تەمەكىنى شەكتەۋ: سىبايلاس جەمقورلىق ۋشىعىپ كەتپەي مە؟
قاراعاندى كاسىپكەرلەرى قاۋىمداستىعىنىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى گۇلنار قۇربانبايەۆانىڭ ايتۋىنشا، بۇگىندە تەمەكى ساۋداسىن شەكتەۋگە قاتىستى نورمالار زاڭ جوباسىنا ەنگىزىلسە دە، ونىڭ ءبارىن رەتتەۋ جاعى ءالى دە شەشىلمەگەن. وندايدا جاسىرىن ساۋدا دا، سىبايلاس جەمقورلىق تا كوبەيىپ جاتادى.
«اشىعىن ايتۋ كەرەك، دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى تەمەكىگە شەكتەۋدى قالاي رەتتەيتىنىن تالداعان جوق. ولار بەلگىلى ءبىر تاجىريبەنى الا سالدى دا، ءبىر-ەكى مىسالمەن زاڭ جوباسىنا ەنگىزىپ قويدى. ءيا، قاۋىپسىزدىك ءۇشىن، حالىق دەنساۋلىعى ءۇشىن تالاپتى كۇشەيتۋگە بولادى. ءبىز قارسى ەمەسپىز. ءبىراق ماسەلە مىنادا، شەكتەۋ قويعاندا قاراپايىم ءبىر نارسەنى ەسكەرۋ كەرەك. شەكتەۋ بار جەردە كولەڭكەلى ەكونوميكا كەڭەيەدى، كونتراباندا كوبەيەدى. ماسەلەن، تەمەكى ونىمدەرىن ساتۋعا تىيىم سالساق، كونترافاكتىلىك تەمەكىنىڭ سانى وسەدى»، - دەدى گ. قۇربانبايەۆا قازاقپارات تىلشىسىنە بەرگەن سۇحباتىندا.
ونىڭ سوزىنە قاراعاندا، شەكتەۋلەر كەزىندە تەكسەرىستەردىڭ سانى دا ارتادى. ال ونىڭ ارعى جاعىندا پارا بەرۋ سياقتى جەمقورلىق ارەكەتتەر بارشىلىق.
«ادال كاسىپكەرلەر جاۋاپكەرشىلىكتەن قاشىپ وتىرعان جوق. ولار تالاپتاردى ورىنداۋعا دايىن. ءبىراق اتالعان شەكتەۋلەردىڭ ويداعىداي ىسكە اساتىنىنا كۇماندانىپ وتىر. جاسىرىن ساۋدا مەن جەمقورلىق كوبەيسە، ءوز جۇمىسىنا ادال ەمەس ساۋداگەرلەر كوبەيەدى. بيزنەس باقىلاۋدان قورىقپايدى. بيزنەس تۇسىنىكسىز تالاپتاردان قورقادى. نەگىزى، بۇگىندە زاڭ جوباسى دايىن. ءبىراق وعان قاتىستى سۇراقتار كوپ. دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ جۇمىس توبى بار. ءبىز مينيسترلىكتىڭ قوعامدىق كەڭەسىندە تاعى كەزدەسىپ، تەمەكىگە قاتىستى شەكتەۋلەردى تالقىلاۋدى كوزدەيمىز»، - دەپ اتاپ كورسەتتى گ. قۇربانبايەۆا.
ايتا كەتەيىك، جاقىندا «اتامەكەن» ۇ ك پ «حالىق دەنساۋلىعى جانە دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسى تۋرالى» جاڭا كودەكستىڭ جوباسىن قوعام تالقىسىنا شىعارعان بولاتىن. اتاپ ايتقاندا، كودەكستە ءبىلىم مەكەمەلەرىنەن 100 مەتر قاشىقتىقتا تەمەكى ونىمدەرىن ساتۋعا تىيىم سالىنعان. بۇدان بولەك، تەمەكى ونىمدەرىن سورەگە قويۋعا بولمايدى. ال شاعىن ساۋدا ورىندارى (اۋدانى 10 شارشى مەترگە دەيىنگى) تەمەكىنى مۇلدەم ساتا المايدى.
«اتامەكەن» ۇ ك پ تاراتقان اقپاراتقا سايكەس، 10 شارشى مەترگە جەتپەيتىن شاعىن دۇكەندەرگە تەمەكى ونىمدەرىن ساتۋعا تىيىم سالسا، مىڭداعان ساۋدا ورىندارى بانكروتقا ۇشىرايدى. سەبەبى، ولارعا تيەسىلى تابىستىڭ 30-40 پروتسەنتى تەمەكىدەن تۇسەدى. ال «100 مەترلىك شەكتەۋ» رەسپۋبليكا بويىنشا ساۋدا ورىندارىنىڭ 80 پروتسەنتىن، ناقتى ايتقاندا، 49 مىڭ شاعىن جانە ورتا بيزنەس وكىلىن شىعىنعا باتىرادى. بۇدان بولەك، كودەكس جوباسىنا قوعامدىق جەرلەردە تەمەكى شەگۋگە قاتىستى ءبىرقاتار شەكتەۋلەر ەنگىزىلدى.
ق ر ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگى دە تەمەكىنى ساتۋعا جانە شەگۋگە شەكتەۋ قويۋ ماسەلەسىنە قاتىستى ءوز ۇستانىمىن جەتكىزدى.
