ستۋدەنتتەردىڭ كوبى وتە ناشار جاعدايدا تۇرىپ جاتىر - پرەزيدەنت

 ودان بولەك، كوكتوبەگە الما اعاشتارىن ەكپەك بولىپ، كەيىن كوشەتتەردى اياق استى ەتىپ، تاپتاتىپ قويعان قالا اكىمىنىڭ ورىنباسارىنا قاتاڭ سوگىس جاريالادى. الماتى -  شاعىن جانە ورتا بيزنەس وركەن جايعان ورتا. ءورىسى كەڭ، ءبىراق كول- كوسىر ءونىمى جوق. حالىق ءجيى تۇتىناتىن تاۋارلار تىپتەن تاپشى. وسىنى بولدىرماۋ ءۇشىن قالادا يندۋستريالدى ايماق اشىلعان. وندا 33 كومپانيا جۇمىس ىستەۋگە نيەتتى بولدى. ءبىراق سول 7 جىلدا نەبارى التى- اق جوبا جۇزەگە اسقان. ونىڭ ءوزى شەتەلدىكتەرگە تيەسىلى.

قاسىم- جومارت توقايەۆ، قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى:

-  يندۋستريالدى ايماقتا 33 كومپانيا تىركەلگەن. ونداعى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن 156 ميلليارد تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلعان. ءبىراق يندۋستريالدى ايماق اشىلعالى بەرى تەك 6 كاسىپورىن ىسكە قوسىلعان. بۇل -  وتە تومەن كورسەتكىش. ءوزىمىز وندىرمەگەن سوڭ، وزگەگە تەلمىرەمىز. باعانىڭ قىمبات بولاتىنى سوندىقتان.

 قالادا ازىق- تۇلىك قۇنى دا اسپانداپ كەتكەن. بىردەن 10 پايىزعا ءوستى. پرەزيدەنت مۇنى سوراقىلىققا بالادى.

 قاسىم- جومارت توقايەۆ، قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى:

 -  كاسىپكەرلەر اراسىندا جۇرگىزىلگەن ساۋالناماعا سايكەس، الماتى قالاسى بىرنەشە كورسەتكىش بويىنشا ارتتا قالىپ كەلەدى. شاھار بيلىگى شاعىن جانە ورتا بيزنەس وكىلدەرىمەن تىعىز جۇمىس ىستەمەيدى. كەسىرىنەن ءتۇرلى زاڭسىز تەكسەرىستەر كوبەيگەن. سالانى جەمقورلىق جايلاعان. وسى پروبلەمالارمەن قالا اكىمى مىقتاپ اينالىسۋى كەرەك.

 ماڭىزدى ماسەلەلەردى وسىلاي اتاعان مەملەكەت باسشىسى قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسىنا باسىمدىق بەرۋ كەرەك دەدى. وتاندىق ءونىم ازىرلەۋگە دايىن وتىرعان جاستار كوپ. سول ءۇشىن الماتىدا ءبىلىم الۋعا قۇمارتادى. ءبىراق القىنىپ كەلگەندەردىڭ اسىعى الشىسىنان تۇسپەي تۇر. ويتكەنى قالادا وزگە وڭىرلەردەن كەلگەن ستۋدەنتتەردى ورنالاستىراتىن ورىن جوق.

قاسىم- جومارت توقايەۆ، قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى:

-  وسى كۇنى وزگە وڭىرلەردەن كەلگەن 93 مىڭ ستۋدەنتتىڭ 27 مىڭى جاتاقحاناعا مۇقتاج. ستۋدەنتتەردىڭ كوبى وتە ناشار جاعدايدا تۇرىپ جاتىر. جاتاقحانالاردا ولار ءۇشىن ءتيىستى جاعداي جاسالماعان. جاتاقحاناعا جارىماعان جاستاردىڭ دەنى جۇمىس تاپپاي، سەندەلىپ ءجۇر. ەلدە قول قۋسىرىپ وتىرعانداردىڭ ۇلەسى 4 پايىزعا تاياسا، الماتىدا بۇل كورسەتكىش 6 پايىزدان اسىپ كەتكەن.قالادا «ەڭبەك» باعدارلاماسى تولىق ىسكە اسىرىلماي وتىر. بيىلعى 9 ايدىڭ ىشىندە بيزنەس يدەيالاردى قولداۋ ماقساتىندا بەرىلەتىن مەملەكەتتىك گرانتتاردىڭ 7 پايىزى عانا يگەرىلگەن. ال شاعىن نەسيە ءبولۋ جونىندەگى جوسپاردىڭ جارتىسىنان استامى عانا ورىندالعان. بۇل -  ورەسكەل كەمشىلىك.

وسىنداي تۇيتكىلدەر كوپ جاعدايدا قاعاجۋ قالىپ جاتادى. بيىلدىڭ وزىندە پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنە 19 مىڭ ازاماتتان ارىز- شاعىم تۇسكەن. سونىڭ ءاربىر بەسىنشىسىن الماتىلىق جازىپتى.

ايدا بالايەۆا، ق ر پرەزيدەنتىنىڭ كومەكشىسى – ق ر پرەزيدەنتى اكىمشىلىگىنىڭ وتىنىشتەردى قاراۋدى باقىلاۋ ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى:

-  قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ قىزمەتىنە سالعىرت قاراۋى قالادا قاۋىپسىزدىك ماسەلەسىنىڭ اقساپ تۇرعانىن اڭعارتادى. پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنە ءتارتىپ ساقشىلارىنىڭ جۇمىستارىن ءجوندى اتقارماي جاتقانى جونىندە كوپ شاعىم ءتۇسىپ جاتىر. ايتالىق، مەدەۋ اۋدانىنىڭ تۇرعىندارى تەرگەۋشىلەردىڭ ءىستى سوزباقتاپ الاتىنىنا نەمەسە ءبىراز ۋاقىتتان كەيىن ونى باسقا تەرگەۋشىگە بەرە سالاتىنىنا شاعىمدانعان. بۇل -  بارىپ تۇرعان باسسىزدىق.

