سولتۇستىك قازاقستاندا ابىلايدىڭ سەرىگى جاناتاي باتىردىڭ كۇمىسپەن اپتالعان بەلبەۋى ساقتالعان
ابىلاي حاننىڭ سەنىمدى سەرىگى بولعان، قالماق- جوڭعارمەن كۇرەستە تالاي ەرلىك كورسەتكەن جاناتاي اقان ۇلىنىڭ 300 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان ءىس- شارالاردى ودان تاراعان ۇرپاق كوتەرگەن. اس عابيت مۇسىرەپوۆ اتىنداعى اۋداننىڭ چيستوپولە ەلدى مەكەنىندە بەرىلدى.
«جاناتايدىڭ 9 ۇلى بولعان. سونىڭ ۇرپاعى بۇگىن رەسپۋبليكانىڭ تۇكپىر- تۇكپىرىنەن جينالىپ، اعايىنداردىڭ باسىن قوسىپ، ات شاپتىرىپ، توي جاساپ جاتىرمىز.
بۇل اتامىز جايىندا اڭىز اڭگىمە كوپ، شەجىرەسى تەرەڭدە جاتىر. جاناتاي اتامىز قىلىشىنان ەمەس، سۇسىنان جاۋ شوشىعان بوگەنباي باتىردىڭ شاكىرتى رەتىندە تاريحقا كىرگەن. قالماق- جوڭعارلارمەن كۇرەسىپ، جاۋمەن شايقاستا ەرلىك كورسەتكەن»، - دەيدى ۇرپاعى وكتيابر اياعانوۆ.
جاناتاي باتىر 1723 -جىلى عابيت مۇسىرەپوۆ اتىنداعى اۋدان اۋماعى تالساي اۋىلىندا دۇنيەگە كەلگەن. اكەسى اقان وتە باي ادام بولعان، ءۇيىر- ءۇيىر جىلقى ۇستاعان. ونىڭ جەكە يەلىگىندە كوكشەتاۋدان تورعاي دالاسىنا دەيىنگى جەرلەر بولعان. ونىڭ ەسىمىمەن تاۋ، كول، اقان وزەنى اتالعان.
«اناسى بولات رۋحاني- فيزيكالىق تۇرعىدان مىقتى بولدى. ءبىزدىڭ رۋ اقساقالدارىنىڭ اڭگىمەلەرى بويىنشا جاناتاي باتىرعا بويىنداعى باتىرلىق پەن باتىلدىق انا سۇتىمەن بەرىلگەن ەكەن. بۇل كەيۋانانىڭ دانالىعى مەن كورەگەندىگى تۋرالى دا كوپ ايتىلادى. ول تالساي اۋىلىندا جەرلەنگەن. ونىڭ جانىندا ۇلكەن ۇلى بوتاناي جاتىر.
جاناتاي باتىر ابىلاي حاننىڭ سەرىگى بولعان جانە جوڭعارلارمەن كۇرەسكە بەلسەندى قاتىسقان. ونىڭ ەسىمى ەرتەگىلەر مەن اڭىزداردا عانا ەمەس، قازاق كلاسسيكتەرىنىڭ شىعارمالارىندا دا ءجيى كەزدەسەدى. ماسەلەن، مۇحتار ماعاۋين ءوزىنىڭ «قازاق تاريحىنىڭ ءالىپبيى» اتتى كىتابىندا جازعان، ءانۋار ءالىمجانوۆتىڭ «گونەتس» كىتابىندا جاناتاي باتىردىڭ ەرلىگى تۋرالى كوپ ايتىلادى. «كوشپەندىلەر» تريلوگياسىنىڭ اۆتورى، جازۋشى ءىلياس ەسەنبەرلين ءوزىنىڭ «جانتالاس» رومانىندا دا باتىر تۋرالى باياندايدى»، - دەيدى باتىردىڭ ۇرپاعى قىمبات ءابدۋاحيتوۆا.
باتىر 96 جاسقا كەلىپ دۇنيەدەن وتكەن ەكەن. ونىڭ كۇمىسپەن كۇپتەلگەن بەلبەۋى قارا شاڭىراق - بالتاكەسكەنوۆتار اۋلەتىندە ساقتالعان.
جاناتاي باتىردىڭ دەنەسى ايىرتاۋ اۋدانىنداعى ورلوۆكا اۋىلىنىڭ ماڭىندا جەرلەنگەن. 1956 -جىلى زيرات جاڭارتىلدى، الايدا ول كەزدە تاس قويدىرماعاندىقتان، تەك قورشاۋى عانا وزگەرتىلگەن ەكەن. ەسكى زيراتتىڭ ورنىنا بىلتىر كەسەنەسى تۇرعىزىلدى. بۇل يگى ءىستى جاناتايدىڭ ۇرپاقتارى ءبىر جاعادان باس، ءبىر جەڭنەن قول شىعارىپ اتقاردى.
«ۇرپاقتارىنىڭ باستاماسىمەن كوكشەتاۋ قالاسىنداعى كوشەگە جاڭاتاي اقان ۇلىنىڭ ەسىمى بەرىلدى. ەندى باتىر ەسىمىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاريحي ماڭىزى بار تۇلعالارىنىڭ قاتارىنا، ال جەرلەنگەن جەرىن قازاقستاننىڭ كيەلى جەرلەرىنىڭ كارتاسىنا ەنگىزۋ تۋرالى ماسەلە قارالىپ جاتىر»، - دەيدى قىمبات ءابدۋاحيتوۆا.
