دانيا ا ق ش ۆيتسە-پرەزيدەنتىنىڭ گرەنلاندياعا ساپارىنا رەاكتسيا ءبىلدىردى

28-ناۋرىز، جۇما كۇنى پيتۋففيك عارىش بازاسىنا بارعان كەزدە دج. د. ۆەنس ا ق ش اسكەرىنە دانيانىڭ گرەنلانديانىڭ قاۋىپسىزدىگىنە «از قارجى جۇمساپ جاتقانىن» مالىمدەپ، كوپەنگاگەننەن كوزقاراسىن وزگەرتۋدى تالاپ ەتتى.

جاۋاپ رەتىندە دانيانىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ترامپ اكىمشىلىگىن سىناپ، ونىڭ ەلى اركتيكا قاۋىپسىزدىگىنە جەتكىلىكتى ينۆەستيتسيا سالىپ جاتقانىن مالىمدەدى.

بۇل تۋرالى لارس لەككە راسمۋسسەن الەۋمەتتىك جەلىدە جاريالانعان بەينەروليكتە مالىمدەدى.

- كوپتەگەن ايىپتاۋ مەن پىكىر ايتىلدى. ارينە، ءبىز سىنعا اشىقپىز، - دەدى راسمۋسسەن، - ءبىراق اشىق بولۋعا رۇقسات ەتىڭىز: ءبىز مۇنىڭ قانداي ۇنمەن بەرىلگەنىن قۇپتامايمىز. جاقىن وداقتاستارمەن بۇلاي سويلەسپەيدى. مەن ءالى كۇنگە دەيىن دانيا مەن ا ق ش- تى جاقىن وداقتاستار دەپ سانايمىن.

لەككە راسمۋسسەن ءوزىنىڭ بەينەجازباسىندا دانيا مەن ا ق ش اراسىنداعى 1951 -جىلعى قورعانىس كەلىسىمىن ەسكە سالدى. ونىڭ ايتۋىنشا، 1945-جىلدان بەرى گرەنلاندياداعى امەريكالىق اسكەر سانى قىسقاردى. سولتۇستىك-باتىستاعى شالعايداعى پيتۋففيك عارىش بازاسىندا بۇگىندە 200 گە جۋىق اسكەر قالدى.

- 1951-جىلعى كەلىسىم «قۇراما شتاتتارىنا گرەنلاندياداعى اسكەري قاتىسۋىن ايتارلىقتاي ارتتىرۋعا كەڭ مۇمكىندىك بەرىپ وتىر، - دەپ مالىمدەدى سىرتقى ىستەر ءمينيسترى، - ەگەر قالاساڭىز، ونى تالقىلايىق.

ل. راسمۋسسەن دانيانىڭ اركتيكا قورعانىسىنا ءوز ينۆەستيتسياسىن كوبەيتكەنىن اتاپ ءوتتى.

مىسالى، قاڭتاردا كوپەنگاگەن ءۇش جاڭا اسكەري كەمە، الىس قاشىقتىققا ۇشاتىن ۇشقىشسىز ۇشاقتار مەن سپۋتنيكتەردى قوسا العاندا، اركتيكا قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە 14,6 ميلليارد دات كرونىن (1,9 ميلليارد ەۋرو) بولەتىنىن جاريالادى.

- دانياعا جولداۋىمىز وتە قاراپايىم: ءسىز گرەنلانديا حالقى ءۇشىن جاقسى جۇمىس جاساعان جوقسىز. ءسىز گرەنلانديا حالقىنا جانە كەرەمەت ادامدارعا تولى وسى ادەمى جەردىڭ قاۋىپسىزدىك ساۋلەتىنە جەتكىلىكتى ينۆەستيتسيا سالمادىڭىز. مۇنى وزگەرتۋ كەرەك، - دەدى ۆەنس جۇما كۇنى.

وسىعان دەيىن ۆەنس ا ق ش- تىڭ گرەنلاندياعا دەلەگاتسياسىن باسقاراتىنى حابارلاندى.

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى