امىرەنىڭ قىسقا دا، جارقىن عۇمىرىن كورسەتەتىن فيلمنىڭ تۇساۋى كەسىلدى
كينوتۋىندى قازاقتىڭ تەنور داۋىستى ءبىرتۋار ءانشىسى امىرە قاشاۋبايەۆتىڭ قامشىنىڭ سابىنداي قىسقا دا، جارقىن عۇمىرىن باياندايدى. سونداي- اق، فيلمدە امىرە قاشاۋبايەۆتىڭ تانىمال امەريكالىق دجاز كومپوزيتورى جورج گەرشۆينمەن دوستىعى دا كورىنىس تاپقان. فيلمدە 1925 - جىلى ءانشىنىڭ پاريجدەگى Exposition Internationale des Arts Decoratifs et Industriels Modernes اياسىنداعى دۇنيەجۇزىلىك مۋزىكا كونكۋرسىنا قاتىسۋى، ك س ر و دەلەگاتسياسى قاتارىنداعى ونەرپازدار اراسىنان توپ جارىپ، ەكىنشى ورىندى يەمدەنۋى جانە كۇمىس مەدال جەڭىپ الۋ باياندالادى.
فيلمنىڭ تۇساۋكەسەر راسىمىنەن كەيىنگى باسپا ءسوز ءماسليحاتى بارىسىندا ق ر مادەنيەت جانە سپورت ءمينيسترى ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلى تاريحي تۇلعالار جايىندا تۇسىرىلگەن «امىرە» سەكىلدى فيلمدەر شەتەلدىك كورەرمەننىڭ ەلىمىزگە دەگەن قىزىعۋشىلىعىن ارتتىراتىنىن باسا ايتتى.
«بۇگىن نازارلارىڭىزعا ەلىمىزدىڭ دارا ءانشىسى امىرە قاشاۋبايەۆ تۋرالى تۇسىرىلگەن كوركەم فيلمدى ۇسىندىق. فيلمدە قاشاۋبايەۆتىڭ 1925 - جىلى پاريجدەدەگى قايتالانباس جەڭىسى تۋرالى ءسوز ەتىلەدى. سونداي- اق، امىرە قاشاۋبايەۆ تۋرالى ەلگە بەلگىسىز دەرەكتەر دە فيلمدە كورىنىس تاپقان. امىرە ءبىرىنشى بوپ ەۋروپادا قازاق ءانىن اۋەلەتكەن ءانشى. ونىڭ تۇلعاسى قازاق ونەرى جانە جالپى قازاق ءۇشىن اسا ماڭىزدى. ءوسىپ كەلە جاتقان جاس ورەندەر ول تۋرالى بىلۋلەرى قاجەت. ۇكىمەت جانە مينيسترلىك تاراپىنان وسىنداي ەلىمىزدىڭ اسىل ۇل- قىزدارىن بۇگىنگى ۇرپاققا تانىتۋدا ۇلكەن ەڭبەك اتقارىلىپ جاتقانىن ايتقىم كەلەدى»، - دەدى مينيستر.
كارتينانىڭ باس پروديۋسەرى، DAR كومپانياسىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى ءاليدار وتەمۇراتوۆ ءوز زامانداستارىنا امىرە قاشاۋبايەۆتىڭ قيىن ءومىر جولىن جانە فيلمدە شىرقالاتىن ونىڭ داۋىسىن ەستۋگە مۇمكىندىك بەرگىسى كەلگەندىگىن اتاپ ءوتتى.
«امىرەنى جاقىن تانىپ، ۇلتتىق ءداستۇرلى ونەرمەن ەتەنە تانىسقان وتانداستارىمىزدىڭ بويىندا ماقتانىش سەزىمى ويانادى دەپ سەنەمىن. ويتكەنى، ءبىزدىڭ مۋزىكا مادەنيەتىن قالىپتاستىرعان وسىنداي ادامدار، ەسىمدەر ءبىزدىڭ تاريحىمىزدا قالۋعا ءتيىستى. الەم كينەماتوگرافياسىندا مۋزىكا دراماسى جانرىندا تۇسىرىلگەن فيلمدەر كوپ ەمەس. سوندىقتان وتاندىق كورەرمەندەرگە بۇل جانرداعى كارتينانى كورىپ، وتكەن عاسىردىڭ 30-جىلدارىنا ساياحات جاساۋ قىزىقتى بولۋعا ءتيىستى دەپ ويلايمىن. بۇل قازاقستان كينەماتوگرافياسىن جاڭا ساتىعا كوتەرۋگە باعىتتالعان بىرەگەي كارتينا بولماق. وتاندىق كورەرمەندەر جوعارى دەڭگەيدە باعالايدى دەپ ۇمىتتەنەم»، - دەدى ءاليدار وتەمۇراتوۆ.
سونىمەن قاتار، ول الداعى ۋاقىتتا «امىرە» فيلمى الەمدىك پروكاتقا شىعاتىندىعىن، ءبىرقاتار شەتەلدىك كومپانيامەن كەلىسسوزدەر جۇرگىزىلىپ جاتقانىن ايتتى.
كارتينا لاتۆيا، لوس- اندجەلەس قالالارىندا تۇسىرىلگەن. سونداي- اق، فيلمنىڭ سوڭعى ءتۇسىرۋ جۇمىستارى الماتى وبلىسى ءۇشقوڭىر اۋىلىنىڭ ماڭىندا جۇرگىزىلگەن.
فيلمدە امىرە قاشاۋبايەۆتىڭ رەپەرتۋارىنداعى «بالقاديشا»، «ءۇش دوس»، «دۋداراي»، «بەس قاراگەر» جانە تاعى دا باسقا اندەرى ورىندالدى. باستى رولدەردى وتاندىق اكتەرلەر سانجار ماديەۆ (امىرە) جانە ەركەبۇلان دايىروۆ (مۇستافا شوقاي) سومداعان. سونىمەن قاتار، بريتاندىق اكتەر بەن الدريدج (Ben Aldridge) جانە «وبلاست تمى»، «تري بيلبوردا نا گرانيتسە ەببينگا، ميسسۋري» فيلمدەرى ارقىلى تانىلعان اۆستراليالىق اكتريسا ەببي كورنيش (Abbie Cornish) جانە باسقا دا اكتەرلەر تۇسكەن. امىرە قاشاۋبايەۆتىڭ 130 جىلدىعىنا تۇسپا- تۇس كەلگەن فيلم جالپى ۇلتتىق پروكاتقا 2018 -جىلدىڭ 5 - ساۋىرىنەن باستاپ شىعادى.
ەسكە سالا كەتەيىك، بۇعان دەيىن «امىرە» فيلمىنىڭ قازاق تىلىندەگى ترەيلەرى شىققان بولاتىن.
اۆتور: مارلان جيەمباي
