الماتىدا جول عىلىمىنا قاتىستى جاڭالىق اشىلدى
قازاقستان جول عىلىمي زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ پرەزيدەنتى، پروفەسسور باعدات تەلتايەۆ وسى ساۋالدىڭ جاۋابىن تاپتى، دەپ حابارلايدى 24.kz.
اتالعان جاڭالىقتى رەسەي جاراتىلىستانۋ عىلىمدار اكادەمياسى جانە عىلىمي جاڭالىق اشۋ مەن ونەرتابىستار اۆتورلارىنىڭ حالىقارالىق اكادەمياسى مويىنداپ، اۆتورعا ديپلوم تاپسىردى. تەحنيكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى باعدات تەلتايەۆ وسى جاڭالىقتى اشۋ ءۇشىن 15 جىل ىزدەنگەنىن ايتادى. بۇل - اۆتوموبيل جولدارى سالاسىنداعى ەڭ العاشقى عىلىمي جاڭالىق.
اۆتور ءوز ەڭبەگىن «تومەنگى تەمپەراتۋرالى جارىقشاقتانۋ كەزىندە اسفالتبەتون جول توسەمىنىڭ ءوزىن- ءوزى قۇرۋ زاڭدىلىعى» دەپ اتاپ وتىر. قازاق جول عىلىمي زەرتتەۋ ينستيتۋتى اكسيونەرلىك قوعامىنىڭ («قازجول ع ز ي» ا ق) پرەزيدەنتى باعدات تەلتايەۆتىڭ ايتۋىنشا، تەمپەراتۋرا تومەندەگەن كەزدە اسفالتبەتوننىڭ ىشىندە كەرنەۋ پايدا بولا باستايدى.
ول كەرنەۋ سىرتقا شىقپاسا وندا جارىق پايدا بولادى. جارىلعان كەزدە جارىقتىڭ ەكى جاعى جاقتاۋلارى دەفورماتسيا الادى. ال اسفالتبەتون جامىلعىسىنىڭ بەرىكتىگى وعان قوسىلاتىن بيتۋمنىڭ ەرەكشەلىگىنە بايلانىستى. بيتۋمنىڭ ءبىر ءتۇرى رەسپۋبليكانىڭ بارلىق وڭىرىندە بىردەي قولدانۋعا جارامايدى. سوندىقتان عالىمدار قازاقستاندى 4 كليماتتىق ايماققا ءبولىپ وتىر. اسفالتبەتوننىڭ قۇرامىن تابيعات ەرەكشەلىكتەرىنە ساي تاڭداساق، جولداعى جارىقشاقتاردى اناعۇرلىم ازايتۋعا بولادى.
«اسفالتبەتون جامىلعىسىندا پايدا بولعان ءار جارىقشاقتىڭ ءار مەترى ءبىر مەتر ۇزىندىقتاعى، جارىقشاقتى جوندەۋ شامامەن 500 تەڭگە تۇرادى ەكەن. ال ەندى ءبىز وسى عىلىمي جاڭالىقتىڭ زاڭدىلىعىن پايدالانا وتىرىپ، وسى جارىقشاقتاردىڭ سانىن ازايتاتىن بولساق، بۇل اسا ءتيىمدى بولادى. ەلىمىزدە 130 مىڭ شاقىرىمنان استام اۆتوموبيل جولى بار. ونىڭ كۇتىمىنە كەتەتىن قىرۋار قارجىنى ۇنەمدەۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن جاڭا عىلىمي جاڭالىقتى قازاقستان جول عزي ماماندارى كەلەسى جىلدان باستاپ تاجىريبەگە ەنگىزۋدى جوسپارلاپ وتىر»، - دەيدى عىلىمي جاڭالىقتىڭ اۆتورى.
