ەۋرووداق رەسەيدىڭ كوگىلدىر وتىنىنان تولىقتاي باس تارتا المايدى

نۇر-سۇلتان.قازاقپارات - كەيىنگى ايلاردا الەمدەگى ەنەرگەتيكالىق ساياساتتىڭ اشۋى قاتتى. رەسەي - ۋكراينا قاقتىعىسىنان كەيىن باررەلمەن باعالاناتىن بايلىق توڭىرەگىندەگى جاعداي ءتىپتى ۋشىقتى.

ەۋرووداق رەسەيدىڭ كوگىلدىر وتىنىنان تولىقتاي باس تارتا المايدى

قازىر ەۋرووداق رەسەيلىك ەنەرگورەسۋرستاردان ارىلۋ جاعىن ءجىتى تالقىلاپ جاتىر. ءبىراق بۇل ماسەلەدە وداققا مۇشە ەلدەر ەكىگە ءبولىندى، دەپ حابارلايدى «حابار 24».

ەۋروپالىق وداق رەسەي مۇنايى مەن گازىنا تاۋەلدىلىكتەن باس تارتۋعا تالپىنادى. وداققا مۇشە مەملەكەتتەر ەندى ا ق ش- تان جەتكىزىلەتىن سۇيىتىلىعان گاز مولشەرىن ارتتىرا تۇسپەك. بۇل ماسەلە كەشە ەۋروپالىق وداق سامميتىندە تالقىلاندى. كەزدەسۋدە ۇيىم ەلدەرى ەۋروپاداعى قويمالاردى تولتىرۋ ءىسىن قولعا الۋعا كەلىستى. قازىر كانادا دا بۇل ىستە كارى قۇرلىق ەلدەرىنە قول ۇشىن سوزۋدى كوزدەپ وتىر. رەسەي مەن ۋكراينا اراسىنداعى قىرعي- قاباق احۋالعا بايلانىستى مۇناي ەكسپورتىن 5 پروتسەنتكە ارتتىراتىن بولدى. بۇل تۋرالى تابيعي رەسۋرستار ءمينيسترى دجوناتان ۋيلكينسون مالىمدەدى. ونىڭ ايتۋىنشا، كانادالىق كاسىپورىندار مۇناي مەن گاز ەكسپورتىنىڭ كۇندىك كولەمىن 300 مىڭ باررەلگە دەيىن ارتتىرۋعا الەۋەتى بار. دەسە دە، ەۋرووداق ازىرگە رەسەيدىڭ كوگىلدىر وتىنىنان تولىقتاي باس تارتا المايدى. ويتكەنى تابيعي گازدىڭ 90 پروتسەنتى - يمپورتتىق. ونىڭ 40 پروتسەنتى رەسەيدىڭ ۇلەسىندە.

الەكساندر دە كرو، بەلگيا پرەمەر- ءمينيسترى:

- سانكتسيالار ەۋروپادان گورى رەسەيگە ىقپال ەتۋى كەرەك. ءبىز ءوز- وزىمىزبەن سوعىسىپ جاتقان جوقپىز. سوندىقتان ءبىزدى السىرەتەتىن شەكتەۋلەرگە بارمايمىز. مۇنداي شارالاردىڭ ەۋروپالىق ەكونوميكاعا كەرى اسەرى زور بولادى. وسى سەبەپتى مۇنىڭ قاجەتى جوق دەپ ويلايمىن.

بىلتىر ەۋروپاعا جەتكىزىلگەن گازدىڭ 45 پروتسەنتى، مۇنايدىڭ 25 پايىزى رەسەيدەن كەلگەن. BBC - ءدىڭ اقپارى بويىنشا، تەك وتكەن ايدىڭ وزىندە ەۋرووداق ەلدەرى يمپورتتىق ەنەرگورەسۋرستار ءۇشىن ماسكەۋگە 18 ميلليارد ەۋرو تولەگەن. ونىڭ 11 ميللياردتان استامى گازعا، قالعانى قارا التىنعا كەتكەن. فينليانديا پرەمەر- ءمينيسترى رەسەيلىك ەنەرگورەسۋرستاردى ساتىپ الۋ ارقىلى ەۋرووداق ۋكرايناداعى اسكەري ءىس- قيمىلدى قارجىلاندىرىپ وتىر دەيدى. لاتۆيا دا ءدال وسىنداي پىكىردە. ەل باسشىلىعىنىڭ ويىنشا، قازىر رەسەيدىڭ ارەكەتىنە قارسى جالعىز جول - گاز كەلىسىمشارتتارىن بۇزۋ.

كريشيانيس كارينش، لاتۆيا پرەمەر- ءمينيسترى:

- ءبىز سوعىستى ينۆەستيتسيالاۋدىڭ ورنىنا رەسەي ەكونوميكاسىن وقشاۋلاۋدى جالعاستىرا بەرۋىمىز كەرەك. ەگەر ۋكرايناداعى ءولىم دەرەكتەرىن توقتاتقىمىز كەلسە، ولاردىڭ كۇرەس جۇرگىزۋىنە كومەكتەسۋىمىز قاجەت.

رەسەيدىڭ ۋكرايناداعى ارەكەتىنە قازىر Greenpeace تە بۇلقان- تالقان بولىپ جاتىر. جۋىردا ءبىر توپ اكتيۆيست بالتىق تەڭىزىندە رەسەيلىك تانكەر ماڭىندا نارازىلىق اكسياسىن وتكىزدى. وسىلايشا ولار ساياساتكەرلەردەن رەسەيدەن يمپورتتالاتىن قارا التىنعا تىيىم سالۋدى تالاپ ەتتى.

مانفرەد سانتەن، Greenpeace بەلسەندىسى:

- سوعىس باستالعالى رەسەيدەن مۇناي ارتقان 230 دان استام تانكەر كەتتى. ول پۋتيننىڭ ۋكرايناعا قارسى سوعىسىن قارجىلاندىرىپ وتىر. ەۋرووداق باسشىلارىنان شۇعىل تۇردە ەمبارگو جاريالاۋدى تالاپ ەتەمىز. سەبەبى سوعىس ەۋرووداقتىڭ اقشاسىنان قارجىلاندىرىلماۋى قاجەت. ۋكرايناداعى احۋالعا بەي- جاي قاراماعان بريۋسسەلدىكتەر دە قارسىلىقتارىن ءبىلدىرىپ جاتىر. بەيبىتشىلىك شامدارىن ورناتقان قالا تۇرعىندارى رەسەيگە ودان دا قاتاڭ سانكسيالار سالۋعا شاقىردى.

www.24.kz

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى