ەلوردادا باسپانا باعاسى نەگە تۇراقسىز
نۇر-سۇلتان. قازاقپارات- ەلوردادا تۇرعىن ءۇي باعاسىنىڭ جىل سايىن 5-6 پروتسەنتكە قىمباتتاۋى زاڭدى قۇبىلىس، دەپ حابارلايدى «حابار 24» . ينفلياتسيا وسسە، باعا دا شارىقتايدى.
وتاندىق ەكونوميستەردىڭ پىكىرى وسىنداي. دەگەنمەن نارىقتى رەتتەۋدىڭ جولدارى قانداي؟ باس قالاداعى باسپانا باعاسىن نارىق رەتتەيدى. سۇرانىس كوپ، سوعان ساي جاڭا ۇسىنىستار دا پايدا بولىپ جاتىر. ال مەملەكەت تۇرعىن ءۇي سالاسىنا قانشا قارجى بولسە دە، ەكىنشى نارىقتاعى پاتەرلەر قۇنى ارزانداعان ەمەس.
بليتس: - ەلوردادا پاتەر قىمبات. جىل سايىن ۇستىنە قوسىلىپ جاتىر. اسىرەسە، سول جاعالاۋدا. - جاڭا پاتەرلەر جاستارعا كەرەك. ولاردىڭ جالاقىسى 200 مىڭداي، ول اقشامەن جاڭا ۇيلەر الۋ مۇمكىن ەمەس. باعا بىلتىرعا قاراعاندا، 10-12 پروتسەنتكە وسكەن. سول جاعالاۋداعى قىمبات ۇيلەردىڭ شارشى مەترى 900 مىڭ تەڭگەدەن ساتىلىپ جاتىر. باعانى ىرقىنا جىبەرۋدىڭ سالدارى وسى دەيدى ساراپشىلار. دەسە دە، تۇتىنۋشىلار كوپ. شارشى مەترى 1 ميلليون تەڭگەدەن ساتىلسا دا، قوجايىندارى كوپ ۇزاماي تابىلىپ جاتادى.
ساپارباي جوبايەۆ، ەكونوميست:
- قازاقستان بويىنشا باعا 5-6 پايىزعا كوتەرىلىپ تۇرۋ زاڭدى نارسە. 2005-2006 -جىلدارى شارىقتاعان كەزىن كوردىك. 2008-2009 -جىلدارداعى داعدارىس كەزىندە ەكى ەسە تومەندەگەن. ول ەندى زاڭدى باعاسىنا كەلىپ جاتىر. سوندىقتان بۇگىنگى كۇنى بۇعان تاڭ قالۋدىڭ قاجەتى جوق. جاعدايدى رەتكە كەلتىرۋدىڭ جالعىز جولى - ينفلياتسيانى تەجەۋ. سوندا عانا تۇرعىن ءۇي نارىعىنداعى احۋال تۇراقتالۋى مۇمكىن. ەكونوميست ايتقان بۇل پىكىرمەن كەي ساراپشىلار كەلىسپەيدى. الەۋمەتتىك جەلى قولدانۋشىسى داۋلەت تولەۋتاي ۇلى سوڭعى بىرنەشە جىلدان بەرى ەلىمىزدىڭ باسپانا نارىعىن زەرتتەپ كەلەدى. ونىڭ ايتۋىنشا، ءبىر باسىنا 20, ءتىپتى 30 باسپاناعا دەيىن يەلىك ەتەتىن ازاماتتار تۇرعىن ءۇي باعاسىن ادەيى قىمباتتاتىپ جىبەرگەن.
داۋلەت تولەۋتاي ۇلى، ساراپشى:
- سۇرانىس اۋادان جاسالىپ تا ءوسۋى مۇمكىن. بۇل جەردە اقشاسى بار ادامدار پودەزبەن الىپ قويادى. ءوزىم وسىنى زەرتتەگەن كەزدە ءبىر ادامدار 30 ادامنان الىپ قويادى. بۇل ەندى الىپساتارلىق. ورتاشا ايلىق كوپ، كوپ ادامدار وسىندا كەلەدى. بۇل دا باعانى وسىرەدى. ءبىر انىعى، ەلوردانىڭ سول جاعالاۋىندا، ياعني اكىمشىلىك اۋماقتا سالىنىپ جاتقان ۇيلەر قاراپايىم حالىققا قولجەتىمسىز. ايلىق تابىسى 200 مىڭنان اسپايتىن ازاماتتار قالا سىرتىنان باسپانا ىزدەۋگە ءماجبۇر. اسىرەسە، يپوتەكا راسىمدەۋشىلەرگە تاڭداۋ از. بارعا قاناعات قىلىپ، نارىق تالاپتارىنا باعىنۋدان باسقا امالدارى جوق.
راۋان مىڭبايەۆ، ءتىلشى:
- ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا، كەز كەلگەن باسپانا قۇرىلىسىنا ۇلەسكەر بوپ كىرۋ الدەقايدا تيىمدىرەك. ءبىراق قاۋىپ جوعارى. ءسىز سەنىم ارتقان كومپانيا قۇرىلىستى ۋاقىتىلى اياقتاپ، كىلتتى دەر كەزىندە تاپسىرسا يگى. وسىنداي تاسىلمەن تاۋەكەلگە بارىپ، قونىس تويىن تويلاپ جۇرگەندەر كوپ. كەرىسىنشە، سول ءۇيدىڭ سالىنۋى مۇڭعا اينالىپ، سوزبالاڭعا سالىنىپ كەتكەن مىسالدار دا جەتەرلىك. دەمەك، تاڭداۋ ءوز قولدارىڭىزدا.