى مايدى از بولگەن، قاتتى مايلانباعان.

قىتايدىڭ عالىمدارى دا زەرتتەۋ جاساعان. وعان 1500 ەر مەن ايەل قاتىستى. وندا دا ادامدار اپتاسىنا ءبىر رەت، ەكى-ءۇش رەت، ءتورت رەت، كۇندە جۋىپ كوردى. ناتيجەسىندە كۇندە جۋىلاتىن شاشتىڭ قۇرىلىمى جاقسى بولعان.

ال تاعى ءبىر ەكى زەرتتەۋدە شاشتى سيرەك جۋۋدىڭ زيان ەكەنىن جازعان. شاشتى سيرەك جۋسا، ادامنىڭ باسى قىشيدى، قايىزعاق شىعادى، ءتۇرلى اۋرۋ شىعۋى مۇمكىن.

وسىلايشا، «ادام باسىن قانشالىق كوپ جۋسا، شاشى سونشالىق تەز مايلاسادى» دەگەن مالىمدەمە جالعان.

Factcheck.kz

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى