ءيت تۋرالى قىزىقتى دەرەكتەر
دەگەنمەن ادام بالاسىنىڭ سەنىمدى سەرىگى، ادال دوسى، جەتى قازىنانىڭ ءبىرى سانالاتىن ءيت تۋرالى ءتۇرلى قىزىقتى دەرەكتەر بار. ءيت يەسىز قالعان ءۇيدى كۇزەتىپ، ۇرى- قارىدان مال- جانىڭىزدى قورعاۋدان بولەك شەكارا شەبىندە دە اسكەريلەرمەن بىرگە جاۋاپتى قىزمەت اتقارادى، ءتارتىپ ساقشىلارىنا ءىز كەسۋگە كومەكتەسەدى. زاعيپ جانداردى باعدارشامنىڭ جاسىل تۇسىنە كوشەدەن ءوتىزىپ، قاجەتتى باعىتىنان جاڭىلىسپاۋعا ۇيرەتۋگە بولادى.
دميتريي دولگوپولوۆ، ءيت جاتتىقتىرۋ ورتالىعىنىڭ مامانى:
- شىنىن ايتقاندا يتپەن جۇمىس ىستەۋ، ادامعا قاراعاندا جەڭىلىرەك. ولاردىڭ ويىنداعىسىن، قازىر جاساعالى تۇرعان ارەكەتىن الدىن الا بولجاپ بىلۋگە بولادى. يتتەر تەز قۇبىلىپ، ويىن وزگەرتە المايدى. ءوز باسىم، كەيبىر ەرەكشە مىنەزدەرىنە ءتانتىمىن. مەن جاتتىقتىراتىن ءار ءيتتىڭ ءوز مىنەزى، ءوز ەرەكشەلەگى بار. ءيت مەن ءۇشىن بەلگىلى ءبىر وقۋلىق ىسپەتتى، سونى مەڭگەرىپ، ءوزىمدى ءارى قاراي دامىتامىن.
عالىمداردىڭ پىكىرىنشە، الەمدەگى ەڭ اقىلدى ءيت - بوردەر- كوللي. ونىڭ يىسسەزگىشتىگى مەن ادامعا دەگەن ادالدىعى وزگە تۋىستارىنا قاراعاندا الدەقايدا جوعارى ەكەن. ال نەمىس توبەتى - اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ اينىماس دوسى. ول ادام سەكىلدى ءىسىن جۇيەلەي الاتىن قاسەتكە يە. بلادحاۋند تۇقىمداس يتتەر بولسا قولعا تەز ۇيرەنىپ، بۇيرىقتاردى تەز جاتتاپ الادى. بيگل اسا يىسسەزگىش كەلەدى. ول كوبىنە قۇتقارۋشىلار مەن ءتارتىپ ساقشىلارىنىڭ سەنىمدى سەرىگى بولا الادى.
10 جىلدان بەرى ءيت جاتتىقتىرۋشى بولىپ ەڭبەك ەتىپ كەلە جاتقان دميتريي يتتەردىڭ اقىل ويى جاقسى دامىعانىن ايتادى. ەسىكتى اشىپ بەرە الادى، بەلگىلى ءبىر زاتىڭدى بۇيىرساڭ، تىستەپ اكەلىپ بەرەدى. ءتىپتى ولاردى تاڭەرتەڭ ۇيقىدان ءبىر ۋاقىتتا وياتۋعا دا ۇيرەتۋگە بولادى.
دميتريي دولگوپولوۆ، يت جاتتىقتىرۋ ورتالىعىنىڭ مامانى:
- ءيتتى بازالىق ارەكەتتەرگە جاتتىقتىرۋ كوپ كۇشتى تالاپ ەتپەيدى. دەگەنمەن وعان ءوز يەسىنەن باسقا ادام بۇيرىق بەرە المايتىنىن ءبىر- ەكى ساباقتان كەيىن- اق تۇسىنەدى. ول ءۇشىن مەن الدىمەن يەسى مەن ءيتتىڭ اراسىندا سەنىمدى قارىم- قاتىناس ورناتىپ الامىن. كەيىن ءيتتىڭ ادالدىعى سول قاتىناستىڭ بەرىكتىگىنە بايلانىستى بولادى.
رومان لىسەنكو، قالا تۇرعىنى:
- جاسىم قىرىققا كەلگەندە، ءيت اسىراۋعا بەل بۋدىم. ءيت ساتىپ العاننان بەرى ءومىرىم وزگەردى. وتە بەلسەندى، كوڭىلىم كوتەرىڭكى بولا باستادى. كۇنىنە كەمىندە 2-3 ساعات تازا اۋادا سەرۋەندەيمىز. جۇمىستان كەيىن شارشاعانىمدى وسىلاي باسامىن. دوستارىمنىڭ كوبى مەنىڭ مىنەزىمنىڭ وزگەرگەنىن ايتادى.
يتتەر تۋرالى باسقا دا قىزىقتى دەرەكتەر بار. الەمدە ءيتتىڭ 703 ءتۇرلى تۇقىمى بار، يتتەر بوتەن ادامنىڭ قۇشاقتاعانىن ۇناتپايدى ەكەن. بۇل ارەكەتىڭىزدى ول باسىنۋ دەپ ءتۇسىنىپ قالۋى مۇمكىن. سونىمەن قاتار يتتەر 250 ءسوز بەن قيمىلدى ەسىندە ساقتاي الادى. ادامعا قاراعاندا، يتتەر داۋىستى 10 ەسە جاقسى ەستيدى، ءيىستى 100 000 ەسە جاقسى سەزەدى ەكەن.
www.24.kz
