باس پروكۋرور: اقپارات قۇرالدارىن اشىپ قالساڭىز، تەك قىلمىس ايتىلادى
«كەشە عانا ماجىلىستە ەلباسىنىڭ ءوزى ەنگىزگەن «راقىمشىلىق تۋرالى» زاڭنىڭ جوباسى قارالدى. قوعام بولعان سوڭ، ارينە، پىكىر دە كوپ، راقىمشىلىق تۋرالى. «بىزدە راقىمشىلىق ءجيى بولىپ كەتكەن جوق پا؟»، «سونداي- اق قىلمىس ازايدى ما؟»، «تۇرمەدەگىلەردى جاپپاي ەرتە بوساتساق، ەرتەڭ وزىمىزگە ول قاۋىپ بولماي ما؟» دەگەن سۇراقتار از ەمەس.
اقپارات قۇرالدارىن اشىپ قالساڭىز، تەك كريمينال. بىرەۋدى ءولتىرىپتى، بالانى زورلاپتى، بىرەۋ پارامەن ۇستالىپتى. باسقا جاڭالىق جوقتاي. سودان سوڭ جۇرت جاعداي جىلدان- جىلعا ناشارلاپ بارا جاتىر ەكەن عوي دەپ ويلايدى. ءبىراق، 25 جىلدىڭ قىلمىس ديناميكاسىنا ءۇڭىلىپ قارايىقشى. ەگەمەندىك العاندا قانداي اۋىر جاعدايعا تاپ بولعانىمىزدى بىلەسىزدەر. قىلمىستا كۇرت ءوسىپ كەتتى. رەكەت، تاپسىرىسپەن ادام ءولتىرۋ پايدا بولدى. وعان ستاليندىك رەپرەسسيادان قالعان كوپتەگەن كولونياداردا بۇكىل وداقتان 100 مىڭ ادام وتىردى. بوساعاننان كەيىن كوبىسى وسىندا قالدى. بۇل دا قىلمىستىق احۋالعا تەرىس اسەر ەتتى»، - دەدى باس پروكۋرور.
ونىڭ اتاپ وتۋىنشە، سول جىلدارى ەلباسى قۇقىق قورعاۋ قىزمەتىن قولعا الدى. سول كەزدەن جاعداي جاقسارا باستادى. 20 جىل بويى قىلمىستىق احۋال جاقسارۋ ۇستىندە. كىسى ءولتىرۋ 3,5 ەسە، دەنەگە اۋىر زيان كەلتىرۋ 3 ەسە، قاراقشىلىق 5 ەسە ازايدى. «قوعام قاۋىپسىزدىگى وسى قىلمىستارمەن باعالانادى. قازىرگى جاعداي تەك 90- جىلدارى عانا ەمەس، كەڭەستىڭ دامىعان سوتسياليزم ءداۋىرى كەزەڭىمەن سالىستىرساق، الدەقايدا جاقسى. 80-85- جىلدارى بىزدە جىل سايىن 1500 كىسى ءولتىرۋ بولعان. قازىر 2 ەسە از. دەنەگە اۋىر زيان كەلتىرۋ دە جارتىلاي كەمىدى. 25 جىلدا تۇرمەدەگىلەر 105 مىڭنان 35 مىڭعا دەيىن ازايدى، 3 ەسە. 2 جىلدا 8 كولونيا جاپتىق. الەمدىك تۇرمە رەيتينگىندە پوزيتسيامىز 3- ورىننان 62-گە دەيىن جاقساردى.
قازىرگى ستاتيستيكا دا باياعىداي جالعان ەمەس. بۇرىن قىلمىستى جاسىرعان سوگىسپەن قۇتىلاتىن. ەندى زاڭ قاتايىپ، 53 قىزمەتكەر تەك وسى ءۇشىن سوتتالدى. بەيبىت سۇيگىشتىكتىڭ جاھاندىق رەيتينگىندە قازاقستان 2016 -جىلى 163 ەلدىڭ ىشىندە 75- ورىن الدى. بۇل ت م د- داعى ەڭ ۇزدىك كورسەتكىش. ءبىراق وسىعان سەنبەيتىندەر كوپ. سەبەبى ءبارى اشىق. ءاربىر قىلمىستى ينتەرنەت ارقىلى بۇكىل ەل بىلەدى. بۇرىن ءبارى جابىق بولىپ، باسپا ءسوز تەك جاعىمدى اقپارات بەرەتىن. ول كەزدە جۇرت ءتىپتى كورشى اۋىلدا نە بولىپ جاتقانىن بىلمەيتىن. ءبىر سوزبەن ايتساق، قازاقستاندىقتاردىڭ ءومىرى قاۋىپسىزدىك جاعىنان جىل سايىن جاقسارىپ كەلەدى. دەگەنمەن شەشىلمەگەن پروبلەمالار ءالى كوپ»، - دەدى جاقىپ اسانوۆ.
اۆتور: مارلان جيەمباي
