قىتاي جەتىستىگىنىڭ قۇپياسى نەدە؟
سوڭعى شيرەك عاسىردان استام ۋاقىتتا قىتاي ەكونوميكاسى تۇراقتى دامۋ داڭعىلىنا ءتۇسىپ، ۇدايى ءوسۋ ۇستىندە. قىتايدىڭ دامۋ ۇلگىسىن مىناداي سەبەپتەرمەن بايلانىستىرىپ تۇسىنلىرۋگە بولادى:
حالقى كول-كوسىر قىتايدا جۇمىسشى كۇشى ارزان. ياعني، جالاقى دەڭگەيى تومەن بولعاندىقتان بۇل جايت ءوز كەزەگىندە اتالعان ەلدە بيزنەسىن جۇرگىزۋگە مۇددەلى شەتەلدىك ينۆەستورلاردىڭ قاراسىن كوبەيتتى. قازىردىڭ وزىندە سولاي: جالاقى دەڭگەيى ايتارلىقتاي وسكەنىمەن دامىعان ەلدەرمەن سالىستىرعاندا كوپ تومەن.
جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمىزدەي، قىتايدا جۇمىسشى كۇشى ارزان بولعاندىقتان شەتەلدىك ينۆەستورلاردى تارتتى. قىتاي ەكونوميكاسىنىڭ ءدامۋىنىڭ ەكىنشى سەبەبى وسى بىرىنشىسىمەن ساباقتاس: قىتاي شەتەلدىك ينۆەستورلاردى ەل اۋماعىنا جايدان-جاي كىرگىزە سالمايدى - تەحنولوگياسىن پايدالانادى. شەتەلدىك تەحنولوگيا نەگىزىندە بۇگىندە قىتاي ءوزىنىڭ ساپالى تاۋارىن شىعارۋعا قول جەتكىزىپ وتىر.
ءۇشىنشى سەبەپ - ساياسي جۇيەنىڭ تۇراقتىلىعى. قىتاي ساياسي جۇيەسىن وزگەرتپەي-اق نارىقتىق ەكونوميكاعا وتكەن ەل. بىرنەشە ونداعان جىلدار بويى وزگەرمەگەن قىتايدىڭ نارىقتىق ەكونوميكاعا نەگىزدەلگەن سوتسياليستىك ساياسي جۇيەسى شەتەلدىك ينۆەستورلاردىڭ سەنىمىن تۋدىرىپ، ترانسۇلتتىق كورپوراتسيالاردىڭ پايدا بولۋىنا ول اشتى.
جالپى، قىتايدىڭ جان باسىنا شاققاندا جالپى ىشكى ءونىمى وسكەنىمەن تۇرمىس دەڭگەيى باتىس ەلدەرىنەن كوپ كەيىن قالىپ قويعان. سوعان قاراماستان قىتاي كوممۋنيستىك پارتياسى ەلدەگى كەدەيلەر قاراسىن جىلدان جىلعا ازايتىپ كەلەدى. بۇرىن دا ايتىپ وتكەنىمىزدەي، از ۋاقىت ىشىندە 800 ميلليون ادامدى كەدەيلىك قامىتىنان شىعارىپ، بۇل باعىتتا وڭدى كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزىپ وتىر.
islam.kz
