ورتا ازياداعى ەڭ ۇلكەن ۇڭگىر تۇركىستان وبلىسىندا ورنالاسقان

نۇر-سۇلتان. قازاقپارات - ورتا ازياداعى ەڭ ۇلكەن ۇڭگىر تۇركىستان وبلىسىنىڭ بايدىبەك اۋدانىندا ورنالاسقانىن بىرەۋ بىلسە، بىرەۋ بىلمەس. ەل اراسىندا «اقمەشىت» اتالىپ كەتكەن ۇڭگىر ميلليونداعان جىلدار بۇرىن تەكتونيكالىق قۇبىلىستىڭ اسەرىنەن پايدا بولعان.

ورتا ازياداعى ەڭ ۇلكەن ۇڭگىر تۇركىستان وبلىسىندا ورنالاسقان

 ءىشى 1 گەكتاردان استام اۋماقتى الىپ جاتىر. ۇزىندىعى -  160، ەنى -  65، بيىكتىگى -  38 مەتر. جىلىنا مىڭداعان ادام بارىپ تاڭ- تاماشا بولىپ قايتاتىن «اقمەشىت ۇڭگىرىنىڭ» ءسىز بەن ءبىز بىلمەيتىن تاعى قانداي كەرەمەتى بار؟

«اقمەشىت» -  بايدىبەك اۋدانىنا قاراستى كەڭەستوبە اۋىلىنان 5 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان ويىق جارتاستى ۇڭگىرى. مامانداردىڭ ايتۋىنشا، ۇڭگىردىڭ ءىشى ميلليونداعان جىلدار بۇرىن پايدا بولعان اكتاستان تۇرادى. ىشكى كورىنىسىن ادام قولىمەن جاساي المايتىنداي تازا تابيعي سۋرەت دەۋگە بولادى. ىشىنەن قاراعان ادامعا ەرنەۋى كيىز ءۇيدىڭ قۇرىلىسى سياقتى كورىنەدى. كۇن ساۋلەسى تۇسكەن جەرلەرگە تۇت، قاراعاش ءوسىپ شىققان.

اقمەشىت ۇڭگىرى تۋرالى ەل اراسىندا ايتىلاتىن اڭىز- اڭگىمەلەر وتە كوپ. تابيعاتتىڭ كەرەمەتىن تاماشالاۋ ءۇشىن تۋريستەر الەمنىڭ ءار تۇكپىرىنەن كەلەدى. سونىڭ ءبىرى -  تۇركيالىق ايشا ورحان ەسىمدى تۇرىك ازاماتشاسى. اقمەشىتتى كورۋ ءۇشىن انكارادان ارنايى كەلىپتى.

 ايشا ورحان، انكارا تۇرعىنى /تۇركيا/:

- قازاقستان ءبىزدىڭ اتاجۇرتىمىز. وسىندا كەلۋ ارمانىم بولاتىن. اقمەشىت تۋرالى تەلەديداردان ەستىپ قالدىم. مىنە ەندى كەلىپ، ءوز كوزىممەن كورىپ جاتىرمىن. كەرەمەت اسەر الدىم. تۇركيادا دا وسىنداي جەرلەر بار. ءبىراق ولار ادامنىڭ قولىمەن، ال بۇل اللانىڭ قۇدىرەتىمەن جاسالعان. ەلگە بارعان سوڭ تانىستارىمنىڭ بارىنە وسىندا بارىڭدار دەپ ايتامىن.

كوكتەم جاز ايلارىندا ىشكى كورىنىسى كۇن ساۋلەسىمەن وزگەرىپ، توبەسىنەن سۋ تامشىلاپ تۇرادى. عالىمداردىڭ زەرتتەۋى بويىنشا ۇڭگىر اۋاسىنىڭ دەنساۋلىققا پايداسى بار ەكەنى دالەلدەنىپ وتىر. عالىمدار ۇڭگىر ىشىندە 15-20 مينۋت جۇرگەن قان قىسىمى جوعارى ادامنىڭ قىسىمى قالىپقا كەلەتىنىن ايتادى. قازىر زيارات جاساپ تا، ساياحاتتاپ تا كەلۋشىلەر كوپ. اسىرەسە ت م د، ەۋروپا مەن ازيا ەلدەرىنەن كەلەتىن تۋريستەردىڭ قىزىعۋشىلىعى جوعارى دەيدى.

ءابدىرازاق ماۋلەن، اۋداندىق «تاريحي- تابيعي مۇرانى قورعاۋ جانە پايدالانۋ ورتالىعى» ك م م مامانى:

 - 9 ايدىڭ كولەمىندە 60-70 مىڭ ادام كەلىپ- كەتەدى. قازىر كۇننەن- كۇنگە كەلۋ ۇدەرىسى كوبەيۋ ۇستىندە. اۋدان اكىمشىلىگى، وبلىستىق تۋريزم باسقارماسى وسى اقمەشىتتىڭ اينالاسىندا قوناقجاي سالۋ، ۇلتتىق تاعامدار، قىمىز، قىمىراندى پايدالانۋ ارقىلى كەلۋشىلەرگە جاعداي جاساۋدى قاراستىرىپ جاتىر، بۇرىن تەك 5 گەكتار جەر عانا مەملەكەتتىڭ قاراۋىندا بولسا، قازىر جەر كولەمىن ۇلكەيتىپ، ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ ءۇشىن دەمالىس ورىندارىن سالۋ جوسپارلانۋدا.

www.24.kz

оқулық
ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى