ءجۇز ميلليون تەڭگە كىرىستى مەملەكەتتەن جاسىرىپ قالۋ مۇمكىن ەمەس - بلوگەر

استانا. KAZINFORM - «بلوگەرلەر سالىقتان جالتارىپ، كىرىسىن ازايتىپ كورسەتىپتى». بۇگىن وسى اقپارات جەلدەي ەسىپ تۇر. ول شۋدى باستاپ بەرگەن بلوگەرلەردىڭ ءوزى.

интернет, әлеуметтік желі, ақша
Коллаж: Midjourney/Dall-e/Kazinform

ال ينتەرنەت ارقىلى تابىس تاباتىن ادامداردىڭ قارجىلىق وپەراتسيالارى كامەرالدىق باقىلاۋعا الىناتىنىن قارجى مينيسترلىگى كەيىنگى ەكى جىل بويى ەسكەرتىپ كەلگەن ەدى.

بلوگەر نە دەيدى؟

بلوگەر الىشەر ەلىكبايەۆتىڭ جازباسىنان كەيىن مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتى رەسمي اقپارات تاراتىپ، بۇل كامەرالدىق باقىلاۋ 2022-2023 -جىلعى سالىق جىلىن عانا قامتيتىنىن، ورگاننىڭ نازارىنا 20 مىڭنان استام وقىرمانى بار جەلى قولدانۋشىلارى ىلىككەنىن ءتۇسىندىردى.

- كەز كەلگەن كىرىستەن، ونىڭ ىشىندە، ءتۇرلى ينتەرنەت رەسۋرستاعى ونلاين جارنامادان (اقپارات ءونىمىن ىلگەرىلەتۋ نەمەسە ساتۋ، ءتۇرلى وقىتۋ كۋرستارىن ساتۋ، ۇتىستار وتكىزۋ جانە ت. ب.) سالىق تولەۋ كەرەكتىگىنە نازار اۋدارۋ كەرەك. ونداي مىندەتتەمەلەر قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسياسى مەن سالىق كودەكسىندە بەلگىلەنگەن، - دەپ جازىلعان كوميتەت مالىمەتىندە.

مۇنداي حابارلاما العان بلوگەردىڭ ءبىرى - وركەن كەنجەبەك. قوڭىراۋ شالىپ ەدىك، اڭگىمەنى ازىلدەن باستادى.

- كوپتەن بەرى جۋرناليستەر حابارلاسپاي كەتىپ ەدى. بۇكىل سايتتار جەكەمىزگە جازىپ، پىكىر سۇراپ جاتىر. ءبىر جاعىنان جاقسى بولدى. «بلوگەرلەرگە سالىق سالىپ جاتىر» دەسە بۇكىل جۇرت قۋانادى عوي. ال ماسەلەگە كەلسەك، ونداي حابارلامانى مەن دە الدىم. نە ءۇشىن ونداي كولەم شىقتى؟ ونى انىقتاۋ ءۇشىن ءبىز قارسى حات جازۋىمىز كەرەك، - دەيدى ول.

Өркен Кенжебек
Фото: Ө. Кенжебектің Facebook парақшасынан

وركەن كەنجەبەك 2022 -جىلى موبيلدى اۋدارىمدارعا قازىرگىدەي باقىلاۋ بولماعانىن ەسكە سالادى.

- بىزدە دە بۋحالتەر بار، ءبارى دۇرىس. مەملەكەت قاراعان كەزدە كىم كورىنىستە ءجۇر، سونىڭ ءبارىن قىساتىن سياقتى عوي. ول ەندى قالىپتى دۇنيە.

ماعان 2022-2023 سالىق جىلىنىڭ كامەرالدىق باقىلاۋى بويىنشا 100 ميلليون تەڭگە كىرىستەن سالىق تولەنبەگەنى تۋرالى حابارلاما كەلدى. بۇل - 100 ميلليون تەڭگە ايىپپۇل دەگەن ءسوز ەمەس. «كىرىسىڭىزدىڭ 100 ميلليون تەڭگەسىن سالىق ورگاندارىنان جاسىرعانسىز. سودان سالىق تولەۋ كەرەك» دەگەن اڭگىمە عوي. 2022 -جىل دەگەن - وسىدان 3 جىل بۇرىنعى دۇنيە. ول Kaspi ارقىلى ەمىن-ەركىن اۋدارىم جىبەرىپ جۇرگەن كەزدەر ەدى. ول كەزدە نە بولعانىن ەسكە ءتۇسىرۋ كەرەك. ءار اۋدارىم بويىنشا كادىمگىدەي وتىرىپ، دالەلدەۋگە بولادى. وعان ۋاقىت كەرەك. 20 -ناۋرىزعا دەيىن 1 اي ۋاقىت بار. ورازادا ۋاقىت بولادى عوي. باراتىن شىعارمىز، - دەيدى ول.

بلوگەر سالىق ورگاندارىنىڭ بۇل ارەكەتىنە تۇسىنىستىكپەن قاراپ وتىر دەۋگە دە بولادى.

- ءبىرىنشى بۋحالتەرلەر ماسەلەنىڭ ءمان-جايىن انىقتاپ، جازباشا جاۋاپ بەرەدى. كامەرالدىق باقىلاۋ دەگەن - ادامنىڭ قاتىسىنسىز، اۆتوماتتى جۇيە ارقىلى جۇرەتىن تەكسەرۋ عوي. ءۇنسىز قالساڭ، ايىپپۇل جىبەرەدى. جاۋاپ قاتىپ، دالەلدەسەڭ، باسقا تولەم بولادى. ءبىراق ايىپپۇلسىز قويا بەرمەيدى-اۋ.

