سەگىز جىلعا سوتتالعان مۇحامەدي ۇلى مەرزىمىنەن بۇرىن بوستاندىققا شىعا الا ما؟ زاڭگەر ءتۇسىندىردى
ەكس-مينيستر سوت كەزىندە بىردە- ءبىر ايقىن دالەل كەلتىرىلمەگەنىن العا تارتىپ، بۇل شەشىممەن كەلىسپەيتىنىن ايتتى. ءتىپتى سوت زالىندا ۇلى دىنمۇحاممەد مۇحامەدي توبەلەس شىعارىپ، «ادىلدىك جوق» ەكەنىن ايتىپ، شىر-پىر بولدى، دەپ حابارلايدى El.kz اقپارات اگەنتتىگى.
الداعى ۋاقىتتا ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلى شارتتى تۇردە بوستاندىققا شىعۋعا ءوتىنىش بەرۋى مۇمكىن بە؟ ەكس-ءمينيستردىڭ جازاسىن شارتتى تۇردە وتەۋگە مۇمكىندىگى بار ما؟ بۇل تۋرالى زاڭگەر اگي ورىنباساروۆا ايتىپ بەردى.
ەڭ الدىمەن سۋديا باعلان ىدىرىسوۆتىڭ ەكس-شەنەۋنىكتىڭ ىسىنە قاتىستى شىعارعان سوت شەشىمىنە ۇڭىلەيىك.
ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلى 28-باپتىڭ 3-بولىگىنىڭ («قىلمىستى ۇيىمداستىرۋ») جانە 189-باپتىڭ 4-بولىگىنىڭ 2-تارماعىنىڭ («اسا ءىرى مولشەردە كىنالىگە سەنىپ تاپسىرىلعان بوتەننىڭ مۇلكىن يەمدەنۋ نەمەسە جىمقىرۋ، ياعني جىمقىرۋ») باپتارىندا كوزدەلگەن قۇقىق بۇزۋشىلىقتار جاساعانى ءۇشىن كىنالى دەپ تانىلسىن. ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلى مۇلكىن تاركىلەۋسىز 8 جىلعا باس بوستاندىعىنان ايىرىپ، مەملەكەتتىك قىزمەتتە جۇمىس ىستەۋىنە ءومىر بويىنا تىيىم سالىنسىن، - دەلىنگەن سوت شەشىمىندە.
وسىلايشا ۇلتتىق مۋزەيدىڭ بۇرىنعى ديرەكتورى جانە مادەنيەت جانە سپورت ەكس-ءمينيسترى ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلىنا قاتىستى سوت ۇكىمى شىعارىلدى.
ارينە، بۇل ۇكىم ءالى تۇپكىلىكتى شەشىم ەمەس جانە ايىپتالۋشى بولاشاقتا شاعىمدانۋى مۇمكىن. ءبىراق سوتتالۋشى مۇحامەدي ۇلىن ق ر قىلمىستىق كودەكسىنىڭ189-بابى 4-بولىگى بويىنشا سوت شارتتى تۇردە مەرزىمىنەن بۇرىن بوساتا الۋى مۇمكىن بە؟ قىلمىستىق كودەكستە شارتتى تۇردە مەرزىمىنەن بۇرىن بوساتۋ مۇمكىندىگى اۋىر جانە اسا اۋىر سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىسى ءۇشىن سوتتالعان ادامدارعا قولدانىلمايدى دەپ كوزدەلگەن، - دەپ ءتۇسىندىردى زاڭگەر اگيس ورىنباساروۆا.
ونىڭ ايتۋىنشا، مۇنداي قىلمىس بويىنشا سوتتالعان ادامداردى شارتتى تۇردە بوستاندىققا جىبەرۋ ءۇشىن ارنايى كريتەريلەر بار.
مۇنداي قىلمىستاردى جۇكتى ايەلدەر، جاس بالالارى بار ايەلدەر، جاس بالالاردى جالعىز تاربيەلەپ وتىرعان ەرلەر، ەلۋ سەگىز جانە ودان جوعارى جاستاعى ايەلدەر، الپىس ءۇش جانە ودان جوعارى جاستاعى ەرلەر، ءبىرىنشى نەمەسە ەكىنشى توپتاعى مۇگەدەك ادامدار جاساعان جاعدايلاردا شارتتى تۇردە بوساتۋ مۇمكىندىگى قاراستىرىلادى، - دەيدى زاڭگەر.
