قالتا شايىنىڭ زيانى قانداي
استانا. قازاقپارات - قازىرگى زاماندا شايدى قايناتىپ، جاقسىلاپ دەمدەيتىن ۋاقىت تابىلماي قالىپ جاتادى.
ەندەشە تەز دەمدەلەتىن قالتا شايىنىڭ زيانى تۋرالى ءسوز قوزعايىق، دەپ جازادى ماسساگەت. ك ز. شايدى قالتاشالارعا وراۋدى كىم ويلاپ تاپتى؟ بۇل جايلى بىرنەشە پىكىر بار.
كەيبىر جازبالاردا 780 -جىلى قىتايلىق لۋك لۋدىڭ شايدى جۇقا قاعازعا وراپ دايىنداعانى جازىلعان. باسقالارى شاي قالتاشالارى سوعىس كەزىندە كەزدەيسوق پايدا بولدى دەپ جاتادى. شاي قالتاشالارىن تەك 1952 -جىلى عانا ليپتون كومپانياسى پاتەنتتەگەن. قالتاشاداعى شاي ۇنتاعى ساپاسىز، ناشار شاي تۇرلەرىنەن جاسالادى، ءتىپتى دەنساۋلىققا زيان، قاتتى ۇنتاقتالعان شايدىڭ اراسىندا شاڭ- توزاڭ بولۋى مۇمكىن دەگەن پىكىر قانشالىقتى دۇرىس؟ شىن مانىندە قالتاشاداعى شاي قاتتى ۇنتاقتالعان بولۋى كەرەك، سەبەبى شايدىڭ جاپىراقتارى قالتاشادا مۇلدەم ءتۇس پەن ءدام بەرمەيدى.
كەرىسىنشە، قاتتى ۇنتاقتالعاندىقتان، مۇنداي شاي تەزىرەك قىزارىپ، ءدام بەرەدى. زەرتتەۋلەر كورسەتكەندەي، قالتاشاداعى شايدا كوفەين، تانين، باسقا دا بيولوگيالىق بەلسەندى زاتتاردىڭ مولشەرى قاراپايىم شايدان از ەمەس. مامانداردىڭ ايتۋىنشا، قالتاشا شايى قاراپايىم شايدان كەم ەمەس. ءبىراق بۇل تەك جوعارى ساپالى، قىمبات شاي قالتاشا تۇرلەرى جايلى ايتىلعان.
جاقسى قالتاشا شايىنىڭ باعاسى قاراپايىم شايدان الدەقايدا جوعارى بولادى. بۇل قالتاشاعا وراۋعا كەتكەن قاراجاتقا بايلانىستى. ال ارزان، ساپاسىز تۇرلەرى شاي قالدىقتارى، بوياعىش زاتتار، دامدەۋىشتەرگە تولى بولادى.
سونداي-اق قۇرامىندا حيميالىق قوسپالار تىم كوپ شاي قالتاشالارىندا فتوريد شاماسى جوعارى. بۇل حيميالىق تۇزداردىڭ كوپ مولشەرى اعزاعا وتە ءقاۋىپتى. ارينە، قالتاشاداعى شاي تەك پايدالى نە تەك زيان دەپ ايتۋعا بولمايدى. بۇل ونىڭ تۇرىنە، ساپاسىنا، قۇرامىنا بايلانىستى بولادى. مىسالعا جاقسى شاي تۇرلەرى ارنايى تەحنولوگيالار ارقاسىندا وزىنە شايدىڭ جاقسى قاسيەتتەرىن ساقتاپ قالادى.
شايدىڭ ساپاسىن تەكسەرۋ ءۇشىن ونى سۋىق سۋعا مالىپ كورىڭىز. سۋ تەز قىزىلعا بويالسا، دەمەك سىزدەگى شاي بويالعان. ونىڭ ساپاسى ناشار، ءدامى دە ويداعىداي ەمەس. قالتاشاداعى شايدى ءىشۋ- ىشپەۋ سۇراعىنا جاۋاپ ىزدەگەندە التىن ورتالىقتى ۇستانعان ءجون. جۇمىستا، جولدا قالتاشا شايىن ىشۋگە ابدەن بولادى، الايدا ونىڭ جاقسى، ساپالى تۇرلەرىن تاڭداڭىز. ال ۇيدە قالتاشاداعى شايدى پايدالانباڭىز دا، اسىقپاي، شايدى دەمدەپ ءىشىڭىز.