كەلەسى جىلى ينفلياتسيا بىرتىندەپ باياۋلايدى - ۇلتتىق بانك
استانا. قازاقپارات – ق ر ۇلتتىق بانكىنىڭ ءتوراعاسى عالىمجان ءپىرماتوۆ حالىقارالىق ۆاليۋتا قورىنىڭ جاھاندىق ينفلياتسياعا قاتىستى بولجامىن ايتتى، دەپ حابارلايدى قازاقپارات ءتىلشىسى.
ونىڭ ايتۋىنشا، 2023-2025-جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋجەتتى دايىنداۋ بارىسىندا ۇلتتىق بانك اقشا-كرەديت ساياساتى مەن تولەم بالانسى كورسەتكىشتەرىنىڭ بولجامىن ازىرلەگەن.
«بولجام گەوساياسي جاعدايدىڭ ناشارلاۋىنا بايلانىستى الەمدىك قارجى جانە تاۋار نارىقتارىندا بولعان جوعارى قۇبىلمالىلىق كەزىندە قالىپتاسىپ وتىر. گەوساياسي داعدارىسقا بايلانىستى الەمدىك تاۋار نارىعىنداعى تەڭگەرىمسىزدىك جاھاندىق ينفلياتسيا جاعدايىن ودان ءارى قيىنداتتى»، - دەدى ع. ءپىرماتوۆ ءماجىلىستىڭ بۇگىنگى وتىرىسىندا.
ونىڭ ايتۋىنشا، كوپتەگەن ەلدەردەگى ينفلياتسيا بىرنەشە ونجىلدىقتاعى ەڭ جوعارى كورسەتكىشتەرگە جەتىپ، جوعارى دەڭگەيدە قالىپ وتىر.
وسىعان بايلانىستى دامىعان جانە دامۋشى ەلدەردىڭ ورتالىق بانكتەرى مولشەرلەمەلەردى كوتەرىپ جاتىر.
«حالىقارالىق ۆاليۋتا قورى بيىلعى قازان ايىندا جاھاندىق ينفلياتسياعا قاتىستى بولجامدى كوتەرىپ، ەنەرگيا تاسىمالداۋشىلار مەن ازىق-تۇلىك باعاسىنىڭ قوسىمشا داعدارىسى ينفلياتسيانىڭ مەيىلىنشە ۇزاق ساقتالۋىنا اكەلۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتتى. ينفلياتسيا ازىق-تۇلىك پەن ەنەرگەتيكا سەكتورىنان تىس شىعىپ بارادى. ح ۆ ق بولجامدارىنا سايكەس، الەمدەگى ينفلياتسيا بۇرىن كۇتكەننەن جوعارى دەڭگەيدە ۇزاعىراق قالىپ وتىر جانە ول 2022-جىلدىڭ سوڭىندا %8,8 دەيىن جەتۋى مۇمكىن. ودان كەيىن ح ۆق جاھاندىق ينفلياتسيا 2023-جىلى %6,5 عا دەيىن جانە 2024-جىلعا قاراي %4,1 دەيىن باسەڭدەيدى دەپ بولجادى»، - دەيدى ۇلتتىق بانك ءتوراعاسى.
لوگيستيكالىق جانە وندىرىستىك جولداردىڭ وزگەرۋىنەن ىشكى نارىقتارداعى تەڭگەرىمسىزدىك كۇشەيىپ، ازىق-تۇلىك پەن شيكىزاتتىڭ الەمدىك باعاسىنىڭ وسۋىنەن قازاقستاندا دا ينفلياتسيا وسكەن.
«جىلدىق ماندە ينفلياتسيا %17,7 جەتتى. بۇعان ازىق-تۇلىك ونىمدەرى باعاسىنىڭ %22,2 ءوسۋى ايتارلىقتاي ىقپال ەتتى. ازىق-تۇلىككە جاتپايتىن ينفلياتسيا دا يمپورتتىق تاۋارلاردىڭ قىمباتتاۋىنان جانە ولارعا سۇرانىستىڭ جوعارى بولۋىنان %17 عا دەيىن قارقىن الدى. اقىلى قىزمەت ينفلياتسياسى %12,3 بولدى. كىركۇيەك ايىنداعى سىرتقى شوكتاردى ەسكەرسەك، 2022-جىلدىڭ سوڭىنا قاراي ينفلياتسيا ءبىزدىڭ تامىز ايىنداعى بولجامىمىزدان اسىپ تۇسەدى»، - دەدى سپيكەر.
سونداي-اق، قازىر ىسكە اسىرىلىپ جاتقان اقشا-كرەديت ساياساتى اياسىندا 2023-جىلى ينفلياتسيا بىرتىندەپ %7,5-9,5 دەيىن باياۋلايدى. الەمدەگى ازىق-تۇلىكتىڭ قىمباتتاۋىنىڭ باياۋلاۋى، نەگىزگى ساۋدا ارىپتەس ەلدەردەگى ينفلياتسيانىڭ باياۋلاۋى دا ينفلياتسيانى تەجەيتىن بولادى.
«شيكىزات باعاسى جوعارى بولعان جاعدايدا 2022-جىلى تولەم بالانسىنىڭ شوتى پروفيتسيتكە اۋىسىپ، 2023-جىلى پروفيتسيت ساقتالادى دەپ كۇتىلەدى. بيىل تاۋار ەكسپورتىنىڭ ءوسۋى مۇناي، مەتال، ۋران مەن استىقتىڭ الەمدىك جوعارى باعاسىنا بايلانىستى بولادى. 2023-جىلى مەتال باعاسىنىڭ تومەندەۋىنە بايلانىستى مۇنايعا جاتپايتىن ەكسپورتتىڭ قىسقارۋى مۇناي ءوندىرۋ كولەمىنىڭ 92,6 ميلليون تونناعا دەيىن ءوسۋى ارقىلى وتەلەدى. ساقتالىپ وتىرعان سۇرانىس پەن فيسكالدىق شىعىستار اياسىندا تاۋار يمپورتى جوعارى دەڭگەيدە ساقتالادى دەپ كۇتىلىپ وتىر»، - دەدى عالىمجان ءپىرماتوۆ.
ايتا كەتەيىك، ءماجىلىس «2023-2025 -جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى» زاڭ جوباسىن ماقۇلدادى.
زاڭ جوباسىن تالقىلاۋدا ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى 2027 -جىلعا دەيىنگى مۇناي باعاسى، ينفلياتسيا، ەكسپورت باعالارى مەن جالپى ىشكى ءونىم كولەمىنە بولجامدارىن ايتقان ەدى.