سونداي-اق ىنتىماقتاستىق تۋرالى ءىس جۇرگىزۋ كەلىسىمىنىڭ بارلىق شارتتارىن ورىنداعان سوتتالعاندار دا بۇل ارتىقشىلىققا يە بولا الادى.
ەندى «تاعايىنداۋ نەمەسە جىمقىرۋ، ياعني كىنالى ادامعا اسا ءىرى مولشەردە سەنىپ تاپسىرىلعان بوتەننىڭ مۇلكىن ۇرلاۋ» دەگەن باپتىڭ سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىستارىنا قاتىسى بار- جوعىن ءتۇسىنۋىمىز كەرەك. ەگەر قىلمىستىق كودەكستىڭ مازمۇنىنا قاراساق، ءبىز بۇل قىلمىستىڭ 6-تاراۋدا ەكەنىن كورەمىز. بوتەننىڭ مۇلكىن زاڭسىز يەمدەنۋ جانە مەنشىككە قارسى وزگە دە قىلمىستىق قۇقىقتىق بۇزۋشىلىقتاردى سوڭىنا دەيىن تۇسىنبەي، بۇل قۇقىق بۇزۋشىلىق سىبايلاس جەمقورلىق ەمەس دەپ ءتۇسىنىپ قالادى. الايدا، ق ر قىلمىستىق كودەكستىڭ 3-بابىنىڭ 29-تارماعىنا سايكەس ءۇشىنشى بولىكتىڭ 189-باپتارىندا (2-تارماعىندا)، ءتورتىنشى بولىگىندە كوزدەلگەن ءىس- ارەكەتتەر ءۇشىنشى بولىكتىڭ 2-تارماعىندا كوزدەلگەن بەلگىلەر بولعان جاعدايدا دا سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىستارعا جاتادى.
بۇل باپتا بوتەننىڭ مۇلكىن يەمدەنۋ نەمەسە جىمقىرۋ، ياعني كىنالى ادامعا سەنىپ تاپسىرىلعان بوتەننىڭ مۇلكىن جىمقىرۋ مەملەكەتتىك فۋنكتسيالاردى ورىنداۋعا ۋاكىلەتتى ادام نە وعان تەڭەستىرىلگەن ادام نە لاۋازىمدى ادام نە جاۋاپتى ادام جاساعان ادام جاساعانى كورسەتىلگەن. ەگەر لاۋازىمدى تۇلعا قىزمەت بابىن اسىرا پايدالانۋمەن بايلانىستى ءىس بولسا - بۇل ادامعا سىبايلاس جەمقورلىق قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساعانى ءۇشىن زاڭدا بەلگىلەنگەن شەكتەۋلەر قويىلادى.
ءبىراق، سوتتالۋشى سىبايلاس جەمقورلىق قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساسا دا، زاڭدا مەن جوعارىدا اتاپ وتكەن ەرەكشەلىكتەر قاراستىرىلعان.
ال ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلىنا كەلسەك، مەن ءىستىڭ بۇگە-شىگەسىنە دەيىن بىلمەيمىن، سوندىقتان ءبىرىنشى كەزەكتە ۇكىمنىڭ زاڭدى كۇشىنە ەنۋى ماڭىزدى دەپ ويلايمىن. ءبىراق تۇتاستاي العاندا، ءبىز اۋىر سىبايلاس جەمقورلىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتار كەزىندە شارتتى تۇردە مەرزىمىنەن بۇرىن بوساتۋ شاراسىن قولدانۋ ءۇشىن ەرەكشە جاعدايلاردىڭ ءبىرى جاس ەكەنىن ءتۇسىنۋىمىز كەرەك. دەمەك، 63 جاستاعى ەر ادامدار بۇل ارتىقشىلىقتى پايدالانا الادى، - دەپ ءتۇسىندىردى زاڭگەر.
ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلى 1963 -جىلى دۇنيەگە كەلگەن، ياعني قازىر جاسى 60 تا. ول 63 جاسقا تولعاننان كەيىن شارتتى تۇردە بوستاندىققا شىعۋى مۇمكىن.
ايتا كەتەيىك، بۇعان دەيىن ونىڭ 8 جىلعا سوتتالعانىن جازعان ەدىك.
سونىمەن قاتار، ۇلى توبەلەس شىعارعان بولاتىن.
