بۇركەنشىك اتپەن بەلگىلى بولعان ۇلىلار
بۇركەنشىك اتپەن بەلگىلى بولعان ۇلى ادامدار تۋرالى نە بىلەسىز؟ ەندەشە، مەن كىتاپحاناشى بولۋداعى جاساعان العاشقى قادامنىڭ ناتيجەسىن سىزدەرمەن بولىسپەكپىن.
اۆتونيم (گرەكشە autos- ناعىز ,opuma- ەسىم) - بۇركەنشەك اتپەن جازاتىن اۆتوردىڭ شىن اتى- ءجونى. مىسالى؛ ستەندالدىڭ ناعىز ەسىمى - انري ماري بەيل، جورج ساندتىڭ اۆتونيمى - اۆرورا ديۋنەن. اندرەي بەلىي - بۋگايەۆ بوريس نيكولايەۆيچ.
قازاق ادەبيەتىندە دە وقىرمانعا بۇركەنشىك اتپەن بەلگىلى جازۋشىلار بار. مىسالى: اكىم تارازيدىڭ اۆتونيمى - اكىم ءۇرتاي ۇلى ءاشىموۆ.
اناگرامما - (گرەكشە ana - قايتا ، gramma - ءارىپ) - اتاۋ ءسوز ىشىندەگى ءارىپ ورنىن الماستىرۋ ارقىلى بۇركەنشىك ات جاساۋ.
مىسالى: ورىس جازۋشىسى حاريتون ماكەنتيننىڭ انتونيوح كانتەمير دەگەن پسيەۆودنيمى بولعان. سول سياقتى قازاق اقىندارى - م. الىمبايەۆ - «ءمالىم» ، ن. ءالىمقۇلوۆ - «ءان»، ق. مىرزاليەۆ - «مىرزا ءالي» دەگەن لاقاپ اتتارى بار.
انانيم - بۇركەنشىك اتتىڭ ءبىر ءتۇرى. قۇراستىرۋ جولى: كىسى ەسىمى ادەتتەگىدەي باس ارىپتەن سوڭىنا قاراي ەمەس، سوڭىنان باسىنا قاراي ورنالاسادى. ورىس مىسالشىسى يۆان كرىلوۆ كەيبىر شىعارمالارىن ناۆي ۆولىرك دەپ جاريالاعان. اللونيم - مۇندايدا ءوز ەسىمىن تۇگەل تاستاپ، وزگە ءبىر ەسىمدى بۇتىندەي يەلەنىپ، لاقاپ اتقا اينالدىرادى.
ماسەلەن، پاريج كامۋنناسىنىڭ بەلگىلى قايراتكەرى پاسكال كرۋسسە كومۋننا جەڭىلىسكە ۇشىراعاننان كەيىن جاڭا كالەدونياعا جەر ايدارىلدى دا، ودان قاشىپ شىعىپ، باسقا ەسىمگە اۋىستى. ول ءوزىنىڭ عاجايىپ وقيعالارىن اندرە لوري دەگەن اتپەن جاريالادى.
بەلورۋس اقىنى ك. م. ميتسكەۆيچتىڭ تۋىندىلارىنا ياكوب كولوس دەپ قول قويۋىنىڭ سەبەپتەرىنىڭ ءبىرى - ۇلى پولياك اقىنى ادام ميتسكيەۆيچپەن فاميليالاس بولۋى ەدى. ورىس ادەبيەتىندە م. گوركي - ا. پەشكوۆ دەگەن اتپەن اتاقتى بولدى.
قازاق ادەبيەتىندە دە اللونيمدى قولدانعاندار بار: ماتاي، قاپتاعاي - ءى. جانسۇگىروۆ، مىرقىمباي، مالاي، جولاۋشى، بالىقشى - ب. مايلين، قوڭىر - م. اۋەزوۆ، اكىم تارازي - ءا. ءاشىموۆ، ساندۋعاش ادايەۆا - ف. وڭعارسىنوۆا.
انونيم - ادەبي شىعارمانىڭ ءارتۇرلى سەبەپتەرگە كوبىنەسە ساياسي جاعدايعا بايلانىستى اۆتورى كورسەتىلمەي جاريالانۋى. مۇندايدا بۇركەنشىك اتى دا كورسەتىلمەيدى. ءبىر كەزدە پۋشكيننىڭ، لەرمونتوۆتىڭ، نەكراسوۆتىڭ شىعارمالارى، بەلينسكيدىڭ سىن- ماقالالارى اۆتورى كورسەتىلمەي جارىق كورگەن.
Massaget.kz
