قۇماي كەشەنىندە ادام ساناسىنا اسەر ەتەتىن ەنەرگەتيكالىق ءورىس بار - عالىم
كوكشەتاۋ. قازاقپارات- ەرەيمەنتاۋ اۋدانىنداعى قۇماي ەسكەرتكىش كەشەنى «تۋعان جەر» باعدارلاماسى شەڭبەرىندە ەلىمىزدىڭ كيەلى جەرلەرى گەوگرافياسى تىزبەسىنە ەنگىزىلۋى مۇمكىن.
بۇل تۋرالى ايماق باسشىسى مالىك مىرزاليننىڭ اۋدانعا جۇمىس ساپارى بارىسىندا ايتىلدى، دەپ حابارلايدى قازاقپارات ءتىلشىسى.
ەرەيمەنتاۋ اۋدانىنىڭ اۋماعىنان 2009-جىلى اشىلعان قۇماي كەشەنى ەكى مىڭ جىلدىق تاريحى بار ەجەلگى ەسكەرتكىش بولىپ تابىلادى.
قازىرگى كەزدە ەسكەرتكىش كەشەنى اۋماعىنىڭ كارتاسى جاسالىپ، كوپتەگەن قۇندى دەرەكتەر تابىلۋدا. مۇندا ەجەلگى زاماندا ءومىر سۇرگەن كوشپەلى تۇركى تايپالارى كوسەمىنىڭ جەرلەنگەن زيراتى بار. وبلىستىق تاريحي-مادەني مۇرانى قورعاۋ مەن پايدالانۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى قۋانىش شاقشاقوۆتىڭ ايتۋىنشا، قۇماي كەشەنى اۋماعىندا ادام ساناسىنا اسەر ەتەتىن كۇشتى ەنەرگەتيكالىق ايماق تا بار كورىنەدى.
«قازاقتاردىڭ ەرتەدە اۋليەلەردىڭ مازارلارىن جاعالاپ، مەدەت تىلەۋلەرىنىڭ ءبىر سەبەبى دە وسىندا بولسا كەرەك. وسى اۋماقتا ەنەرگەتيكالىق ءورىس بارىن تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ايمان دوسىمبايەۆا دا راستايدى»، - دەيدى ورتالىق ديرەكتورى.
وسىعان ورايدا، قۇماي ەسكەرتكىش كەشەنىن ەلىمىزدىڭ كيەلى جەرلەرى گەوگرافياسى تىزبەسىنە ەنگىزۋ ماسەلەسى قاراستىرىلۋدا.
بۇل تۋرالى ايماق باسشىسىنا تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ايمان دوسىمبايەۆا جان-جاقتى ءتۇسىندىرىپ ايتىپ بەردى.
«لانشافتىق، ارحەولوگيالىق جانە ەتنوگرافيالىق كۇماي پاركىن اشۋ قازاقستان اۋماعىنداعى كونە جانە ورتا عاسىرلارداعى مادەني مۇرالاردى جاقىن تانۋعا مۇمكىندىك بەرەدى»، - دەپ اتاپ ءوتتى ايمان دوسىمبايەۆا.
ايتا كەتەيىك، اقمولا ءوڭىرى تاريحي ورىندار مەن ەسكەرتكىشتەرگە وتە باي. ماسەلەن، ابىلاي حان وتىز جىلدان استام ۋاقىت ورداسىن تىككەن حاننىڭ قىزىلاعاشى، زەرەندى اۋدانى قازاقستان اۋىلىنىڭ ماڭىنداعى ءۋالي حاننىڭ مازارى، بۋرابايداعى كەنەسارى ۇڭگىرى - بۇلاردىڭ ءبارى كيەلى جەرلەر تىزىمىنە ەنگىزىلۋگە لايىقتى نىساندار ەكەنى انىق.
سونىمەن بىرگە، ەڭبەكشىلدەر اۋدانىنداعى ءبىرجان سال زيراتى مەموريالدىق كەشەنى، قورعالجىن اۋدانىنداعى باتىعاي كەسەنەسى، قازاق حاندىعىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى جانىبەك سۇلتاننىڭ قۇرمەتىنە ارناپ سالىنعان جانىبەك شالقار مازارى، ارشالى اۋدانىنداعى اقىن، سازگەر ءيمانجۇسىپ قۇتپان ۇلىنىڭ ەسىمىنە قاتىستى تاريحي ورىندار، بۇلاندى اۋدانىنداعى بالۋان شولاق زيراتىنىڭ مەموريالدىق ستەللاسى سياقتى جۇرتشىلىققا تانىمال ورىندار وبلىس اۋماعىندا از ەمەس.