ابايدىڭ اقيقاتىن ايتاتىن كەز كەلدى
الماتىداعى ۇلتتىق كىتاپحانادا اتالمىش كىتاپتىڭ تۇساۋكەسەر سالتاناتى ءوتتى. اۆتور قازاق، ورىس جانە اعىلشىن تىلدەرىندە جارىققا شىققان بۇل ەڭبەگىن ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىعىنا ارناپتى.
مەملەكەتتىك سىيلىق يەگەرى، بەلگىلى عالىم ورازالى سابدەن جيىننىڭ شىمىلدىعىن جيىلعان قاۋىمدى قۇتتىقتاۋمەن اشتى. توقسانىنشى جىلدارى «تاۋەلسىزدىك» زاڭىن قابىلداۋعا قاتىسقان دەپۋتات ءوز سوزىندە «بارشا حالىقتى، اسىرەسە، عىلىم وكىلدەرىن ەل ەگەمەندىگىنىڭ شيرەك عاسىرلىق مەرەيتويىمەن قۇتتىقتايمىن. وسى 25 جىل ىشىندە ەلىمىز قارقىندى دامىپ كەلەدى جانە دامي بەرمەك. الدىڭعى قاتارلى مەملەكەت بولۋعا ءبىزدىڭ مۇمكىندىگىمىز، كۇش-قۋاتىمىز تولىق جەتەدى» دەگەن لەبىزىن ءبىلدىردى.
ايتۋلى شاراعا بەلگىلى عالىمدار، قوعام قايراتكەرلەرى مەن ساراپشى سالا ماماندارى قاتىستى. زيالى قاۋىم وكىلدەرى «بۇل كىتاپتىڭ ەرەكشەلىگى - حالىقارالىق دەڭگەيدە جاڭا پوستمودەرنيزم تاسىلىندە بۇگىن مەن بولاشاقتىڭ وزەكتى سۇراقتارىنا جاۋاپ بەرە وتىرىپ، ولاردى قالاي ىسكە اسىرۋ جولدارى جازىلۋىندا» دەگەن باعا بەردى.
ال اۆتوردىڭ ءوزى «اباي - قازاقتىڭ يدەالى، وي مەن ءسوز بوستاندىعىنىڭ سيمۆولى. عۇلامانىڭ ەكى عاسىر بۇرىن ايتىپ كەتكەن وي-وركەنيەتىن بۇگىنگى زاماناۋي قوعاممەن، الەمدىك قۇندىلىقتارمەن بايلانىستىرىپ جازدىم. ونىڭ قارا سوزدەرىندە كوتەرىلگەن ماسەلەلەردى XXI عاسىردا ىسكە اسىرۋ تەتىكتەرىن ايقىنداۋعا تىرىستىم» دەيدى.
كىتاپتىڭ نەگىزگى كوزدەگەن ماقساتى - قازاق ەلىن جاڭا وركەنيەتكە، ىزگىلەندىرۋ قوعامىنا كوتەرۋ. «ابايدىڭ اقيقات پەن شىندىعىن ايتاتىن كەز كەلدى. بۇل داناگوي اقىننىڭ شىعارمالارىنان ار-ۇيات، نامىس پەن مەيىرىمدى الىپ، جەكە تۇلعا رەتىندە ءوزىمىزدى وزگەرتۋگە، رۋحاني جان دۇنيەمىزدى تۇزەتۋگە بەت الساق» دەيدى اكادەميك.
بۇل ەڭبەكتە ادامزاتتىڭ XXI عاسىردا ءومىر ءسۇرۋ جولدارى، تۇركىستاندى رۋحاني جاڭعىرتۋ جوبالارى ۇسىنىلعان. اتاپ ايتقاندا، ەكونوميكا، رۋحاني-مادەني، عىلىمي-تەحنولوگيالىق ريەۆوليۋتسيا، ەكولوگيا، عارىشتى يگەرۋ، قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرى قامتىلعان. كىتاپتا بەلگىلى اكادەميك-عالىمدار مەن قوعام قايراتكەرلەرىنىڭ پىكىرى جازىلعان.
سونىمەن قاتار جيىن بارىسىندا The Conceptual Strategy for Humankinds Survival in the XXI Century and Food Security كىتابى تانىستىرىلدى. اۆتورى - بەلگىلى عالىمدار ورازالى سابدەن مەن ابدىمالىك ءاشىروۆ. وتكەن ايدا لوندونداعى V حالىقارالىق Open Eurasian Literature festival and Book forum ادەبيەت فەستيۆالى اياسىندا كورسەتىلىمى وتكەن بۇل كىتاپتا XXI عاسىردىڭ ادامزات نازارىنداعى ماسەلەلەرىن شەشۋدىڭ بىرەگەي باعدارلامالارى ۇسىنىلعان. اتاپ ايتساق، كليماتتىڭ جاھاندىق وزگەرۋى، ازىق-تۇلىك، سۋدىڭ جەتىسپەۋشىلىگى، تەرىس ەكولوگيالىق پروتسەستەر، الەمدىك ەكونوميكالىق داعدارىس، اسكەري جانە ساياسي قاقتىعىستار پروبلەماسى كوتەرىلگەن.
بۇل ەڭبەك تۋرالى بەلگىلى پسيحولوگ الان كوكس «پروفەسسوردىڭ عىلىمي زەرتتەۋى - تاجىريبەلىك اسپەكتىلەردەن بولەك، بارلىق ءدىن مەن ءومىر ءسۇرۋ جولدارىن قادىرلەي وتىرىپ، حالىقتىڭ تىرشىلىك ەتۋىنە نەگىز بولاتىن رۋحاني دارەجەدەگى جاھاندىق بىرىگۋدىڭ قاجەتتىلىگىن كورسەتەدى» دەپ جازعان.
وتاندىق عالىمدار بۇل ەڭبەكتە ادامزات تىرشىلىگىندەگى كۇردەلى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى - دۇنيەجۇزىنىڭ اشتىققا دۋشار بولعان 1,3 ميلليارد تۇرعىنىن ازىق-تۇلىكپەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسىن تاجىريبەلىك تۇرعىدا شەشكەنىنە ءجىتى توقتالدى.
عىلىمي كىتاپتا ءتۇرلى داقىلداردىڭ ونىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماسەلەسى تۋرالى تۇشىمدى زەرتتەۋلەر جازىلىپ، اۋىل شارۋاشىلىعىنا كوسموگەوفيزيكالىق سيپاتتامالار كەشەنى قولدانىلعان.
سونداي-اق كۇن، اي، جەر مەن كۇن جۇيەسىندەگى باسقا دا پلانەتالاردىڭ گراۆيتاتسيالىق ءورىسى، كۇننەن كەزەڭ سايىن بولىنەتىن ەلەكتروماگنيتتى وسىمدىكتەر مەن وسىمدىكتەر تۇقىمىنىڭ ءبيوريتمىنىڭ جاساندى ساۋلەلەنۋىنىڭ ەسەلىك جيىلىگى جۇيەلى تۇسىندىرىلگەن.
زەرتتەۋ جۇمىسىندا XXI عاسىرداعى ادامزاتتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ستراتەگياسىنىڭ كونتسەپتسياسى مەن ازىق- تۇلىك قاۋىپسىزدىگى پوستيندۋستريالدى الەمدەگى جالپى ادامزات وركەنيەتىنىڭ 6 بازالىق تەتىگىنە نەگىزدەلگەن. ياعني، رۋحاني، عىلىمي-تەحنيكالىق ريەۆوليۋتسيا، ەكونوميكا جانە الەمدىك قاۋىپسىزدىك، ەكولوگيا، عارىشتى يگەرۋگە نەگىزدەلگەن پلانەتارالىق ءۇيىن قۇرۋ قاعيدالارى ازىرلەنگەن.
بۇگىندە ورتا ازيا عالىمدارى الەمگە جاڭا كوزقاراسپەن قاراۋعا، جاھاندىق يننوۆاتسيالارعا تىڭ سەرپىن بەرىپ، ادامزات وركەنيەتىنىڭ دامۋ مۇمكىندىگىن الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق تۇرعىدا تالداۋعا شاقىرۋدا.
الەمنىڭ 13 مەملەكەتى مەن 200 گە جۋىق ۇزدىك ۋنيۆەرسيتەتىنە تارالعان بۇل عىلىمي كىتاپ ازيا زەرتتەۋشىلەرى اتاپ وتكەن سۇرانىستى تولىقتاي قاناعاتتاندىرىپ وتىر.
بۇل زەرتتەۋ جوباسى حاقىندا عالىم دجوزەف ساندەرس «ورازالى سابدەننىڭ الەمنىڭ وركەندەۋى ءۇشىن اۋقىمدى جانە جان-جاقتى ويلاستىرىلعان «ۇلى جىبەك جولى» تۇجىرىمداماسى اياسىندا ورتا ازيا تاريحى مەن مادەنيەتىنىڭ ماڭىزىن تانيتىنىما قۋانىشتىمىن» دەپ باعا بەردى.