بلوگەر بولا ما، ءانشى بولا، اسابا بولا ما، بارىنە بىردەي تالاپ. ول دۇرىس تا. «مەملەكەتكە تولەۋىمىز كەرەك سالىقتىڭ ءبارىن تولەپ وتىردىق» دەپ ويلاپ جۇرگەنمىن. ءار تيىندى ەسەپتەپ، انىعىنا جەتەمىز. ماعان ءسال ارتىق تولەتكىلەرى كەلىپ وتىرعان سياقتى كورىنەدى، انىقتايمىز.

بۇل - العاشقى حابارلاما. سوندىقتان سالىق كودەكسىنىڭ ناقتى قاي بابى، قانشا پايىز سالىق ەكەنى تۋرالى مالىمەت العان جوقپىز. ونىڭ ءبارىن سالىق ورگاندارىنا كەرى بايلانىسقا شىعىپ، ناقتىلايمىز.

جالپاق تىلمەن ايتقاندا كارتاعا تۇسكەن بۇكىل اقشانىڭ سوماسى مەن تولەنگەن سالىقتىڭ سوماسىن سالىستىرىپ ەسەپتەي سالعان سياقتى. ويتكەنى 100 ميلليون تەڭگە كىرىستى مەملەكەتتەن جاسىرۋ دەگەن مۇمكىن ەمەس. سوندىقتان ءبارىن ەسەپتەپ كورەمىز، - دەيدى.

قارجى مينيسترلىگىندەگىلەر نە دەيدى؟

ال Instagram-دا 2,9 ميلليون وقىرمانى بار جانەركە ەلشىن سالىق ورگاندارى مۇنداي ماسەلەمەن مازالاماعانىن ايتتى.

- ءبىز زاڭدى تۇردە جۇمىس ىستەيمىز. سالىقتان قاشپايمىز، اي سايىن تولەپ وتىرامىز، - دەپ قىسقا قايىردى جۋرناليست- بلوگەر.

Жанерке Елшін
Фото: tiktok.com/@elshinzhanerke1

بۇگىنگى اقپارات ينتەرنەتتەن اقشا تاۋىپ جۇرگەن كەيبىر ينفليۋەنسەرلەردى الاڭداتىپ تاستاعان سياقتى.

Instagram-دا 50 مىڭنان استام وقىرمانى بار كيىم جارنامالاۋشى ينفليۋەنسەر سالىق ورگاندارىنان حابارلاما الماعانىن، الايدا پىكىرىن اتى-ءجونىن اتاپ كورسەتپەي، انونيمدى تۇردە بەرۋىمىزدى ءوتىندى.

- مەن جەكە كاسىپكەر رەتىندە تىركەلگەنمىن. سالىقپەن بايلانىستى ماسەلەنىڭ ءبارىن بۋحالتەرىم رەتتەيدى. سىزدەر جازعاننان كەيىن نازارلارى اۋىپ جۇرمەسە، ازىرگە سالىق ورگاندارىنان ەشقانداي حابارلاما العان جوقپىز. سوندىقتان اتى-ءجونىمدى اتاماي-اق قويساڭىزدار، - دەيدى ول.

ءسوز باسىندا قارجى مينيسترلىگى بۇل ماسەلەنى بۇرىننان ايتىپ كەلە جاتقانىن جازدىق. ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ەرجان ءبىرجانوۆ ب ا ق وكىلدەرىنىڭ سۇراعىنا دا تالاي رەت جاۋاپ بەرگەن.

- تەك بلوگەرلەر عانا ەمەس، باسقا ازاماتتار دا ينتەرنەت ارقىلى ءتۇرلى جولمەن اقشا جيناۋى مۇمكىن. بۇل قاراجات بالانىڭ ەمىنە ارنالسا جانە موبيلدى اۋدارىم سانى 100-دەن اسسا، ەندىگى جىلى بىزگە ول تۋرالى ءتيىستى مالىمەت تۇسەدى. سودان ءبىز بۇل ازاماتقا ارنايى حابارلاما جىبەرەمىز. ازامات نەمەسە بلوگەر: «ءيا، مەن قاڭتار، اقپان، ناۋرىزدا وسىنداي اقشا جيناعان ەدىم. كاسىپكەرلىك ماقساتتا ەمەس، اقشانى وسى باعىتتا جۇمسادىم. جىبەرىلگەن اقشانىڭ رەكۆيزيتى بار»، - دەپ وزىنە اۋدارىلعان اقشانىڭ قانداي ماقساتتا جۇمسالعانىن ءتۇسىندىرىپ بەرۋى ءتيىس. مۇنداي جاعدايدا ول ادامعا سۇراق تۋىندامايدى، سالىق مىندەتى قويىلمايدى.

اقشا جينايتىن ادام قارجىنى نە ءۇشىن جيناپ جاتقانىن ناقتى ءبىلۋى ءتيىس. ەگەر كاسىپكەرلىك نەمەسە جارناما بولسا، سالىق مىندەتتەمەسى بولادى. قايىرىمدىلىققا جينالسا، ادام ەشقانداي جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلمايدى، سالىق تولەمدەرى پايدا بولمايدى»، - دەگەن ەدى ۆيتسە-مينيستر.

اۆتور

ەسىمجان ناقتىباي

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى