استانادا الىپ ءماسىنىڭ تاس ءمۇسىنى قويىلدى
الىپ ءماسىنىڭ تاس ءمۇسىنى وسىدان بىرەر اي بۇرىن استانانىڭ ەسىل اۋدانىنان بوي كوتەرگەن ەدى. ءوزى بەتوننان قۇيىلىپ، ءتۇرلى ءتۇستى مالتامەن بەزەندىرىلگەن. ايتا كەتەرلىگى، موزايكاعا ارنالعان مۇنداي شىنى قازىر ەش جەردە كەزدەسپەيدى. جارتى عاسىر بۇرىن وندىرىلگەن ماتەريال وسىعان دەيىن ءبىر قويمادا كەرەكسىز بوپ جاتقان. تۋىندى اۆتورلارى ونى ىزدەپ- تاۋىپ، ءمۇسىندى قۇيعانشا 1 جىل ۋاقىتىن سارپ ەتكەن.
ارت- ءمۇسىن تۋرالى كوبىرەك اقپارات العىسى كەلەتىن جاندار تەلەفون كامەراسىن تۇعىرىنداعى كيۋارعا باعىتتاسا بولدى - ءماسىنىڭ تاريحى، ءمان- ماعىناسى جازىلعان سايتقا شىعاسىز. ال ەگەر ەڭ سوڭعى ابزاتستاردا ءمان بەرەتىن بولساق، وندا ءماسىنىڭ وڭ اياعىن ءۇش رەت سيپاسا، ادامنىڭ جولى بولادى- مىس. ءمۇسىنشى مانسۇر سماعامبەتوۆتىڭ ايتۋىنشا، بۇل ىرىمنىڭ ءوز سىرى بار. وتكەن عاسىردا اعىلشىن عالىمدارى جەتىسۋ وڭىرىنەن ايەل ادامعا تيەسىلى ءماسى تاۋىپ العان. بۇگىندە ءساندى ەتىك ۇلى بريتانيانىڭ ۇلتتىق مۋزەيىندە سول قالپىندا ساقتالىپ تۇر. تۇماندى البيونعا جەتكەن قۇندى جادىگەر جالپاق جۇرتقا قازاق مادەنيەتىنەن سىر شەرتەدى. ءماسىنىڭ تاڭقالارلىق تاريحىنا ۇڭىلگەن اۆتورلار جولى جۇعىستى بولسىن دەگەن نيەتپەن وسىنداي ىرىم شىعارادى.
مانسۇر سماعامبەتوۆ، ءمۇسىنشى:
- ەڭ بىرىنشىدەن، ءمۇسىندى ديناميكاداعى، ياعني قوزعالىس كەزىندەگى قالپىن تۇسىردىك. ءبىر قاراعاندا كەتىپ بارا جاتقان اسەر قالدىرادى. ياعني، سول اياقتىڭ وكشەسى كوتەرىلگەن. ال وڭ اياق جاي عانا تۇر. ءبىراق وڭ اياقتىڭ قازاقتار ءۇشىن ءمانىسى بولەك قوي. ۇيقىدان تۇرعاندا وڭ اياقتان تۇرىپ، تابالدىرىقتى وڭ اياقپەن اتتاۋعا تىرىسامىز. مىنا جەردە وڭ اياق نىق تۇر. سول سەبەپتەن، ونى سيپاعان ادامداردىڭ جولى بولىپ، باستاعان ءىسى ساتىمەن اياعىنا دەيىن جەتسە دەگەن نيەتپەن وسىلاي قىلىپ جاسادىق.
تۇرعىندار مەن قالا قوناقتارىنا قىزىق بولار جوبانى قۇرىلىس كومپانياسى مەن مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى قولدادى. «وسى سياقتى بىرەگەي تۋىندىلارلىڭ سانىن ارتتىرۋ قاجەت. تەك ول ءۇشىن شىعارماشىلىق قاۋىمدى قولداۋمەن قاتار، وعان ءتيىستى تالاپ قويىلسا»، - دەيدى مانسۇر سماعامبەتوۆ.
مانسۇر سماعامبەتوۆ، ءمۇسىنشى:
- ءبىز ۇزاق جىلدار بويى دايىن اۆتورلىق تۋىندىلاردى تۇتىنىپ كەلدىك. ياعني، قالا كوشەلەرىندە سپانچ بوب، تاقتار ويىنىنىڭ كەيىپكەرلەرىن ورناتتىق. بۇنىڭ ءبارى باتىستاعى شىعارماشىلىق ادامداردىڭ جەكە مەنشىگى. ياعني بوتەننىڭ شىعارماشىلىق تۋىندىسىنىڭ زاڭسىز كوشىرمەسى. ەندى بىزدە ءوزىمىزدىڭ ءتول شىعارمالاردى جاساۋ قاجەتتىلىگى تۋىنداپ تۇر. شەتەلدىك تۋريستەرگە سول قىزىق بولار ەدى. ويتكەنى، ولار بىزگە ۇلتتىق كودىمىزدى، تاريحىمىزدى، مادەنيەتىمىزدى تانۋ ءۇشىن كەلەدى.
شىعارماشىلىق ارقىلى تالاي مەملەكەت تۋريزمدى ىلگەرلەتكەن. مىسالى، ماياميدىڭ ەڭ كەدەي، كريمينالدى اۋداندارىنىڭ ءبىرى بۇگىندە تۋريستەر اعىلاتىن مەكەنگە اينالدى. مۇنداعى كوشە كوشە ەمەس، الۋان تۇسكە مالىنعان گاللەرەيا سياقتى. ۇيلەردىڭ قابىرعالارى مەن قورشاۋلارداعى مۋرالدار كوز تارتادى. ال ءبىزدىڭ ەلدە كرەاتيۆتى تۋريزم ۇعىمى ءالى قالىپتاسا قويمادى. دەگەنمەن، سالانى دامىتۋدىڭ العاشقى قادامدارى جاسالۋدا. قۇزىرلى ۆەدومستۆونىڭ وكىلى ءارى كرەاتيۆتى يندۋستريا ساراپشىسى وسىنداي جوبانىڭ قولعا الىنعانىن ايتادى.
يرينا حاريتونوۆا، مادەني- كرەاتيۆتى يندۋستريا سالاسىنىڭ ساراپشىسى:
- بۇل جوبادا قالالىقتاردىڭ ءومىر سۇرۋىنە قولايسىز لوكاتسيالاردى ستريت- ارت، ونەر جانە شاعىن ساۋلەت مۇسىندەرىنىڭ كومەگىمەن تارتىمدى ەتپەكپىز. مىسالى، قاراعاندىدا ستانيسلاۆسكي اتىنداعى تەاتر بار. وكىنىشكە قاراي، عيماراتتىڭ تۋ سىرتى سۇرىقسىز، شاشىلىپ جاتقان ەدى. قالالىق اكىمدىك، شىعارماشىلىق توپ بار، ءبارىمىز بىرلەسە اۋماقتى تازارتىپ، عيماراتتىڭ قاسبەتىنە مۋرال سالعىزدىق. قازىر ول جەردى اباتتاندىرىپ جاتىر. الداعى ۋاقىتتا قالالىقتار دەمالاتىن ساياباققا اينالادى.
مۋزىكالىق فەستيۆال، كورمە، ايگىلى ونەر ادامدارىنىڭ شەبەرلىك ساباقتارى - مىنە، وسىنىڭ ءبارى كرەاتيۆتى تۋريزمنىڭ جارقىن مىسالدارى. ساراپشى يرينا حاريتونوۆانىڭ سوزىنشە، قازاقستاندا كرەاتيۆتى تۋريزمدى دامىتۋعا شىعارماشىلىق قاۋىمداستىق، بيزنەس پەن مەملەكەتتىڭ ءوزارا ىقپالداستىعى اۋاداي قاجەت.
www.24.kz
