كوروناۆيرۋستىڭ جاڭا تولقىنى: عالىم قازاقستانداعى جاعدايعا پىكىر ءبىلدىردى
نۇر- سۇلتان. قازاقپارات - «PERSONA» حالىقارالىق رەپرودۋكتولوگيا كلينيكالىق ورتالىعىنىڭ باس ديرەكتورى، مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ۆياچەسلاۆ لوكشين الەمدە جانە قازاقستاندا ك ۆ ي- دان ەمدەۋ ءتاسىلى مەن ىندەتتىڭ جاڭا تولقىنىنا قاتىستى پىكىر ءبىلدىردى، دەپ حابارلايدى قازاقپارات ءتىلشىسى.
«ىندەت بارشا الەم ءۇشىن توسىن جاعداي بولدى. قازىرگى كەزدە 200-گە جۋىق مەملەكەت قيىندىقتارعا تاپ بولدى. دياگنوستيكا مەن ەمدەۋ ءتاسىلى ۇنەمى وزگەرىپ تۇردى. باسقا ينفەكسيالار بويىنشا ءتيىستى ەمدەۋ تاجىريبەسى قالىپتاسسا، ال بۇل جاعدايدا تاجىريبە پروتسەسس بارىسىندا جيناقتالدى. سوندىقتان ءبىزدىڭ ءبىر توپ ماماندارىمىز وزگە ەلدەردىڭ عالىمدارىمەن بىرلەسە جۇمىس ىستەدى. ۆيرۋستان ەمدەۋدىڭ باستاپقى كەزەڭىندە قامتىلعان پرەپاراتتاردىڭ كوبىسى بىرتىندەپ تىزىمنەن شىعارىلدى، سەبەبى ولاردىڭ تيىمدىلىگى تومەن ەكەنى انىقتالدى. ەلىمىزدە انتيبيوتيكتەردى پايدالانۋدان كەرى اسەر بولدى. ويتكەنى، ىندەتكە شالدىعۋ دەڭگەيى كۇرت وسكەن كەزدە، ءدارىحانالاردا ءدارى- دارمەك تەز ارادا ازايىپ كەتتى، ادامدار اراسىندا دۇربەلەڭ ورىن الدى. وسى ورايدا تۇرعىندار ءوزىن- ءوزى ەمدەۋمەن اينالىسىپ، سونىڭ كەرى اسەرىنە تاپ بولدى، ياعني باۋىر مەن وزگە دە مۇشەلەرگە سالماق ءتۇسىردى. اتاپ ايتقاندا، الەمدىك ءارى وتاندىق تاجىريبەنىڭ ارقاسىندا ەمدەۋ حاتتاماسىندا دارىلىك پرەپاراتتار ءتىزىمى ازايتىلدى»، - دەدى ۆياچەسلاۆ لوكشين.
ونىڭ سوزىنە قاراعاندا، بۇگىندە ىندەتتىڭ جەڭىل فورمالارىنا ەم- دوم قاجەت ەمەستىگى دالەلدەندى. وسى ورايدا پاراتسەتومول الىپ، سۇيىقتىقتى كوبىرەك ىشۋگە كەڭەس بەرىلگەن.
«سونىمەن قاتار، امەريكالىق «رەمدەسيۆير» پرەپاراتىنا ءۇمىت ارتقان ەدىك، الايدا مالىمەتتەر بويىنشا پرەپارات ءتيىستى ناتيجە بەرمەي وتىر. ەندى ءبىرقاتار ەل دايارلاپ جاتقان ۆاكسينادان ناتيجە كۇتەمىز. بۇل شارالارعا قازاقستاننىڭ دا عالىمدارى ۇلەسىن قوسۋدا. سىناق جۇمىستارىنىڭ ءۇشىنشى كەزەڭى ءجۇرىپ جاتىر جانە ونىڭ بارلىعىن ماڭىزدى دەپ سانايمىن»، - دەدى عالىم.
