روزا رىمبايەۆا: ونەر ادامىن وسىرەتىن - كاسىبي ءبىلىم

وسى جولدار باكىر تاجىبايەۆتىڭ سوزىنە جازىلعان كومپوزيتور سەيدوللا بايتەرەكوۆتىڭ «ءاليا» انىنە قاراتا ايتىلىپ وتىر. قازاقتىڭ قاھارمان قىزىنىڭ ەرلىگىن پاش ەتكەن مۋزىكالىق شىعارما قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى روزا رىمبايەۆانىڭ ورىنداۋىندا شارتاراپقا تانىلدى. 1977 -جىلى بولگاريادا وتكەن «التىن ورفەي» بايقاۋىندا باس جۇلدەنى يەلەنىپ، «ەڭ ۇزدىك جىل ءانى» دەپ تانىلعانى ونەرسۇيەر قاۋىمنىڭ ءالى ەسىندە. ايگىلى انشىمەن اڭگىمەمىز ونەردەگى اسەرلى ساتتەر جايىندا ءوربىدى.

- روزا قۋانىش قىزى، كارانتين كەزىندە ونەر سالاسىنىڭ وكىلدەرى ارنايى باعدارلامالار جاساپ، جۇرتشىلىقتى سەرپىلتۋ ماقساتىندا ونلاين كونسەرتتەر ۇيىمداستىرعانى بەلگىلى. وسى ورايدا ونەرلى جاندار ورتاسى - ءوز وتباسىڭىزدىڭ دا مۇنداي شارادان تىس قالماعانى بەلگىلى.

- پاندەميانىڭ سالدارى ەلىمىز ءۇشىن وڭايعا سوققان جوق. جاقىندارىنان ايىرىلعان، جۇمىسسىز قالعان جانداردىڭ ءومىرى ەشكىمدى بەيجاي قالدىرمادى. دەگەنمەن دە ءار سالا ماماندارى شاما- شارقىنشا جۇمىس ىستەپ، قوعامعا ءوز ۇلەسىن قوسۋعا تىرىستى. وسى ورايدا ونەر ۇجىمدارىنىڭ، ەسترادا سالاسى، سونداي- اق ءداستۇرلى انشىلەردىڭ ونلاين رەجىمدە كونسەرتتەرىن بەرىپ، كوپشىلىككە كوڭىلدى باعدارلامالار ۇسىنۋى - قۇپتارلىق جايت. ال ەلىمىزدىڭ ونەر مايتالماندارىنان باستاپ جاس انشىلەرگە دەيىن مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ قولداۋىمەن ۇيىمداستىرىلعان «قازاقتەلەكوم» كومپانياسىنىڭ «كارانتيندەگى جۇلدىزدار» جوباسىنا قاتىسىپ، ونەر كورسەتۋى دە وسىنداي يگى شارالاردىڭ ءبىرى.

- ءسىزدىڭ ونەردەگى باعىڭىزدى اشقان «ءاليا» ءانىنىڭ جازىلعانىنا ەلۋ جىلعا جۋىقتاپ قالىپتى. دەسەك تە، بۇگىنگى انشىلەردىڭ رەپەرتۋارىنان كوكەيدە جاتتالىپ قالاتىن اندەردى سيرەك ەستيمىز.

- بيىل ونەرىمدەگى بويتۇمارىما اينالعان «ءاليا» انىنە دە، مەنىڭ شىعارماشىلىعىما دا قىرىق بەس جىل تولدى. «ءالياسىز» رەپەرتۋارىم تولىققاندى بولمايتىنى ءسوزسىز. بۇل ءاندى ەڭ العاش «گۇلدەر» انسامبلىنىڭ سۇيەمەلدەۋىمەن ورىنداعان تىلەكتەس نۇرماعامبەتوۆ ەدى. مەنى حالىقارالىق دەڭگەيدە تانىمال ەتكەن ءاننىڭ نۇسقاسىن جولداسىم تاسقىن وقاپوۆ دايىنداپ بەرگەنى بەلگىلى. «ءاليا» بار دارىنىمدى، ىشكى بايلىعىمدى، اكتەرلىك شەبەرلىگىمدى كورسەتكەن شىعارما بولدى. ارينە، ءاربىر ءانشىنىڭ جانىنا جاقىن، جۇرەگىنىڭ قىلىن تەربەتەتىن، ءبىتىم- بولمىسىمەن استاساتىن ءانى بولۋى زاڭدىلىق. ال «كوكتەم شاقىرادى» اتتى كونسەرتتىك باعدارلاماممەن بيىل رەسپۋبليكا وڭىرلەرىن ارالاپ، ەسەپ بەرۋ كونسەرتىمدى وتكىزەمىن دەپ جوسپارلاعان ەدىم. الايدا پاندەمياعا بايلانىستى بۇل باعىتتاعى شارالار كەيىنگە قالدى.

- ءوزىڭىز ەڭبەك ەتكەن جىلداردا «گۇلدەر»، «اراي» انسامبلدەرىنەن تالاي تالانتتار قانات قاقتى. بۇگىندە وسىنداي ورنى بولەك شىعارماشىلىق ۇجىمدارعا سۇرانىس بايقالادى.

- قازىرگى كەزدە «گۇلدەر»، «اراي»، «دوسمۇقاسان» سياقتى انسامبلدەر جوقتىڭ قاسى. ۇلكەن وركەسترلەر بار دەگەنىمىزبەن دە، ۇجىمىمەن شىعىپ، ەل ءىشىن ارالاپ جۇرەتىن انسامبلدەرگە سۇرانىس بار. ءبىراق مۇنداي ۇلكەن ۇجىمداردى قولداۋ جاعى كەمشىن. وڭىرلەرگە ءىسساپارعا بارعاندا ونەر ۇجىمدارىنىڭ سانى مەيلىنشە از بولعانى ءتيىمدى سانالادى. بۇل قابىلداۋشى تاراپقا دا جەڭىلدەۋ. دەگەنمەن قاشان دا ونەرگە سۋساپ تۇراتىن وڭىرلەرگە كاسىبي ونەر ۇجىمدارىنىڭ ءجيى بارىپ كونسەرت قويۋى مەملەكەت قولعا الىپ وتىرعان كوپتەگەن يگى شاراعا سەرپىن بەرەتىنى ءسوزسىز. سوندىقتان ەلىمىزدىڭ ونەرىن دامىتۋ ماقساتىندا وسىنداي انسامبلدەردىڭ جۇمىسىن قايتا جانداندىرۋ قاجەت.

- شىعارماشىلىعىڭىز جايىندا ءسوز ەتكەندە ونەرىڭىز عانا ەمەس، ومىرىڭىزگە دە ەرەكشە رەڭك بەرگەن تۇلعا - تاسقىن وقاپوۆ ەكەنىن ءجيى ەسكە الاسىز.

- تاسقىن - مەنىڭ ونەردەگى ۇستازىم، پروديۋسەرىم عانا ەمەس، ومىردەگى سەرىگىم، ارقا سۇيەر ازاماتىم بولدى. بۇگىندە جيىرما ءۇش جىل وتاسقان جولداسىم تاسقىنعا دەگەن ساعىنىشىمدى ەسەيىپ كەلە جاتقان ۇلدارىما قاراپ باسامىن. مەن ونىڭ شىعارماشىلىق قولداۋىنىڭ ارقاسىندا ونەر اتتى الەمنىڭ بيىك باسپالداعىنا باتىل تۇردە قادام باستىم. ال كاسىبي ءبىلىم الۋىمدا ت. جۇرگەنوۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ونەر اكادەمياسىنداعى ر. ماشۋروۆا، م. سماعۇلوۆا، ب. ەلداروۆ، ت. ب. ۇستازدارىمنىڭ ەڭبەگىنە باسىمدى يەمىن. سونىمەن بىرگە ت. سارىبايەۆ، س. بايتەرەكوۆ، ت. قاجىعاليەۆ، ە. ىنتىقبايەۆ، د. سىزدىقوۆ، ب. سىزدىقوۆ، ب. شۇكەنوۆ، ب. بورانوۆ سياقتى كومپوزيتورلاردىڭ شىعارماشىلىعىمداعى ورنى ەرەكشە دەسەم، ال س. شامەنوۆ، ا. رىسبەكوۆ، س. جولبارىس، ج. سەيدوللا ۇلىمەن بىرلەسە جۇمىس ىستەپ كەلەمىن. الداعى ۋاقىتتا رەپەرتۋارىمدى جاس كومپوزيتورلاردىڭ اندەرىمەن دە تولىقتىرۋدى جوسپارلاپ وتىرمىن.

