قازاقستاندا كەدەيلىك دەڭگەيى وسكەنى راس پا؟
استانا. قازاقپارات – 15-ماۋسىمدا وتكەن سەناتتىڭ جالپى وتىرىسىندا دەپۋتات سەرىك وتەشوۆ حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىنا بايلانىستى دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادى.
سەرىك بالعاتاي ۇلى مالىمدەمەسىندە «حالىقتىڭ ناقتى اقشالاي كىرىس يندەكسى جىل وتكەن سايىن تومەندەپ جاتىر جانە ءوزىن-ءوزى كەدەي باعالاۋ دەڭگەيى اناعۇرلىم وسكەن» دەدى. Factcheck.kz باسىلىمى بۇل مالىمدەمەنىڭ راس- وتىرىگىن تەكسەردى.
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ مالىمەتىنشە، بىلتىر حالىقتىڭ ناقتى اقشالاي كىرىس يندەكسى 2,8 پايىز بولدى. ول 2020، 2021 -جىلدارداعى كورسەتكىشتەردەن تومەن.
ورتاشا ايلىق 338,7 مىڭ تەڭگەگە دەيىن ءوستى. ءبىراق بىلتىرعى جىلعى ينفلياتسيانىڭ ءوسۋى بۇل ءوسىمدى جوققا شىعاردى.
دەگەنمەن ورتاشا ايلىق جالاقى شىنايى جاعدايدى ناقتى كورسەتپەۋى مۇمكىن. حالىقتىڭ تابىس كورسەتكىشىن دۇرىسىراق سيپاتتاۋ ءۇشىن مەدياندىق جالاقىنى دا ەسكەرۋ كەرەك. ءبىر جىلدا ونىڭ كورسەتكىشى 165 مىڭنان 204 مىڭعا وسكەن.
البەتتە، جالاقىنىڭ ءوسىمى مەن ينفلياتسيا اراسىندا حالىقتىڭ تابىسىنا اسەر ەتەتىن بايلانىس بار، ءبىراق مۇنىڭ قانشالىق ىقپال ەتكەنىنە ۇكىم قويا المايمىز.
مالىمدەمە: سونىمەن بىرگە، دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ زەرتتەۋىنە سايكەس، ساۋالناماعا قاتىسقانداردىڭ اراسىندا ءوزىن- ءوزى كەدەي باعالاۋ 2022 -جىلعى قىركۇيەكتە 25 پايىزعا دەيىن وسكەن. ال 2020 -جىلعى جەلتوقساندا ول نەبارى 14 پايىزعا تەڭ بولعان.
«قازاقستاندى تىڭداۋ» زەرتتەۋى - ەلدەگى جاعدايلاردى مونيتوريڭدەۋ ءۇشىن قوعامنىڭ پىكىرىنە سۇيەنە وتىرىپ جۇرگىزىلەتىن اي سايىنعى ساۋالناما.
مالىمدەمە: 2022 -جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا الەۋمەتتىك ترانسفەرتتەر ەڭبەك كىرىستەرىنىڭ 31 پايىزى بولدى. بۇل حالىقتىڭ مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك قولداۋىنا تاۋەلدىلىگىنىڭ جوعارى دەڭگەيىن كورسەتىپ وتىر.
جوعارى اۋديتورلىق پالاتانىڭ 2022 -جىلعى بيۋدجەتتىڭ اتقارىلۋى تۋرالى ەسەبىنە ساي، الەۋمەتتىك ترانسفەرتتەر ەڭبەك تابىستارىنا شاققاندا 31 پايىزعا جەتكەن. پالاتانىڭ جازۋىنشا، بۇل حالىقتىڭ مەملەكەتتىڭ قولداۋىنا تاۋەلدى ەكەنىن كورسەتەدى. 2015-2016 -جىلدارداعى داعدارىستا بۇل كورسەتكىش 21-23 پايىز كولەمىندە بولعان.
دەگەنمەن 2022 -جىلعى كورسەتكىش كەيىنگى 4 -جىلداعى ەڭ تومەنگى دەڭگەي، ويتكەنى الەۋمەتتىك ترانسفەرتتەردىڭ ەڭبەك قىزمەتىنەن تۇسكەن تابىستارعا اراقاتىناسى 2019 -جىلى - 33 پايىز، 2020 -جىلى - 43 پايىز، 2021 -جىلى 37 پايىز بولعان.
مالىمدەمە: بۇگىنگى كۇندە ازىق- تۇلىك شىعىستارىنىڭ ۇلەسى وسۋدە. بىلتىر بۇل كورسەتكىش 50,8 پايىز بولدى. ول حالىقتىڭ باسقا سالالارعا جۇمسايتىن مۇمكىندىكتەرىنىڭ از ەكەنىن كورسەتەدى.
سونىمەن قاتار، حالىقتىڭ ازىق-تۇلىك ەمەس ونىمدەرگە جۇمساعان شىعىندارى ازىق-تۇلىك شىعىستارىنىڭ ۇلەسىنەن ەكى ەسەگە از. سايكەسىنشە، ازىق-تۇلىك ەمەس تاۋارلار شىعىسى - 24,4 پايىز.