قوجا احمەت ياساۋيدىڭ ەش جەردە جاريالانباعان حيكمەتتەرى تابىلدى

ХVІ عاسىرعا ءتان 475 بەتتىك قولجازبا سايرامدىق بەلگىلى تاريحشى، تۇران عىلىم اكادەمياسىنىڭ اكادەميگى ميراحماد ميرحالدار ۇلىنىڭ قولجازبالار قورىندا ساقتالىپتى. قۇندى قولجازبا قوعامدىق سانانى جاڭعىرتۋ جونىندەگى وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ جوبالىق كەڭسەسى «رۋحاني قازىنا» كىشى باعدارلاماسى اياسىندا تابىلىپ وتىر.

اتالعان كەڭسە كونە تاريحتان سىر شەرتەتىن ورتاعاسىرلىق قۇندى جازبا مۇرالارىمىزدى زەرتتەۋگە باعىتتالعان «بابالار مۇراسى ىزىمەن» جوباسىن قولعا العان بولاتىن. جوبا اياسىندا رۋحاني قۇندىلىقتاردى ىزدەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ، ناتيجەسىندە ءتۇرلى كەزەڭدەردە ءومىر سۇرگەن اقىن-جازۋشىلار مەن ولارعا تيەسىلى بىرنەشە قولجازبا مۇرالار تابىلدى. سول قۇندى جادىگەرلەردىڭ بىرەگەيى سانالاتىن ءياساۋيدىڭ حيكمەتتەرى بۇرىن قازاق تىلىندە جاريالانباعانى دالەلدەنىپ وتىر.

وبلىستىق «تاريحي-مادەني مۇرانى قورعاۋ، قالپىنا كەلتىرۋ جانە پايدالانۋ جونىندەگى ورتالىقتىڭ» ءبولىم مەڭگەرۋشىسى، «رۋحاني قازىنا» كىشى باعدارلاماسىنىڭ اكىمشىسى حاميدۋللا تادجييەۆتىڭ سوزىنە قاراعاندا، جاڭادان تابىلعان قولجازبا شامامەن ХҮІ عاسىرعا تيەسىلى جانە بۇرىن باسپا بەتىن كورگەن حيكمەتتەردەن ايتارلىقتاي ايىرماشىلىقتارى بار دەۋگە بولادى.

ءياساۋيدىڭ جاڭادان تابىلعان حيكمەتتەرىن قازاق تىلىنە اۋدارۋ، باسپاعا دايىنداۋ - ياساۋي تانۋ سالاسىنداعى وزەكتى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى بولىپ وتىر. بۇگىندە قۇندى جازبالاردىڭ ترانسكريپتسياسى مەن قازاق-تۇرىك تىلدەرىنە اۋدارۋ جۇمىسى قولعا الىنىپ، اتالعان شاراعا بەلگىلى شىعىستانۋشى عالىم، ف. ع. ك. , دوتسەنت ءتورالى قىدىر جانە تۇركيالىق ارىپتەسى ناديرحان حاسان ۇلەس قوسۋدا.

جالپى عالىمدار ياساۋي تۋرالى ءبىراز زەرتتەلىپ، كوپتەگەن ەڭبەكتەر جازىلعانىمەن، ءالى كۇنگە دەيىن جارىققا شىقپاعان دۇنيەلەرى جەتەرلىك ەكەنىن ايتادى. اقىن قالامىنا تيەسىلى «ديۋاني حيكمەتتىڭ» ءتۇپ نۇسقاسىنىڭ تابىلماۋى، ودان باسقا قانداي تۋىندىلار جازعانى، سيلسيلاسىنىڭ (التىن تىزبەگىنىڭ) قاشان ۇزىلگەنى سەكىلدى ماسەلەلەر ءوز شەشىمىن تاپپاي كەلەدى. الەم كىتاپحانالارىنان تابىلىپ، بۇگىنگە دەيىن جارىق كورىپ جاتقان ياساۋي حيكمەتتەرىنىڭ باسىم بولىگى - ⅩⅨعاسىردىڭ سوڭى مەن ⅩⅩعاسىردىڭ باسىندا قازان شاھارىندا باسىلعان نۇسقالاردان دايىندالعان.

اۆتور: اينۇر اقبايەۆا

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى