قاڭتار قاسىرەتى: وقيعا قالاي باستالىپ ەدى؟
جاڭاوزەندە باستالعان نارازىلىق اكسياسى قازاقستاننىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە جالعاسقان ەدى. Massaget.kz ءتىلشىسى قاسىرەتتى قاڭتار قالاي باستالىپ، وعان نە سەبەپ بولعانىن اڭگىمەلەيدى.
ءبارى گازدان باستالدى
2022-جىلى 2- قاڭتاردا ەرتەڭگىسىن جاڭاوزەندە حالىق الاڭعا جينالا باستاعان. سەبەبى جاڭا جىل باستالا سالا وڭىردە سۇيىتىلعان گاز باعاسى ەكى ەسە قىمباتتاعان - 60 تەڭگەدەن 120 عا.
ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ جۇرگىزۋشىلەرى كوبىنە بەنزين ورنىنا سۇيىتىلعان گازبەن جۇرەدى. سوندىقتان بۇل وڭىردە كولىك جۇرگىزۋشىلەرى ءۇشىن سۇيىتىلعان گاز الەۋمەتتىك ماڭىزدى سانالادى. 2- قاڭتاردا جاڭاوزەندە جينالعان جۇرت كۇنى بويى الاڭدا تۇرىپ، ءبىر عانا تالاپ قويدى - سۇيىتىلعان گاز باعاسىن ليترىنە 50 تەڭگەگە ءتۇسىرۋ.
بەيبىت ميتينگكە شىققان جاڭاوزەندىكتەر تۇندە دە تاراعان جوق. «تالابىمىز ورىندالعانشا قايتپايمىز» دەگەن ەدى. حالىق سوندا تاماق ىستەپ، سوندا جىلىندى.
جاڭاوزەن حالقىن باسقا قالالار دا قولداي باستادى
ارتىنشا ەلىمىزدىڭ باسقا دا وڭىرلەرى ماڭعىستاۋ حالقىنا قولداۋ ءبىلدىرۋ ءۇشىن الاڭعا جينالا باستادى. جەلىدە العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ الماتى، نۇر-سۇلتان، اقتوبە، ورال جۇرتى جينالعانى حابارلانعان ەدى.
ال 4- قاڭتاردا نارازىلىق اكسياسى قازاقستاننىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە باستالدى. ۇلكەن قالالاردان كىشكەنتاي اۋداندارعا دەيىن. جەلىدە ءار وڭىردە جينالعان جۇرتتىڭ ۆيدەوسى، سۋرەتتەرى تارادى. باتىس وڭىرلەرىنەن بولەك، الماتى، نۇر-سۇلتان، شىمكەنت، قاراعاندى، قىزىلوردا، تاراز جۇرتشىلىعى الاڭعا شىقتى.
سونىمەن قاتار، اتىراۋلىق مۇنايشىلار جۇمىس ورنىن تاستاپ، اقتاۋعا جاياۋ بارا جاتقانى حابارلاندى. ءبىراق «تەڭىزشيەۆرويل» ج ش س مەن «قالامقاس» كەن ورنى جۇمىسشىلار ميتينگكە كەتسە دە، جۇمىس جالعاسىپ جاتقانىن ايتقان.
الاڭعا جينالعاندار قاتارىندا اتىراۋ دا بار. جەلىدەگىلەر وندا قۇقىق قورعاۋشىلارمەن قاقتىعىس بولعانىن ايتقان. جۋرناليستەردىڭ مالىمەتىنشە، اتىراۋدا سول كەزدە 5 مىڭعا جۋىق ادام جينالعان.
ورالدا دا 500 گە جۋىق ادام جينالعان، وندا باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى عالي ەسقاليەۆ تۇرعىندارمەن كەزدەسۋگە شىققان بولاتىن.
نۇر-سۇلتاندا «استانا كونسەرت زالى» اۋماعىندا ءبىر توپ ادام رۇقسات ەتىلمەگەن ميتينگ ۇيىمداستىرماق بولعان. جەلىدە سول جاقتان تۇسىرىلگەن ۆيدەو تارادى. ۆيدەولاردىڭ بىرىندە پوليتسەيلەر بالا وتىرعان اربانى اۆتوبۋسقا الىپ بارا جاتقان ءساتى تۇسىرىلگەن.
ال پوليتسەيلەر «ەلوردانىڭ 30 جاستاعى تۇرعىنى مەن ونىڭ 5 ايلىق بالاسىن شاعىن اۆتوبۋسپەن ۇيىنە اپارىپ تاستاعانىن» مالىمدەگەن بولاتىن.
اقتوبەلىكتەر بولسا، وبلىس اكىمدىگىنە دەيىن بارعان. تۇرعىندار كوشەدە وت جاعىپ، سوندا جىلىندى.
تارازدا حالىق پوليتسەي كولىكتەرىن بۇلدىرگەن. جامبىل وبلىسىنىڭ سول كەزدەگى اكىمى بەردىبەك ساپاربايەۆتىڭ ايتۋىنشا، وبلىس اكىمى اپپاراتىنىڭ عيماراتى ءبۇلىنىپ، 10 پوليتسيا كولىگى ورتەنگەن.
ال الماتىنىڭ ءار اۋدانىندا مىڭداعان ادام شەرۋگە شىققان. نارازىلىق اكسياسىنا شىققاندار پوليتسەيلەردىڭ كولىگىن ورتەگەن.
ينتەرنەت ىستەن شىقتى
ەلدە نارازىلىق اكسيالارى باستالعاندا كوپ وڭىردە ينتەرنەت اعىتىلعانى حابارلاندى.
Beeline كومپانياسى Twitter- دە شاعىم ايتىپ جاتقاندارعا موبيلدى ينتەرنەتتىڭ جۇمىسىنداعى اقاۋلار «كومپانياعا تاۋەلدى ەمەس سەبەپتەرگە» بايلانىستى دەپ جاۋاپ بەردى.
«قازىر ءبىز كومپانياعا تاۋەلدى ەمەس سەبەپتەرگە بايلانىستى موبيلدى ينتەرنەت قىزمەتىن كورسەتۋدە شەكتەۋلەرگە تاپ بولدىق»، - دەپ جازدى Twitter- دە.
ال Kcell-دە جەلىدەگى اقاۋلار ەلدەگى جاعدايعا بايلانىستى ەكەنىن ايتتى.
«قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بايلانىس تۋرالى زاڭىنىڭ 41-1 بابى 1-2 تارماعىنا ساي، قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قۇزىرلى ورگاندارى انتيتەررورلىق جانە قوعامدىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن جەلىلەردىڭ جۇمىسىن جانە بايلانىس قىزمەتىن كورسەتۋدى توقتاتۋ شارالارى جۇرگىزىلىپ جاتىر»، - دەپ مالىمدەدى Kcell وكىلدەرى.
سول كەزدە قازاقستان جۇرتشىلىعى بىرنەشە كۇن ينتەرنەتسىز ءومىر ءسۇردى. بانك قوسىمشالارى جۇمىس ىستەمەي، حالىق قولما-قول تولەمگە اقشا ىزدەي باستادى. ينتەرنەت ەلىمىزدىڭ كەي وڭىرىندە از ۋاقىتقا بەرىلىپ تۇردى. ەرتەڭگىسىن قوسىلىپ، تۇسكە دەيىن عانا ىستەپ تۇردى.
قاڭتار وقيعاسىنان كەيىنگى بيلىك شەشىمى
جاڭاوزەندىكتەر سۇيىتىلعان گاز ماسەلەسىن كوتەرىپ الاڭعا شىققاندا مەملەكەت باسشىسى قاسىم- جومارت توقايەۆ جاعدايدى باقىلاۋعا الىپ، ۇكىمەتتىك كوميسسيا قۇرۋدى تاپسىرعان. ەرالى توعجانوۆ باستاعان كوميسسيا جاڭاوزەن مەن ماڭعىستاۋ بەلسەندىلەرىمەن كەلىسسوز جۇرگىزدى. ناتيجەسىندە تۇرعىنداردىڭ تالابى ورىندالىپ، وڭىرلەردە سۇيىتىلعان گاز باعاسى 50 تەڭگەگە ءتۇستى.
ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ باسشىسى بولعان كارىم ءماسىموۆ پەن ونىڭ ورىنباسارلارى ۇستالدى. ولار «مەملەكەتكە وپاسىزدىق جاساۋ» بابى بويىنشا تەرگەلىپ جاتىر. الماتى قالاسى ءماسليحاتىنىڭ ەكس-دەپۋتاتى قايرات قۇدايبەرگەنگە جاپپاي تارتىپسىزدىك ۇيىمداستىردى دەگەن ايىپ تاعىلعان. ديكيي ارمان لاقاپ اتىمەن تانىمال ارمان جۇماگەلديەۆ تە سول كەزدە ۇستالعان، ول «قازاقستان» قوناق ۇيىندە ادامداردى جيناپ، جۇماگەلديەۆتىڭ اينالاسىنا بىرىگۋگە، ونى قولداۋعا جانە بيلىككە ءبىرىڭعاي تالاپ قويۋعا شاقىرعانى، سونداي-اق ادامداردى 10 ادامنان ءبولىپ، ولاردى توپتاستىرۋدىڭ ايرىقشا بەلگىسى رەتىندە قولىنا اق ءتۇستى تاڭعىشتاردى بايلاۋدى تاپسىرعانى انىقتالدى.
ودان بولەك، قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ ءبىرقاتار قىزمەتكەر كۇدىكتى دەپ تانىلعان.
2- قاراشادا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقايەۆ قاڭتار وقيعاسىنا قاتىسۋشىلارعا ءبىر رەتتىك راقىمشىلىق جاساۋ تۋرالى زاڭعا قول قويعان. بۇل بويىنشا 1500 گە جۋىق ادامعا راقىمشىلىق جاسالاتىنى حابارلاندى.
