باسپانا الۋدىڭ وڭاي ءارى ءتيىمدى جولدارى بار ما؟
تۇرعىندار قانداي باعدارلامالار ارقىلى باسپاناعا قول جەتكىزە الادى؟ بيىل قانشا تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلەدى؟ وسى جانە وزگە سۇراقتارعا جاۋاپتى ماتەريالدان تابا الاسىز.
پاندەميا اسەر ەتپەگەن سالانىڭ ءبىرى - تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى.
ستاتيستيكا دەرەكتەرىنە سايكەس، بيىلعى 1-تامىزدا قارجىلاندىرۋدىڭ بارلىق كوزى بويىنشا تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىنا 915 ميلليارد تەڭگە ينۆەستيتسيا قۇيىلعان. بۇل وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 127,7 پايىزعا جوعارى.
جالپى الاڭى 7,0 ميلليون شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلدى. بۇل 2019 -جىلعى وسى كەزەڭمەن سالىستىرعاندا 107,5 پايىزدى قۇرادى.
تۇرعىن ءۇي كولەمىنىڭ جوعارىلاۋى وتكەن جىلدىڭ وسى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 15 وڭىردە بايقالادى.
جالپى رەسپۋبليكا بويىنشا بارلىق قارجىلاندىرۋ كوزىنەن وسى جىلدىڭ 7 ايىندا رەسپۋبليكا بويىنشا 61308 بىرلىك تۇرعىن ءۇي، ونىڭ ىشىندە 22641 جەكە تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلگەن. ونىڭ ىشىندە «نۇرلى جەر» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا مەملەكەت قاراجاتى ەسەبىنەن 5982 بىرلىك جالعا جانە كرەديتتىك تۇرعىن ءۇي بەرىلدى.
بيىل 15 ميلليون شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي نەمەسە 150 مىڭ تۇرعىنجاي، ونىڭ ىشىندە مەملەكەتتىك ينۆەستيتسياسى ەسەبىنەن «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى شەڭبەرىندە 2,0 ميلليون شارشى مەتر نەمەسە 39,0 مىڭ تۇرعىنجاي تۇرعىن ءۇي سالۋ جوسپارلانعان.
7 ايدا اتىراۋ (35,1- پايىز) مەن تۇركىستان (18,1- پايىز) وبلىستارىندا تۇرعىن ءۇي سالۋ تومەندەگەن، جەكە جانە كوپقاباتتى تۇرعىن ۇيلەردى پايدالانۋعا بەرۋ كولەمى ازايعان.
ۇزىنسونار كەزەك
رەسپۋبليكا بويىنشا 532781 ادام كەزەكتە تۇر. كەزەكتە تۇرعان ازاماتتار «نۇرلى جەر» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى شەڭبەرىندە تۇرعىن ۇيلەردى كەزەكتىلىك تارتىبىمەن كوممۋنالدىق تۇرعىن ءۇي قورىنان تۇرعىن ءۇي نەمەسە جەكە تۇرعىن ءۇي قورىنان جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان جالداعان تۇرعىن ءۇي رەتىندە ساتىپ الۋ قۇقىعىنسىز جالعا الۋ ارقىلى نەمەسە «5-20-25»، «باقىتتى وتباسى»، «5-10-20» باعدارلامالارى اياسىندا كرەديتتىك تۇرعىن ۇيلەردى، جەكە قۇرىلىس سالۋشىلاردان باستاپقى تۇرعىن ءۇي جانە قايتالاما نارىقتان تۇرعىن ءۇي ساتىپ الۋعا مۇمكىندىگى بار.
«نۇرلى جەر» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا تۇرعىن ءۇي الۋدىڭ بىرنەشە تەتىگى ىسكە قوسىلىپ جاتىر.
باعدارلاما اياسىندا كەزەكتە تۇرعانداردىڭ تابىسىنا بايلانىستى تۇرعىن ءۇي قولجەتىمدىلىگىنىڭ گراداتسيالىق جۇيەسى ەنگىزىلدى. وسىعان وراي، تابىسىنا بايلانىستى تالاپتار دا ەنگىزىلدى. وتباسىنىڭ ءار مۇشەسىنە شاققاندا ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيى بىرگە دەيىنگى تابىستارى بار حالىقتىڭ الەۋمەتتىك جاعىنان وسال توپتارىنداعى كەزەكتە تۇرعاندارعا كەزەكتىلىك تارتىبىمەن ساتىپ الۋ قۇقىعىنسىز جالعا بەرىلەتىن تۇرعىن ءۇي بەرىلەدى، - دەيدى يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگى.
جاستارعا جالعا بەرۋ
جۇمىس ىستەيتىن جاستارعا دا مەملەكەتتىك قولداۋ كورسەتۋ ماقساتىندا ساتىپ الۋ قۇقىعىنسىز جالعا بەرىلەتىن تۇرعىن ءۇي بەرۋ كوزدەلگەن. جۇمىس ىستەيتىن جاستارعا جالعا بەرىلەتىن تۇرعىن ءۇي مەملەكەتتىك جاستار ساياساتى سالاسىنداعى ۋاكىلەتتى ورگان – ق ر اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ءمينيسترىنىڭ 2019 -جىلعى 29-تامىزداعى №318-بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن جۇمىس ىستەپ جۇرگەن جاستارعا ساتىپ الۋ قۇقىعىنسىز جالعا بەرىلەتىن تۇرعىنجاي بەرۋ قاعيدالارىنا سايكەس بەرىلەدى.
اتالعان باعىت بويىنشا تۇرعىن ءۇي الۋ ءۇشىن جۇمىس ىستەيتىن جاستار جيىرما توعىز جاسقا تولماعان، جالپى ورتا ءبىلىم بەرەتىن مەكتەپتەردىڭ، تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك، ورتا بىلىمنەن كەيىنگى، جوعارى جانە جوعارى وقۋ ورنىنان كەيىنگى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ وقۋ باعدارلامالارىن مەڭگەرگەن جانە ەڭبەك قىزمەتىن جۇزەگە اسىراتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارى بولۋى شارت.
نۇر-سۇلتان، الماتى جانە شىمكەنت قالالارىندا تۇرعىلىقتى جەرى بويىنشا كەمىندە سوڭعى 2 جىل تۇراقتى تىركەلگەنىن راستاۋى؛ اۆاريالىق جاعدايداعى، قۇلاۋ ءقاۋپى بار تۇرعىن ۇيلەردى قوسپاعاندا، ءوتىنىش بەرۋشىنىڭ، جۇبايىنىڭ، كامەلەتكە تولماعان بالالارىنىڭ مەنشىك قۇقىعىندا ءوتىنىش بەرەردىڭ الدىندا 2 جىل بويى تۇرعىن ءۇيدىڭ، ساتىپ الۋ قۇقىعىمەن جالعا بەرىلگەن تۇرعىن ءۇيدىڭ بولماعانىن راستاۋى كەرەك. سونداي-اق، قاعيدالاردا ايقىندالعان مولشەردە تولەم قابىلەتتىلىگىن راستاۋى قاجەت.
«باقىتتى وتباسى»
«باقىتتى وتباسى» باعدارلاماسى وتباسىنىڭ ءار مۇشەسىنە شاققاندا ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيى 2-گە دەيىنگى تابىسى بار «كوپبالالى، تولىق ەمەس جانە مۇگەدەك بالالارى بار وتباسىلار» ساناتىنداعى كەزەكتە تۇرعاندارعا قول جەتىمدى.
باعدارلاماعا قاتىسۋعا قويىلاتىن نەگىزگى تالاپتار:
- قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتىعى؛
- سوڭعى 6 ايدا ەڭبەك جانە (نەمەسە) كاسىپكەرلىك قىزمەتتەن تۇسەتىن، وتباسىنىڭ ءاربىر مۇشەسىنە شاققاندا ءتيىستى قارجى جىلىنا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى زاڭدا بەكىتىلگەن ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنىڭ ەكى ەسەلەنگەن شاماسىنان اسپايتىن تابىسىنىڭ بولۋى؛
- نەكە بۇزىلعان ساتتەن باستاپ 3 جىلدىق مەرزىمنىڭ ءوتۋى (تولىق ەمەس وتباسىلار ءۇشىن)؛
- تولەم قابىلەتتىلىگىن راستاۋ؛
- جاو- نىڭ «تۇرعىن ءۇي قاتىناستارى تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىنا سايكەس كوزدەلگەن ساناتتارعا قاتىسۋشىلار بويىنشا تۇرعىن ۇيگە مۇقتاج ادامنىڭ ەسەپكە قويىلۋىن جانە تۇرعىن ۇيگە مۇقتاج ادامنىڭ مارتەبەسىن راستاۋى.
«7-20-25»
«7-20-25» باعدارلاماسى قازىرگى ۋاقىتتا زايم بويىنشا 7 پايىز تومەن پايىزدىق مولشەرلەمەمەن ەڭ ءتيىمدى يپوتەكالىق باعدارلاما رەتىندە سانالادى، باستاپقى جارنا تۇرعىن ءۇي قۇنىنىڭ 20 پايىز قۇرايدى (استانا، الماتى، اقتاۋ، اتىراۋ، شىمكەنت قالالارى ءۇشىن تۇرعىن ءۇيدىڭ ماكسيمالدى قۇنى - 25 ميلليون تەڭگە)، زايمدى وتەۋ مەرزىمى 25 جىلعا دەيىن ۇزارتىلدى.
«7-20-25» قولجەتىمدى نەسيە شارتتارىمەن ءاربىر قازاقستاندىق ءۇشىن تۇرعىن ءۇي جاعدايلارىن جاقسارتۋدىڭ جاڭا مۇمكىندىكتەرىن ۇسىنادى.
قازاقستاندا تۇڭعىش رەت تەك قۇرىلىس سالۋشىدان باستاپقى نارىقتان باسپانا الۋعا بولاتىن تۇرعىن ءۇي باعدارلاماسى قابىلداندى، ونى باعدارلاما قاتىسۋشىسى ءوزى تاڭدايدى.
قارىز الۋشىدان قارىزدى ۇسىنعانى جانە قىزمەت كورسەتىلگەنى ءۇشىن كوميسسيا الىنبايدى. سونداي- اق، كەپىل مۇلكىن جانە قارىز الۋشىنىڭ ءومىرىن ساقتاندىرۋ مىندەتتى ەمەس، ساقتاندىرۋ قاجەت بولعان جاعدايدا بارلىق شىعىنداردى نەسيە بەرگەن بانك كوتەرەدى. بۇعان دەيىن ارەكەت ەتىپ تۇرعان يپوتەكالىق ونىمدەردىڭ بىردە- بىرىندە وسىنداي نەسيەلەۋ شارتتارى بولعان جوق.
«7-20-25» باعدارلاماسى بويىنشا نەسيە الۋ ءۇشىن جەكە تۇلعا بىرنەشە تالاپتارعا ساي بولۋى كەرەك، ولار:
- قازاقستان ازاماتتىعى؛
- مەنشىك قۇقىعىندا ق ر اۋماعىندا تۇرعىن ءۇيىنىڭ بولماۋى؛
- كاسىپكەرلىك نەمەسە ەڭبەك قىزمەتىنەن تۇراقتى راستالعان كىرىستىڭ بولۋى؛
- يپوتەكالىق نەسيەلەرىنىڭ بولماۋى.
«5-20-25» جانە «5-10-20»
وتباسىنىڭ ءار مۇشەسىنە شاققاندا ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيى 3,1 گە دەيىنگى تابىستارى بار كەزەكتە تۇرعاندار «5-20-25» جانە «5-10-20» باعدارلامالارى بويىنشا كرەديتتىك جانە جەكە قۇرىلىس سالۋشىلاردىڭ تۇرعىن ۇيلەرىنە ۇمىتتەنە الادى (اسكەري قىزمەتكەرلەر، بيۋدجەت سالاسىنداعى» قىزمەتكەرلەر جانە مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر).
قاتىسۋشىلارعا قويىلاتىن نەگىزگى تالاپتار:
- قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتىعى؛
- سوڭعى 6 ايدا ەڭبەك جانە (نەمەسە) كاسىپكەرلىك قىزمەتتەن تۇسەتىن، وتباسىنىڭ ءاربىر مۇشەسىنە شاققاندا ءتيىستى قارجى جىلىنا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى زاڭدا بەكىتىلگەن ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنىڭ 3,1 ەسەلەنگەن شاماسىنا دەيىنگى تابىسىنىڭ بولۋى؛
- جاو- نىڭ «تۇرعىن ءۇي قاتىناستارى تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىنا سايكەس تۇرعىن ۇيگە مۇقتاج ازاماتتىڭ مارتەبەسى مەن تۇرعىن ۇيگە مۇقتاج قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتتارىنىڭ ەسەپكە قويىلعانىن راستاۋى؛
- تولەم قابىلەتتىلىگىن راستاۋى قاجەت.
مەملەكەتتىك باعدارلامالار ارقىلى باسپاناعا يە بولۋ ءۇشىن باستاپقى جارناعا قاراجاتىڭىز بولۋى شارت. ءتيىمدى دەپوزيتتەردى ەكىنشى دارەجەلى بانكتەر مەن «تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جيناق بانكى» اشۋعا بولادى. الايدا كەزەكتە ءالى كۇنگە دەيىن 532 مىڭنان استام ادام تۇر.
baq.kz