مۇنىمەن قوسا ول جۇكتى ايەلدەردى ەمدەۋ شارالارىنا جەكە توقتالدى. «كوروناۆيرۋسقا شالدىققان جۇكتى ايەلدەر ءۇشىن ەم- دوم حاتتاماسىن دايارلادىق. ولاردىڭ سانى قازاقستاندا 2 مىڭعا جۋىق. ينفەكسيانىڭ ۇرىققا اسەرى ەتپەيتىنى قۋانىشتى جاعداي، بىرەن- ساران بالاعا ىندەت جۇقتى. نەگىزىنەن، ينفەكسيا پلاتسەنتا ارقىلى جۇقپايدى. سونىمەن قاتار، جىنىس جاسۋشالارىنا اسەرى جوق ەكەنى دالەلدەندى»، - دەدى ۆ. لوكشين.
عالىمنىڭ ايتۋىنشا، كوروناۆيرۋس پنيەۆمونياسىمەن اۋىرعان جۇكتى ايەلدەرگە قاتىستى پروبلەما بولدى. «قازىرگى كەزدە ماماندار توبىمەن ءتيىستى حاتتامانى ازىرلەدىك، وندا قاجەتتى پرەپاراتتاردى دەر كەزىندە بەرۋ ءتارتىبى ەسكەرىلگەن. الەم ەلدەرىندە ىندەتتىڭ تارالۋىنىڭ جاڭا تولقىنى باستالعانىن بايقاپ وتىرمىز. بۇل تۇرعىدا ۆيرۋس مۋتاتسياعا ۇشىرادى، سونداي- اق ادامدار كارانتين تالاپتارىنا جاۋاپكەرشىلىكپەن قاراماي جاتىر دەپ سانايمىن. ادامدار ماسكا تاقپاي جۇرگەنىن بايقاۋدامىز، بۇل ءوز كەزەگىندە اۋرۋدىڭ جاڭا اينالىمىنا الىپ كەلۋدە. تاعى ءبىر ماڭىزدى جايت - ول بىرتىندەپ يممۋنيەت قالىپتاسۋدا. ەگەر حالىقتىڭ 60-70 پايىزى اۋىرسا، وندا ىندەت كۇرت تومەندەيدى. سەبەبى اۋرۋعا شالدىعۋ تىزبەگى ۇزىلەدى، بۇل دا ماڭىزدى فاكتور. وسى ورايدا الداعى ۋاقىتتا ۆاكتسينا مەن يممۋنيتەت ىندەتتىڭ تارالۋىنا توسقاۋىل بولا الادى»، - دەدى دارىگەر.
بۇل رەتتە ول الەۋمەتتىك اراقاشىقتىقتى ساقتاۋ، ماسكا تاعۋ مەن گيگيەنا تالاپتارىن ورىنداۋعا ەرەكشە ءمان بەرۋ كەرەك ەكەنىن اتاپ ءوتتى. «مەنىڭ ويىمشا، قازاقستاندا ىندەتتىڭ جاڭا تولقىنى جەڭىلدەۋ بولادى، ويتكەنى ماۋسىم مەن شىلدە ايلارى كەزەڭىندە ادامداردىڭ كوبىسى اۋىردى. ستاتيستيكا بويىنشا 106 مىڭ ادام اۋىردى. مەنىڭشە، بۇل كورسەتكىش 10 ەسە ارتىق بولۋى مۇمكىن، تۇرعىنداردىڭ كوبىسى ۇيىندە ەم- دوم قابىلدادى. ولارعا قاتىستى دياگنوستيكا جاسالمادى ءارى اناليز دە تاپسىرمادى. ارينە، ءبىز قازىر ماۋسىمدىق تۇماۋعا قارسى ۆاكسينا ەكتىرۋىمىز كەرەك. احۋال ەكى جاعدايدا تۇزەلۋى مۇمكىن. بىرىنشىدەن، ساپالى ۆاكسينا ارقىلى، ونى الداعى جىلدىڭ باسىندا الۋىمىز ىقتيمال. ەكىنشىدەن، يممۋنيتەت مۇمكىندىگىمەن تەجەۋگە بولادى، الايدا بۇل پروتسەسس ۇزاققا سوزىلادى. الداعى جىلدىڭ جاز ايلارىنا قاراي قالىپتاسۋى مۇمكىن»، - دەدى ساراپشى.
اۆتور: رۋسلان عابباسوۆ