بەيپىل سويلەگەندەر دە قىلمىسكەر
مۇنى قۇزىرلى ورگاندار ۇساق بۇزاقىلىققا جاتقىزىپ وتىر. سوعان ساي زاڭ ماقۇلدانعالى، جەتىسۋلىق 57 ازامات ايىپپۇل تولەپ ۇلگەردى.
69 مىڭ تەڭگە از اقشا ەمەس. بىلاپىت سوزگە ءۇيىر ادامعا ءتىپتى اۋىر. ەلىمىزدە قوعامدىق ورتادا مادەنيەتى تومەن، تىلىنە يە بولا المايتىن جاندار جەتەرلىك. سوندىقتان بۇل زاڭنىڭ دا بەرەرى بار. بۇل رەتتە تە جەتىسۋلىقتار ءتارتىپ بۇزۋدا. وڭىرلىك پوليتسيا دەپارتامەنتىنىڭ جەرگىلىكتى پوليتسيا باسقارماسى باستىعىنىڭ ورىنباسارى، پوليتسيا پولكوۆنيگى مىرزابەك سىرعابايەۆتىڭ ايتۋىنشا، جاڭا وبلىستا قوعامعا كەسىرىن تيگىزەتىن بۇزاقىلار ازايماي وتىر. بۇگىندە 60 قا جۋىق ادام زاڭ الدىندا جاۋاپقا تارتىلعان.
وسى جىلى ءوڭىر كولەمىندە شاعىن بۇزاقىلىققا بارعان، دورەكى سويلەگەن، كىسىگە ءجون-جوسىقسىز سوقتىققان، ورتاسىن قۇرمەتتەمەگەن، كوپشىلىكتىڭ بەرەكەسىن العان 57 قۇقىق بۇزۋشى اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى. وسىلايشا «اكىمشىلىك قۇقىقبۇزۋشىلىق تۋرالى كودەكسىنىڭ» 434-بابىمەن قاراعان سوت ورگاندارى ايىپپۇل سالۋعا نەمەسە قاماۋعا الۋعا شەشىم شىعارادى. وكىنىشكە قاراي، وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 16,3 پايىزعا ارتقان. سوندىقتان ۇساق بۇزاقىلىقتىڭ الدىن الۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلە بەرەدى، - دەيدى پوليتسيا پودپولكوۆنيگى مىرزابەك سىرعابايەۆ
ونىڭ ايتۋىنشا، بۇگىندە ءتارتىپ ساقشىلارىنا ارتىلار جاۋاپكەرشىلىك ەسەلەنگەن. وزگەنىڭ نامىسىن تاپتاپ، ءقادىرىن تۇسىرەر ءسوز سويلەۋ قىلمىسپەن پارا- پار. سوعان ساي 100-ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىشكە دەيىن ايىپپۇل سالىنباق. سونىمەن قاتار 120 ساعاتقا دەيىن قوعامدىق جۇمىستارمەن اينالىسۋ جۇكتەلەدى. سونداي- اق جازا سوت ارقىلى ەسكەرتۋ نەمەسە 5 تاۋلىككە دەيىن قاماۋعا الۋ تۇرىندە دە بەرىلمەك. دەگەنمەن قىلمىسقا ناقتى دالەل كەرەك. ياكي قۇقىق بۇزۋشىنىڭ اۋديو-بەينە جازباعا ءتۇسىرىپ، ماماندارعا كورسەتۋى شارت. سودان كەيىن قىلمىس سارالانىپ، سوتقا جولدانادى. بۇل جەردە قۇقىق بۇزۋشى قاي تىلدە بالاعاتتاعانى قاراستىرىلمايدى.
جالپى، جەتىسۋ وڭىرىندە زاڭبۇزۋشىلىقتار سالىستىرمالى تۇردە ءبىراز ازايعان. ونى وبلىستىق پوليتسيا دەپارتامەنتىنىڭ مالىمەتىنشە قىلمىس كولەمى بىلتىرعا قاراعاندا 4,7 پايىزعا تومەندەگەن. اتاپ ايتساق، كىسى ءولتىرۋ، قاراقشىلىق، توناۋ، بۇزاقىلىق، مال ۇرلاۋ تۇيتكىلدەرى اجەپتەۋىر ازايعان. جۇرگىزىلگەن شارالاردىڭ ناتيجەسىندە كوشە قىلمىسى دا سەيىلىپتى. وتكەن جىلى 3 مىڭعا جۋىق قىلمىس اشىلىپ، ىزدەۋدە جۇرگەن جۇزگە جۋىق قىلمىسكەر قۇرىقتالعان. ودان بولەك 41 قاشقىننىڭ مەكەنجايى انىقتالىپتى.
مىسالى، وتكەن جىلى 826 ۇرلىق ءىسى اشىلىپ، 59 قىلمىستىق توپقا كىسەن سالىنعان. ەڭ عاجابى، 231 ملن قارجى زارداپ شەككەن ادامدارعا بەرىلگەن. مۇنداي ناتيجەگە جەتىۋگە كوبىنە بەينەباقىلاۋ كامەرالارىنىڭ پايداسى زور. كامەرا كومەگىمەن 249 ءىس تولىق زەرتتەلىپ، 16146 قۇقىقبۇزۋ وڭاي كوزگە تۇسكەن. مىنە، بۇگىندە سول سەبەپتى وبلىس اكىمدىگى بارىنشا حالىق كوپ جۇرەتىن ورىندارعا باقىلاۋ قۇرىلعىلارىنا جيىرەك ورناتۋدى قولعا الماق. الداعى 2 جىلدا ءوڭىر ورتالىعىندا 585 بەينەكامەرا ىسكە قوسىلادى.
قازىر، ءتارتىپ ساقشىلارىن مال ۇرلىعى ابىگەرگە سالۋدا. جاز باستالا مالدى ەركىنە جىبەرگەن شارۋالار ايلىڭ كۇننىڭ امانىندا مالىنان ايىرىلىپ قالۋدا. كوبى سىرعا ءھام تاڭبا سالماعاندىقتان ماماندار ۇرلىقى مالدى تۇستەي الماۋدا. قاراۋسىز جايىلعان سيىرلار جول اپاتىنا اكەلۋدە. وتكەن جىلى 2 جولاۋشى قازا تاۋىپتى. وسى رەتتە 1975 ادام 19 ميلليون تەڭگەگە جۋىق ايىپپۇل تولەگەن. وتكەن جىلى 8 قىلمىسكەر توپ مال ۇرلاۋ بارىسىندا ۇستالعان. قولدى بولعان 500 گە تارتا اشاتۇياق يەسىنە قايتارىلىپتى.
ەندىگى ماسەلە الاياقتاردىڭ كوپتىگى. حالىققا قانشا ەسكەرتكەنىمەن بىلتىر 915 وقيعا تىركەلگەن. سونىڭ باسىم بولىگى ينتەرنەت ايلاكەرلەرى. ودان بولەك 52 ەسىرتكى ساۋداسى دا قۇزىرلى ورگانداردىڭ قۇرىعىنا ىلىككەن. وڭىردە ەسىركىمەن اينالىساتىنداردىڭ دا قاراسى كوپ. اسىرەسە، سينتەتيكالىق ەسىركى تاراتقانداردى الدىن الۋ قيىن بولىپ تۇر. ءجۇز كەلىدەن استام ناشا ءشوبى تاركىلەنگەن.
وتباسىلىق زورلىق- زومبىلىق تۇيتكىلى دە ازايار ەمەس. دەپارتامەنت دەرەگىنە سۇيەنسەك، جىل شەڭبەرىندە مىڭننان استام قوڭىراۋ تۇسەدى. سونىڭ بارىندە ايەلدەر سوققىعا جىعىلعانى باياندالادى. بۇل رەتتە ماماندار ىشىمدىككە سالىنعان جەتپىستەن استام ادامدى ەمدەۋ مەكەمەلەرىنە تاپسىرعان.
بۇگىندە جول- كولىك سوقتىعىسى دا وزەكتى ماسەلەگە اينالىپ وتىر. كىنا - جۇرگىزۋشىدە. كوپ جاعدايدا جىلدامدىقتى شەكتەن تىس اسىرۋ، ەرەجەگە باعىنباعاننىڭ كەسىرىنە اپاتتى وقيعالار جيىلەۋدە. مىسالعا، الماتى - وسكەمەن اۆتوجولىنىڭ قاۋىپتى بەلدەۋلەردىڭ قاتارىندا. ونىڭ 124-616 ك م ارالىعىنا سوعان ساي ەسكەرتۋ قويىلعان، ءبىراق اسىققان كولىك يەلەرى ەسكەرمەيدى. سوندىقتان 21 قاقتىعىس ورىن الدى، 9 ادام قايتىس بولىپ، 54 ادام ءتۇرلى جاراقاتتاندى. وبلىس ىشىندە اۆتوماتتى «ViDAR SPEED- R» جۇيەسى قويىلعان. اپارات 9 مىڭعا جۋىق جۇرگىزۋشىنىڭ ورەسكەل ارەكەتىن اشكەرەلەپ، 200 ميلليون تەڭگەدەن استام ايىپپۇل سالدى، - دەيدى دەپارتامەنت وكىلدەرى.
قازىر وڭىردە «سەرگەك» جۇيەسىن كوبەيتۋ جوسپارلانۋدا. بۇل ولىمگە سەبەپ بولار اپاتتى جاعدايلاردىڭ الدىن الادى.
