نەگە قارنىڭىز اشا بەرەدى؟
ءبىرى ونى «كوزدىڭ تويماۋى» دەپ اتايدى، ەندى ءبىرى ءوزىنىڭ ەرىك- جىگەرىنىڭ جوق ەكەندىگىمەن بايلانىستىرادى.
ال، شىندىعىنا كەلگەندە مۇنىڭ ءبارى ادام اعزاسىندا ءجۇرىپ جاتقان ۇردىستەرگە تاۋەلدى.
نەگە تابەتتى باسقارۋ سونشالىقتى قيىن؟
لەپتين - ادامنىڭ قارنىنىڭ اشۋى مەن تويۋىنا جاۋاپ بەرەتىن، ەنەرگەتيكالىق الماسۋدى رەتتەۋشى گورمونداردىڭ ءبىرى. گورموننىڭ سينتەزدەلەتىن نەگىزگى ايماعى - ماي.
لەپتين ارقىلى ادام ميى دەنەسىنىڭ ماسساسى جانە ماي ۇلپالارىندا قانشالىقتى ەنەرگيا جيناقتالعانى تۋرالى اقپاراتتى الادى. عىلىمي دەرەكتەرگە سۇيەنسەك، لەپتيننىڭ زات الماسۋى بۇزىلسا، ادامدا سەمىزدىك دەرتى پايدا بولادى. ويتكەنى، مي ارتىق مايدى اڭعارماي، اشتىق سەزىمىن سەزۋىن توقتاتپايدى.
سول سەبەپتى، تابەتتىڭ كەنەتتەن اشىلىپ كەتۋى بايقالادى.
لەپتيننىڭ اعزاعا اسەر ەتۋى: اتاپ وتكەنىمىزدەي، لەپتين - تابەتتى باسقاراتىن اعزاداعى نەگىزگى حيميالىق زات. ونىڭ جەتكىلىكتى مولشەرى اعزادا قۋات كوزى قاجەتتى مولشەردە ەكەنىن ميعا جەتكىزسە، از مولشەرى كەزىندە قارىن اشادى. لەپتين سەكىلدى قىزمەت اتقاراتىن گرەلين گورمونى بار.
ءبىراق، ولاردىڭ باستى ايىرماشىلىعى گرەلين مولشەرى جەلىنگەن تاماق مولشەرىنە سايكەس (تاماق الدىندا - جوعارى، كەيىن تومەن) اۋىسىپ وتىرسا، لەپتين اعزاداعى ماي جاسۋشالارىنا سايكەس وزگەرەدى.
كالوريا مولشەرىن ازايتۋ ارقىلى ۇستالاتىن قاتاڭ تۇردەگى ديەتالار گرەليننىڭ مولشەرىن ارتتىرىپ، ادامداعى اشتىقتى وياتادى.
لەپتين مەن ماي جيناۋ اراسىنداعى بايلانىس:
تەوريا بويىنشا، لەپتيننىڭ جوعارى مولشەرى كەزىندە اعزا ميعا ماي جاسۋشالارىندا قاجەتتى ەنەرگيانىڭ بارىن جەتكىزۋى ءتيىس. ءبىراق، ارتىق سالماق كەزىندە بۇل ءۇردىس ءوزىنىڭ جۇمىسىن توقتاتادى. ناتيجەسىندە ادامنىڭ قارنى اشىپ، ۇزدىكسىز تاماقتانا بەرەدى. وكىنىشكە وراي، بۇل مەحانيزم جابىق شەڭبەر بويىنشا ىسكە اسادى - ادامنىڭ دەنەسىنە ماي جينالعان سايىن، مي ونى بايقامايدى، ادامنىڭ قومايعايلانا تاماقتانۋى كۇشەيەدى.
نەگە ديەتا كەزىندە قارنىڭىز اشادى؟
ارتىق سالماق نەمەسە سەمىزدىك دەرتىنە شالدىققان ادامدار كالوريا مولشەرىن ازايتىپ، ديەتا ۇستاي باستايدى. باستاپقى 2-4 كۇندە اعزاداعى لەپتين مولشەرى تومەندەيدى. ءبىراق، مي بۇرىنعىشا مايدىڭ قاجەتتى مولشەردە ەكەنىن اڭعارمايدى. اعزانىڭ «ەنەرگيانى ساقتاۋ» رەجيمىنە ءوتۋى زات الماسۋ ءۇردىسىن باياۋلاتادى: جۇمىسقا قابىلەتتىلىك تومەندەپ، ۇيقىشىلدىق پايدا بولادى. سول سەبەپتەن، تولىق ادامدارعا ارىقتاۋ قيىنعا سوعادى.
نەگە ايەل ادامدارعا ارىقتاۋ قيىن؟
ايەل ادامداردا ورتاشا لەپتين مولشەرى ەر ادامدارمەن سالىستىرعاندا، 2-4 ەسە جوعارى. سوندىقتان، ايەل ادامدار ارىقتايمىز دەپ «لەپتين تۇزاعىنا» ءتۇسىپ قالادى. اشتىق سەزىممەن ءومىر ءسۇرۋ تەك مەتوبوليزم جۇمىسىنا كەدەرگى كەلتىرىپ، ارتىق كالوريانى مايعا اينالدىرادى. لەپتيننىڭ كوپ مولشەردە بولۋىنا بايلانىستى عالىمدار ەر ادامدار ديەتادان جىلدام ارىقتاسا، ايەل ادامدار ءۇشىن جاتتىعۋلار مەن كارديو ءتيىمدى ەكەنىن ايتادى.
وكىنىشكە وراي، ومىردە «ديەتا» دەسە كوز الدىمىزعا ايەل ادام ەلەستەيدى. ال، جاتتىعۋلاردى تەك ەر ازاماتتارعا ارنالعانداي قابىلدايتىنىمىز جالعان ەمەس.
لەپتين جانە قانت ديابەتى:
جىلدام كومىرسۋلاردى ۇزدىكسىز قولدانۋ (قانت، ءتاتتى جەمىس، نان، ءبالىش، اق كۇرىش پەن كارتوپ) قالىپتى زات الماسۋدى بۇزاتىن نەگىزگى فاكتور. گليۋكوزانىڭ قانداعى جوعارى مولشەرىنە ابدەن ۇيرەنىپ العان مي ينسۋلين مەن لەپتين گورموندارىن سەزۋدى توقتاتادى. لەپتيننىڭ مولشەردەن تىس جوعارى بولۋى ادامداعى ەكىنشى ساناتتاعى قانت ديابەتىنىڭ دامۋىنا الىپ كەلەدى. قانت ديابەتى كەزىندە اعزا تاعامنان العان كومىرسۋ ەنەرگياسىن دۇرىس قولدانبايدى دا، ناتيجەسىندە اعزا كالوريادان جىلدام ارىلۋ ماقساتىندا ونى مايعا اينالدىرادى.
لەپتيندى قالىپقا كەلتىرەتىن ديەتالار:
لەپتيننىڭ جۇمىسىن رەتتەۋ ءۇشىن كۇش تۇسىرەتىن جاتتىعۋلار مەن قاتار، جىلدام كومىرسۋلاردان تولىق باس تارتۋ كەرەك. دەگەنمەن، بىردەن كۇندەلىكتى جەيتىن تاعام كالورياسىن ءتۇسىرىپ جىبەرۋگە دە بولمايدى. دۇرىسى ءنارۋىزدىق ديەتا. كۇندەلىكتى تاعام رەجيمىنە جاسىل كوكونىس (جەمىس ەمەس)، مايسىز ەت پەن قاراقۇمىقتى قوسىڭىز. وسىمدىك مايىن ءزايتۇن مايىنا الماستىرىڭىز. ءتاتتى مەن جاپتىلاي دايىن ونىمدەردەن باس تارتقانىڭىز ابزال.
Massaget.kz
