عالىمدار دەپرەسسيا مەن ديابەتتىڭ بايلانىسىن انىقتادى: قازاقستاندىقتارعا قانداي كەڭەس بەرىلدى

بۇل تۋرالى زەرتتەۋ ناتيجەلەرى ۆەنادا وتكەن ەۋروپالىق ديابەتتى زەرتتەۋ قاۋىمداستىعىنىڭ (EASD) جىل سايىنعى جيىنىندا ۇسىنىلدى.
زەرتتەۋگە 45 مىڭنان استام ورتا جاستاعى ادام قاتىسقان (%57ايەلدەر). بايقاۋ كەزەڭى 11 جىلعا دەيىن سوزىلعان. قاتىسۋشىلاردا 1 نەمەسە 2 ءتيپتى ديابەتتىڭ بولۋى جانە دەپرەسسيا بەلگىلەرىنىڭ دەڭگەيى باعالانعان.
عالىمداردىڭ مالىمەتىنشە:
- اۋىر دەپرەسسياسى بار ادامداردا ديابەت دامۋ قاۋپى %15 جوعارى؛
- ديابەتى بار ادامداردا دەپرەسسيا قاۋپى %48 جوعارى، ديابەتى جوق ادامدارمەن سالىستىرعاندا.
بۇل بايلانىستار مەديتسينالىق كومەكتىڭ ساپاسى، ەمگە جۇمسالاتىن شىعىن، الەۋمەتتىك تەڭسىزدىك نەمەسە ەلدىڭ ەكونوميكالىق دەڭگەيى سياقتى فاكتورلارعا تاۋەلدى بولماعان.
ەۋروپا ەلدەرىنىڭ اراسىندا دا ايىرماشىلىق بار:
- نيدەرلاندىدا ديابەت قاۋپى اۆستريامەن سالىستىرعاندا %65 تومەن؛
- پورتۋگاليادا كەرىسىنشە %90 جوعارى؛
- اۋىر دەپرەسسيا بەلگىلەرى ەڭ جيى تىركەلگەن ەل - يتاليا (اۆستريادان %150 جوعارى)؛
- ەڭ تومەن كورسەتكىش - دانيادا (%20 تومەن).
بايلانىستى كۇشەيتەتىن جالعىز فاكتور - دەنە سالماعىنىڭ يندەكسى (د س ي).
ديابەتى بار ادامداردا د س ي ءبىر بىرلىككە ارتقاندا اۋىر دەپرەسسيا بەلگىلەرى %2,1، ال ديابەتى جوق ادامداردا %1,3 وسەدى.
ەۋروپالىق زەرتتەۋگە قازاقستان كىرمەگەنىمەن، اسفەندياروۆ اتىنداعى قازاق ۇ م ۋ پروفەسسورى، ناركولوگ-دارىگەر ساعات التىنبەكوۆ بۇل عىلىمي دەرەكتەردى قازاقستان جاعدايىندا دا قولدانۋعا بولاتىنىن ايتادى.
«زەرتتەۋ فيزيكالىق جانە پسيحيكالىق دەنساۋلىقتىڭ ءوزارا بايلانىسىن انىق كورسەتەدى. ديابەت پەن دەپرەسسيا ءبىر-ءبىرىن كۇشەيتەدى. ەگەر ادامدا ديابەت بولسا، ونىڭ پسيحوەموتسيونالدىق جاعدايىن مىندەتتى تۇردە باقىلاۋ قاجەت. ال دەپرەسسيا كەزىندە مەتابوليكالىق كورسەتكىشتەردى تەكسەرگەن ءجون. وسىنداي كەشەندى ءتاسىل ەكى اۋرۋدىڭ دا الدىن الۋعا جانە ەمدى ءتيىمدى جۇرگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بۇعان قوسا پروفيلاكتيكا ماڭىزدى، تۇراقتى تەكسەرۋلەر، دۇرىس تاماقتانۋ، بەلسەندى ءومىر سالتى جانە ءوز دەنساۋلىعىنا مۇقيات قاراۋ ەكى اۋرۋدىڭ دا قاۋپىن تومەندەتەدى»، - دەدى ول.
ەسكە سالايىق، بۇعان دەيىن دسم دەپرەسسيانى ەمدەمەسە، شيزوفرەنياعا ۇلاسۋى مۇمكىن ەكەنىن حابارلاعان.

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى