قازاق عالىمى تەڭدەسى جوق اپپارات ويلاپ تاپتى

بۇل اپپاراتتىڭ ارتىقشىلىعى سول - ادامنىڭ كوزى 100 پايىز كورمەسە دە، تاياقتىڭ كومەگىنسىز ءجۇرىپ- تۇرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. 1,5 جىل بويى قۇپيا تۇردە جۇرگىزىلگەن زەرتتەۋ ناتيجەسىن عالىم تەك ۇلتتىق ارناعا جاريالاۋدى ءجون كورگەن.

 جازيرا جانارىنان بالا كەزىندە ايىرىلىپ قالعان. سوعان قاراماستان قوعامدىق ومىردە بەلسەندى، ءوزى جۋرناليست. ال، قازىر عالىمجان باستاعان ورتالىقتىڭ زەرتتەۋىنە اتسالىسىپ ءجۇر.

جازيرا مۇلكتىبەكوۆا، زاعيپتارعا ارنالعان اپپاراتتى سىناۋشى:

- ءار زاتتىڭ ءوز دىبىسى بار. پلاستيك دەلىك، ونىڭ دىبىسى انىق شىعادى. قاعىس ەستىمەدىڭىز. شىنىمەن، شىنىنىڭ دا، قاعازدىڭ دا ءوز دىبىسى بار. كوزدەرىمىز جاقسى كورەتىن بىزدەر ءۇشىن تاڭسىق بولماعانىمەن، جانارسىز قالعاندار جانسىز نارسەنى دە ەستي الادى. ويتكەنى ادامنىڭ كوزى كورمەي قالعان كەزدە ميدىڭ سول قىزمەتكە جاۋاپ بەرەتىن بولىگى ىستەن شىعىپ، ەستۋ قابىلەتى ارتادى.

 عالىمجان عابدرەش، عىلىم كانديداتى، جوبا اۆتورى:

 - زاعيپ جاندارعا ەڭ باستى جەتىسپەيتىنى - دىبىس شىعاراتىن رادار. ول ارقىلى قاراڭعىدا قوزعالۋعا مۇمكىندىك بار. سوندىقتان ءبىزدىڭ ماقساتىمىز - ارنايى سىرتىلداعان دىبىس شىعاراتىن اپپارات تابۋ بولدى. ال، تەحنولوگيانىڭ ءوزى «سەزۋالدى» دەپ اتالادى. ال، رادار ارقىلى باعىت تابۋ يدەياسى دەلفيندەردەن الىنعان. ويتكەنى ونىڭ كورۋ قابىلەتى تومەن، ەسەسىنە ۋلترادىبىستاردى ەستۋى وتە جوعارى. سوندىقتان ولار قاراڭعى ءتۇننىڭ، لاي سۋدىڭ وزىندە جول تاۋىپ، ءبارىن سەزىپ تۇرادى. ەندى جازيرا دا ءدال سونداي قابىلەتكە يە بولدى.

جازيرا مۇلكتىبەكوۆا، زاعيپتارعا ارنالعان اپپاراتتى سىناۋشى:

 - قام جەمەي، كەز كەلگەن نارسەنى ىستەي بەرەسىڭ. سوسىن سپورتپەن اينالىسامىن. وسى جەرگە كەلگەن كەزدە ۆەلوسيپەد ۇيرەندىم. ۆەلوسيپەد تەبە الاتىندىعىن كورسەتۋ قىستىگۇنى، ارينە، قيىنداۋ.

سوندىقتان جازيرا اپپاراتتىڭ ارقاسىندا بىزگە داستارحان جايىپ، كۇندەلىكتى تىرلىگىن قالاي ىستەيتىنىن كورسەتىپ بەردى. عالىمجاننىڭ يدەياسىن 5 بىردەي ينجەنەر جۇزەگە اسىرىپتى. كوپشىلىككە جاريالاماس بۇرىن ونەرتاپقىش جازيرا سىندى بىرنەشە ادامدى سىناپ كورگەن. اپپاراتتىڭ ءتىلىن تۇسىنە الۋ ءۇشىن زاعيپتارعا الدىمەن وڭىن- سولىن تانۋ ۇيرەتىلەدى. ال، قۇرىلعى ءتۇرلى بولشەكتەردەن جيناقتالىپ جاسالعان. ماسەلەن، سىرت- سىرت ەتكەن دىبىس شىعاراتىن ديناميك نەگىزىندە دابىل قاعۋ ءۇشىن قولدانىلادى ەكەن. ال، مىنا پەرنەلەر ارقىلى ءار زاعيپ جانعا قولايلى ەتىلىپ دىبىستار جيىلىگى باپتالادى.

 عالىمجان عابدرەش، عىلىم كانديداتى، جوبا اۆتورى:

 - ءارقايسىسى وزىنە قولايلى بيولوگيالىق دىبىس جيىلىگىن انىقتايدى. بۇل 1-2 كۇندى الۋى مۇمكىن. ال، زاعيپ سول جيىلىكتى تاپقان سوڭ، ونىڭ ەستۋ قابىلەتى ودان سايىن جوعارىلايدى. وسىلايشا ول زاتتاردى ەستۋ ارقىلى تاني باستايدى.

 جارىق الەمدى جانارسىز- اق كورۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن ءبىر قۇرىلعىنىڭ شىعىنى شامامەن 370 مىڭ تەڭگە. قىمباتقا تۇسەتىنى - ونى پايدالانۋدى ۇيرەتۋ ءادىسى. «ول ءۇشىن عالىم ارنايى ورتالىق قاجەت»، - دەيدى. قازىردىڭ وزىندە ونەرتاپقىشقا ءتۇرلى ەلدەن ۇسىنىس ءتۇسىپ جاتىر. باستى تالاپ - سول ەلگە كوشىپ، ورتالىقتى سوندا اشۋ. ءبىراق عالىمجان يگى ءىستىڭ وزىمىزدە اتقارىلعانىن ارماندايدى. ال، ازىرگە مىنا جالدامالى جەكە ۇيدە زەرتتەۋلەرىن جالعاستىرا بەرمەك.

https://kaztrk.kz

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى