جەتى اجەمدى جاتتايىن. قىرعىزدار سەكىلدى تەگىنە اناسىنىڭ اتىن جازدىرۋعا قازاقتار قالاي قارايدى؟
ءتيىستى شەشىمدى رەسپۋبليكانىڭ كونستيتۋتسيالىق سوتى قابىلدادى. بۇل ماسەلە الەۋمەتتىك جەلىلەردە قازاقتار اراسىندا دا قىزۋ تالقىلاندى.
«ەگەر اتا-اناسى اجىراسقان بولسا، بۇل جاقسى يدەيا»، «وزەكتى ماسەلە دەپ ويلايمىن، سەبەبى اكەسى ادەيى تاستاپ كەتكەندەر، اناسىنا قول كوتەرگەندەر نەمەسە بالاسىن مويىندامايتىن ەركەكتەر كوپ»، «مەن اۋىستىراتىن ەدىم»، «سوڭعى كەزدەرى زاڭعا ايەل ادامدارعا قولداۋ كورسەتۋ ماقساتىندا وزگەرىس ەنىپ جاتىر، بۇل كەرەمەت»، «اكەسى تاستاپ، اناسىمەن وسكەندەرگە جاقسى، تانىمايتىن ادامنىڭ ەسىمىمەن جۇرگەنشە سەنى ءسۇيىپ وسىرگەن ادامنىڭ ەسىمى بولعان جاقسى عوي»، - دەپ مۇنداي زاڭ قازاقستاندا ۇسىنىلسا، قولدايتىنىن جازعان الەۋمەتتىك جەلى قولدانۋشىلارى بولدى.
پىكىر قالدىرۋشىلار اراسىندا قالجىڭداعاندار دا بولدى:
«قوي بارىپ جەتى اجەمدى جاتتايىن»، «ماماسىنىڭ بالاسى»، «وندا «ف. ي. و» ەمەس، «ف. ي. م» بولا ما»، «اكە چاتتان شىعىپ كەتتى» جانە ت. ب.
سونداي-اق قازاقستاندا مۇنداي زاڭ ۇسىنىلسا، تۇبەگەيلى قارسى بولاتىنىن جازعاندار دا كوپ بولدى.
«اتا-تەگىمىزدە شەجىرە دەگەن قازىنا بار ەدى. سول قازىنامىزدان دا ايىرىلايىن دەپ تۇرمىز»، «بۇل تەكتىلىكتى قۇرتادى»، «قازاقتا مۇنداي بولماعان، تەكتىلىگىن جوعالتادى»، «تەگىن ۇمىتقان ادام ءوزىن ۇمىتادى»، «باسقالار جاساي بەرسىن، بىزگە ونداي زاڭ كەرەك ەمەس» جانە ت. ب.
Massaget.kz ءتىلشىسى بۇل ماسەلە جايلى ەتنوگراف بولات بوپاي ۇلىنىڭ پىكىرىن ءبىلدى.
«قازاق داستۇرىندە بالاعا ات قويۋ وتە ماڭىزدى ءداستۇر. ۇل - مەن قىزدىڭ اتىن اكەسىنىڭ اتىمەن اتاۋ ءالميساقتان كەلە جاتقان قازاق حالقىنىڭ مىزعىماس سەنىمى. ارىسى ادام اتا، حاۋا انادان باستالعان. ەشقاشان بالا اتى انا اتىمەن اتالماعان. سوندىقتان قازاقتىڭ جەتى اتادان قىز الىسپاۋ ءداستۇرى بەس مىڭ جىلدان دا ۇزاق ساقتالعان. قازاقتىڭ تەكتىلىك ءداستۇرىنىڭ التىن دىڭگەگى - جەتى اتا ءداستۇرى.
«جەتى اتاسىن بىلگەن ۇل، جەتى رۋدىڭ قامىن جەر»، «جەتى اتاسىن بىلمەگەن جەتەسىزدىك بەلگىسى»، «ءداستۇر جولى - اتا جولى» دەگەن اتالى ءسوزدىڭ تۇبىندە نار تۇيەدەي ويسىل وي شوگىپ جاتىر. سوندىقتان قىرعىز بالا اتىن انا اتىنا اۋىستىرىپتى دەپ ءبىز ەجەلدەن قالىپتاسقان اتا ءداستۇرىمىز بەن اتا زاڭىمىزدى وزگەرتە بەرۋگە بولمايدى. ول بالانىڭ ويىنشىعى ەمەس، كورىنگەنگە ەلىكتەپ وزگەرتە بەرسەك، وندا ۇلتىمىزدىڭ بارلىق ۇلى قۇندىلىقتارىنان ايىرىلىپ، ۇلت بولىپ ءومىر سۇرۋدەن قالامىز عوي.
اكە - اسقار تاۋ،
شەشە - سايالى ورمان،
بال - بال بۇلاق، - دەگەن قاسيەتتى ۇعىمدى جوعالتىپ الامىز. تەكتىلىكتەن ايىرىلامىز. سوندىقتان بالا اتىن انا اتىمەن اتاۋ ءبىراۋىز سوزبەن ايتقاندا دۇرىس ەمەس»، - دەدى ەتنوگراف.