- جاقىندا ساحنا ادەبى، ونىڭ ىشىندە فونوگراممامەن ءان سالۋ ءتارتىبى زاڭناما دەڭگەيىندە قاراستىرىلعانى بەلگىلى. وسى تالاپتار انشىلەردىڭ الداعى ۋاقىتتاعى كاسىبي دەڭگەيىنە قانشالىقتى اسەر ەتەدى؟

- بۇل دەر كەزىندە قولعا الىنعان، ەلىمىزدىڭ ونەر سالاسىنا دەگەن جاناشىرلىقتان تۋعان ماڭىزدى قادام. سوڭعى جىلداردا قوعامدا كورەرمەننىڭ، تىڭدارماننىڭ تالعامىنا كەرى ىقپال ەتەتىن، كاسىبي دەڭگەيى تومەن، فونوگراممامەن تانىلعان «جۇلدىزدار» كوبەيىپ كەتكەنى جاسىرىن ەمەس. وسىنىڭ ءوزى انشىلەردىڭ كاسىبي ادەبىنە، مادەنيەتىنە جات نارسە. تىپتەن تىڭدارماندى الداۋ دەسەم قاتەلەسپەيمىن. ناعىز ونەر ادامى تىڭدارمانىن تابيعي تالانتىمەن، ەرەكشە داۋىسىمەن باۋراپ الۋى كەرەك. كەزىندە قالىڭ كوپشىلىككە ۇسىنىلاتىن ءان كوركەمدىك كەڭەستىڭ تالقىسىنان وتەتىن. وسى ورايدا كوركەمدىك كەڭەستىڭ جۇمىسىن قايتا جانداندىراتىن ۋاقىت كەلگەن سياقتى.

- شاكىرت تاربيەلەپ، ۇستازدىق ەتكەن جىلدارداعى تاجىريبەڭىزبەن ءبولىسىپ وتسەڭىز...

- جۇسىپبەك ەلەبەكوۆ اتىنداعى ەسترادا سيرك كوللەدجىندە، ت. جۇرگەنوۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ونەر اكادەمياسىندا ساباق بەرگەن كەزدەردىڭ وزىندىك ەرەكشەلىگى بار. بۇگىندە شاكىرتتەرىم كينو، تەاتر سالاسىندا تابىستى ەڭبەك ەتىپ ءجۇر. بۇل ۇستازدارىمنان العان ءبىلىمىم مەن ونەردەگى تاجىريبەم شاكىرت تاربيەلەۋ ىسىندە ءوز ناتيجەسىن بەرگەندىگى دەسەم، ارتىق ايتپايمىن. كاسىبي ءبىلىم قاشاندا بيىككە جەتەلەيدى. دەگەنمەن تەوريالىق ءبىلىمدى بەلگىلى ءبىر ونەر ۇجىمىندا ەڭبەكپەن ۇشتاستىرا ءبىلۋ جاس مامان ءۇشىن اسا ماڭىزدى. مەنىڭ كەز كەلگەن جاڭا باعدارلامام، ساحنا سىرتىنداعى دايىندىعىم، ستۋدياداعى جۇمىستارىم دا جاستارعا ۇلگى بولادى دەپ ويلايمىن. ءوزىمىز دە جاس بولا ءجۇرىپ اعا بۋىننان ۇيرەنگەنىمىزدى، كورگەنىمىزدى ۇلكەن ساحناداعى ەڭبەگىمىزگە ارقاۋ ەتتىك. سوندىقتان دا ونەر ادامىن وسىرەتىن ونىڭ كاسىبي ءبىلىمى. كورەرمەن تالعامىن وسىرەتىن دە وسى كاسىبي ونەر ورتاسى.

- ۇلدارىڭىز ءالي مەن ءمادي دە ساحنادا ءوز ونەرلەرىمەن تىڭدارمانىن ءتانتى ەتىپ ءجۇر. زاماناۋي مۋزىكا وكىلدەرىمەن شىعارماشىلىق بايلانىستارىڭىز قانداي؟

- ءالي دە، ءمادي دە كاسىبي مۋزىكا سالاسىنىڭ وكىلدەرى. ءوز جوسپارلارى، باعدارلاماسى، مۋزىكاسى بار. كارانتين كەزىندە البومدارىن جازىپ، كاسىبي ىزدەنىستە بولدى. بەينەبايان ءتۇسىرۋ دە جوسپارلارىندا بار. ءاليدىڭ «جاراستى جانۇيا»، «بولاشاق ءۇنى»، «سەنەمىن مەن»، ءماديدىڭ «ءبىز بىرگەمىز» اندەرىنىڭ مەنىڭ رەپەرتۋارىمدا ەرەكشە ورنى بار. ال مۋزىكا سالاسىنداعى ورتاق كوزقاراسىمىز وتباسىنداعى شىعارماشىلىق ۇيلەسىمنىڭ دالەلىندەي.

- اڭگىمەڭىزگە راحمەت.

اڭگىمەلەسكەن ەلۆيرا سەرىك قىزى،

«Egemen Qazaqstan «

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى