ق ر باس پروكۋراتۋراسى ءابىليازوۆتى تۇتقىنداۋ شارالارىن جالعاستىرادى
استانا. قازاقپارات - ق ر باس پروكۋراتۋراسى ءابىليازوۆتى قولعا ءتۇسىرۋ شارالارىن جالعاستىراتىن بولادى. بۇل تۋرالى اتالعان ۆەدومستۆونىڭ باسپا ءسوز قىزمەتىنەن حابارلادى.
«قىلمىستىق ءىستى تەرگەۋ اياقتالعان جوق. ويتكەنى، ءابىليازوۆ جانە ونىڭ ءبىرقاتار سىبايلاستارى سوت ادىلدىگىنەن جالتارىپ كەتتى. قىلمىستىق ءىس جۇرگىزۋ زاڭناماسىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس، ايىپتالۋشى تۇلعالاردى قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى تارابىنان قىلمىستىق قۋدالاۋ - ونى سوتقا تاپسىرعانعا دەيىن جالعاسۋى ءتيىس. سوندىقتان قازاقستان باس پروكۋراتۋراسى قاي يۋريسديكتسيادا بولسا دا ايىپتالۋشىلاردى ۇستاۋ، تەرگەۋدى اياقتاۋ، ءادىل سوت تورەلىگىن قامتاماسىز ەتۋ جانە كەلتىرىلگەن شىعىننىڭ ورنىن تولتىرۋ ءۇشىن زاڭدا كوزدەلگەن بارلىق شارالاردى قابىلدايتىن بولادى»، - دەلىنگەن اقپاراتتا. سونىمەن قاتار باس پروكۋراتۋرا ءابىليازوۆقا تەك قازاقستان، رەسەي جانە ۋكراينادا عانا ەمەس سونىمەن بىرگە ءبىرقاتار ەۋروپالىق مەملەكەتتە، ونىڭ ىشىندە شۆەيساريادا ىزدەۋ جاريالانعانىن، ال ۇلى بريتانيا ونى سىرتتاي 22 ايعا باس بوستاندىعىنان ايىرعانىن اتاپ ءوتتى.
ەسكە سالايىق، 10 - جەلتوقسان كۇنى فرانسيانىڭ جوعارى اكىمشىلىك سوتى - مەملەكەتتىك كەڭەسى مۇحتار ءابىليازوۆتى رەسەيگە ەكستراديتسيالاۋدان باس تارتۋ تۋرالى شەشىم قابىلداعان ەدى. ءابىليازوۆ پاريجدەن وڭتۇستىككە قاراي فلەري- مەروجي كوممۋناسىنداعى تۇرمەدە وتىر. بۇل ەۋروپاداعى ەڭ ءىرى پەنيتەنسيارلىق مەكەمە بولىپ تابىلادى. ءبىراق كەيىن ءابىليازوۆتىڭ وتباسى ونىڭ بوساپ شىققاندىعىنان تۇسىنىك بەرەتىن فوتولاردى الەۋمەتتىك جەلىلەردى جاريالادى.
بۇعان دەيىن حابارلانعانداي، ب ت ا بانكىنىڭ بۇرىنعى باسشىسى مۇحتار ءابىليازوۆ قازاقستاندا، رەسەيدە جانە ۋكراينادا بارلىعى 11 باپ بويىنشا ايىپتالدى. 2009 -جىلدىڭ 6 - ناۋرىزىندا ءابىليازوۆ حالىقارالىق ىزدەۋگە جاريالاندى. سەبەبى وعان جانە ول باسشىلىق ەتكەن قىلمىستىق توپقا سەنىپ تاپسىرىلعان مۇلىكتى يەمدەنگەندىگى جانە تالان- تاراجعا سالعاندىعى، الداۋ جانە سەنىمگە قيانات كەلتىرۋ ارقىلى بوتەن مۇلىكتى ۇرلاعاندىعى، زاڭسىز جولمەن تابىلعان اقشا قاراجاتتارىن زاڭداستىرعاندىعى، بانك قاراجاتتارىن زاڭسىز پايدالانعاندىعى، وكىلەتتىكتى اسىرا پايدالانعاندىعى جانە قىلمىستىق توپقا باسشىلىق ەتكەندىگى بويىنشا ايىپتار تاعىلعان بولاتىن. بارىنشا كولەمدى جانە كۇردەلى قىلمىستىق ىستەردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلاتىن بۇل قىلمىستىق ءىستىڭ كولەمى ەكى مىڭ تومنان اسادى جانە 150-دەن استام ەپيزودتان تۇرادى. ۇيىمداسقان قىلمىستىق توپتىڭ جاساعان ارەكەتتەرىنەن كەلتىرىلگەن شىعىننىڭ انىقتالعان سوماسى 7,5 ميلليارد ا ق ش دوللارىنان اسادى. قىلمىسكەرلەردىڭ ءىس- ارەكەتى تەك قازاقستان اۋماعىمەن عانا شەكتەلمەگەن، قىلمىستاردىڭ ەلەۋلى بولىگى قازاقستاندا باستاۋ الىپ، باسقا ەلدەر اۋماعىندا، سونىڭ ىشىندە رەسەي فەدەراتسياسى مەن ۋكراينادا اياقتالعان. ولار قىلمىستىق ارەكەتتەرىمەن ءتۇرلى شەتەلدىك مەملەكەتتەر مەن زاڭدى تۇلعالاردىڭ مۇددەلەرىنە نۇقسان كەلتىردى. اتاپ ايتقاندا، رەسەي فەدەراتسياسىندا رەسەي ورتالىق بانكىنىڭ ءىرى تۇراقتاندىرعىش زايمدارى مەن جەكە تۇلعالاردىڭ سالىمدارى ۇرلاندى. قىلمىسكەرلەردىڭ رەسەي مەن ۋكراينادا كەلتىرگەن شىعىندارىنىڭ سوماسى ميللياردتاعان دوللارمەن ەسەپتەلەدى.
وسىعان بايلانىستى، شەتەلدىك مەملەكەتتەردىڭ ءبىرقاتارى وزدەرىنىڭ ىشكى قۇقىقتىق جانە اكىمشىلىك جۇيەلەرىنە سايكەس دەربەس ۇلتتىق مۇددەلەرىن باسشىلىققا الا وتىرىپ، ۇيىمداسقان قىلمىستىق توپتى قىلمىستىق قۋدالاۋدى جۇزەگە اسىرۋدا. ولاردىڭ ىشىندە رەسەي فەدەراتسياسى مەن ۋكراينانىڭ قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى دەربەس قىلمىستىق ىستەرگە تەرگەۋ جۇرگىزۋدە. بىرنەشە مەملەكەتتىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس حالىقارالىق ىزدەۋدە جۇرگەن ءابىليازوۆ فرانسۋز رەسپۋبليكاسىنىڭ بيلىگىمەن 2013 -جىلعى 31 - شىلدەدە ۇستالدى. 2013 -جىلعى تامىزدا قازاقستان رەسپۋبليكاسى، رەسەي فەدەراتسياسى جانە ۋكراينا ءبىر- بىرىنە تاۋەلسىز، دەربەس تۇردە جانە ءار ەلدىڭ ۇلتتىق زاڭناماسىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس ءابلازوۆتى فرانسيادان ەكستراديتسيالاۋ تۋرالى ساۋالدار جولدادى.
اۆتور: مارلان جيەمباي