قالا تۇرعىندارىنىڭ 63 پايىزى مەديتسينالىق قىزمەتتىڭ ساپاسىنا سىن كەلتىرگەن. كەيبىر اۋداندا اۋرۋحانا اتىمەن جوق. قالا بيلىگى قاتىرامىز دەپ، ەسەپتى تۇگەل قاعازعا ءتۇسىرىپتى. سانداردى تىزگەندە الدىنا جان سالمايتىن مۇنداي اتقامىنەرلەردىڭ قىلىعىن پرەزيدەنت سىناپ تاستادى. ۋادەنى ءۇيىپ- توگەتىن شەندىلەر قاراپايىم كوشەتتەردى دە ەگە الماي ءجۇر. كوكتوبەدە الما باعىن وسىرەمىز دەگەندەردىڭ كەيىن جەمىس اعاشتارىن دالاعا قۇر لاقتىرىپ تاستاعانى انىقتالعان. سوندىقتان پرەزيدەنت جۇمىسىنا سالعىرت قاراعان قالا اكىمىنىڭ ورىنباسارىنا قاتاڭ سوگىس جاريالادى.

 قاسىم- جومارت توقايەۆ كوتەرە المايتىن شوقپاردى بەلگە بايلاماڭدار دەدى. جوبا جاساعاندا كەسكىنىن كەلىستىرىپ، قيۋىن قيىستىرىپ قويادى. ءبىراق مەملەكەت باسشىسى سولاردى شەندىلەردىڭ جاساعانىنا كۇمان كەلتىردى. جوبانىڭ جارناماسى جەر جارادى. ءبىراق قالادا مەكتەپ جەتىسپەيدى، بوبەكجاي تاپشى. شالعايداعى ەلدى مەكەندەر اۋىز سۋدان تارىعىپ وتىر. جاڭبىر جاۋسا، يىگەن قامىرداي بولاتىن قالانىڭ جولى تاعى بار. قاسىم- جومارت توقايەۆ الماتىنىڭ اۋاسىن تازارتا الماي جاتقاندا، ترامۆايدان باس تارتۋ كۇماندى شەشىم بولدى دەدى. وسى ەكولوگيا ماسەلەسى قالادا ءالى دە وتكىر ءارى وزەكتى.

 پىسىقايلار كوكجايلاۋدى تاۋ- شاڭعى كۋرورتى قىلامىز دەپ جەلپىنىپ كەلدى. جوبا جۇزەگە اسسا، مىڭداعان اعاش وتالار ەدى. ءبىراق تۇرعىندار قارسى بولدى. تاراپتار وسى ۋاقىتقا دەيىن تارتىسىپ كەلدى. اقىرى پرەزيدەنت وسىعان توقتاۋ سالدى. ەندى قالادا 1 اعاشتى زاڭسىز كەسكەندەر ورنىنا 80 اعاش وتىرعىزادى. قاسىم- جومارت توقايەۆتىڭ كەسىمدى ءسوزى وسى. بۇل وزگەرىس جاڭادان ازىرلەنىپ جاتقان ەكولوگيالىق كودەكسكە ەنگىزىلگەن.

پرەزيدەنت پارمەن بەرىپ، مينيستر ماقۇلداپ تۇرعاندا، اكىمنىڭ الابوتەن وي ايتاتىن ءجونى جوق ەدى. باقىتجان ساعىنتايەۆ مەملەكەت باسشىسى كوتەرگەن ماسەلەلەر قالادا بارىن جاسىرمادى.

باقىتجان ساعىنتايەۆ، قالا اكىمى:

 -  ماسەلەن، 20-30 جىلدىق اعاشتى شاۋىپ تاستاسا، ونىڭ ورنىنا جاس كوشەتتەردى وتىرعىزا سالادى. بۇل دۇرىس ەمەس. ول كوشەتتەر قاشان وسەدى؟ مەنىڭشە، زاڭ جوباسىندا وسى ماسەلەنى دە ەسكەرگەن ءجون.

 سىن تۇزەلمەي، ءمىن تۇزەلمەيدى. مەملەكەت باسشىسى جيىندى وسىلاي تۇيىندەدى. كەڭەستە كوتەرىلگەن كوكەيكەستى سۇراقتار جاۋاپسىز قالماۋى كەرەك. پرەزيدەنت بار تۇيتكىلدىڭ ءتۇيىنىن از ۋاقىتتا تارقاتۋدى تاپسىردى.

پرەزيدەنت ەلەپ ايتقان ماسەلەلەر ەندىگىندە ەلەۋسىز قالا ما، جوق پا، ونى ۋاقىت كورسەتەر. باستىسى، الماتىنىڭ وزىندىك سالعان سوقپاعى بار. سول سۇرلەۋمەن ازىرگە ءجۇرىپ كەلەدى. جۇرىسىنەن جاڭىلدىرماۋ باسشىلاردىڭ قولىندا. قاسىم- جومارت توقايەۆ قالانىڭ جاڭا اكىمى باقىتجان ساعىنتايەۆقا سەنىم ءبىلدىردى. جوعارى لاۋازىمداردا قىزمەت اتقارعان بىلىكتى مامان سول سەنىمگە سەلكەۋ تۇسىرمەس.

www.24.kz

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى