قازاقستانداعى ادامدى اجالعا جەتەلەيتىن «شايتاندار مەكەنى» تۋرالى نە بىلەمىز؟
استانا. قازاقپارات - سىر ءوڭىرى امانكەلدى اۋىلىنىڭ تۇسىندا «ادامداردى ازعىرۋشى» شايتاندار، ياعني «مالعۇنداردىڭ» ۇلكەن مەكەنى ورنالاسقان.
قىزىلقۇم بەتكەيدەگى داربازا اتتى جەرگە جەرگىلىكتى تۇرعىندار، ءتىپتى، اياق باسپايتىن كورىنەدى دەپ جازادى «الاش ايناسى».
مالعۇندار مەكەنىنىڭ داربازا دەپ اتالۋىنا بىرنەشە سەبەپ اسەر ەتكەن. بىرەۋلەر مۇندا شايتاندار تۇراقتاعان دەسە، ەندى بىرەۋلەردىڭ بۇل ايماقتىڭ اجال ەسىگىمەن بىردەي ەكەنىن ايتادى.
جەرگىلىكتى اقساقالدار جاستارعا وندا بارۋعا تىيىم سالىپ، جەرگە قاپتاعان اق سورلاردى باسپاۋ كەرەكتىگىن قاتاڭ ەسكەرتەدى.
اۋىل تۇرعىندارىنىڭ ايتۋىنشا، بۇل مەكەندەگى اق سوردى باسقانداردىڭ باسىنان ءتۇرلى جاعدايلار وتكەن. ءتىپتى «وسى جەرگە كەلگەندەردى شايتاندار جەتەككە الىپ كەتەدى ەكەن» دەگەن دە اڭگىمە بار.
اۋىل تۇرعىنى زياتبەك فازىل ۇلى دا وسىنداي كەلەڭسىز جايدى باستان كەشكەن. ەر ادام ونى جاستاۋ كەزىندە كورگەنگە ۇقسايدى.
«جاس كەزىمدە اڭشىلىقپەن اينالىستىم. سوندىقتان كوبىندە قۇلان تۇزدە جۇرۋگە تۋرا كەلەدى. وسى كاسىپتىڭ سوڭىندا ءجۇرىپ، دالادا قونىپ قالعان كەزىم دە بولعان. بىردە قىزىلقۇم جاعاسىندا اڭشىلىق قۇرىپ جۇرگەنمىن. ۇيگە قايتۋعا كەش بولىپ كەتتى. دالادا تۇنەۋدى ءجون سانادىم. ءبىر ساتتە قۇلاعىما بالانىڭ جىلاعان داۋسى كەلدى. جاقىن ماڭنان جىلقىنىڭ كىسىنەگەنى دە ەستىلەدى. ساقىلداعان كۇلكىلەر دە قۇلاققا كەلىپ تۇر. جانىمدى شۇبەرەككە تۇيگەندەي بولدىم.
وسىنداي وقيعا بالا كەزىمدە كەزدەسكەن. كوزىم اۋىرىپ، جاتقان ەدىم. انام كەيپىمدە شايتان كەلىپتى. سوڭىنان ەرىپ بارا جاتىر ەكەنمىن. ەسىمدى جيسام، انام ارتىمنان جىلاپ، قۋىپ كەلە جاتىر ەكەن. سودان كەيىن قۇران سۇرەلەرىن جاتتاپ الۋعا قۇلىقتى بولدىم»، - دەيدى زياتبەك فازىل ۇلى اعىنان جارىلا.
جەرگىلىكتى جۇرتتىڭ ايتۋىنشا، مۇنداي وقيعالار شىلىڭگىر شىلدەنىڭ ىشىندە كوبىرەك ورىن الادى ەكەن. ءولىارا شاقتى مالعۇندار پايدالانىپ قالعىسى كەلەدى. اسىرەسە 20- شىلدە مەن 10- تامىز ارالىعى وتە قاۋىپتى كەزەڭ سانالاتىن كورىنەدى. سەبەبى ادامداردىڭ باسىنان كەشكەن جايسىز جاعدايىنىڭ بارلىعى وسى ۋاقىتتا كەزدەسكەن.
قازىرگى كەزدە ەت جاقىنىن جوعالتىپ العان ادامداردىڭ كوبىسى زياتبەك فازىل ۇلىنا كەلەدى.
ال قاريا قولدان كەلگەنشە كومەك قولىن سوزۋدى دۇرىس كورەدى. قىزىلقۇمنىڭ ىشىندە «بوز ات سويعان» دەگەن جەر بار ەكەن. مالعۇندار قۇرباندىعىن سول جەرگە الىپ بارۋعا تىرىسادى. قۇمنىڭ ورتاسىنداعى بۇل جەردە ەرەكشە ورنالاسقان. ول جەردە ۇلكەن شۇڭقىر جاتىر. بۇل شۇڭقىر - شايتانداردىڭ ناعىز ورداسى كورىنەدى.
بىردە اۋىلدان ەكى بالا ۇشتى-كۇيلى جوعالىپ كەتىپتى. اقىرىندا ولاردى سول ماڭنان تاپقان. بىرەۋىنىڭ ءولى دەنەسى قولعا ىلىكسە، ەكىنشىسى شالاجانسار كۇيىندە جاتىر ەكەن.
وسىلايشا داربازا ءالى كۇنگە دەيىن جۇمباق كۇيىندە قالىپ وتىر. قازىر ول ماڭعا ەل دە اتتاپ باسقىسى كەلمەيدى.