ياۋ پيشىڭ: قازاقستان حالىقارالىق كەلىسپەۋشىلىكتەر مەن شەتىن ماسەلەلەردى شەشە الادى
بۇل تۋرالى قىتاي حالىقارالىق زەرتتەۋلەر قورىنىڭ عىلىمي قىزمەتكەرى، ق ح ر سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى جانىنداعى ازيا- افريكا دامۋ جانە الماسۋ كەڭەسىنىڭ مۇشەسى، قىرعىزستانداعى، لاتۆياداعى، قازاقستان مەن ۋكرايناداعى بۇرىنعى قىتاي ەلشىسى ياۋ پيشىڭ 2016 -جىلى 29 ماۋسىمدا بەيجىڭ قالاسىندا وتكەن «قازاقستان: بەيبىتشىلىك، قاۋىپسىزدىك جانە دامۋ جولىمەن 25 جىل» دوڭگەلەك ۇستەلىندە مالىمدەدى.
«حالىق سانى جاعىنان قازاقستان اسا ۇلكەن ەل ەمەس، ءبىراق ديپلوماتيالىق تۇرعىدا قازاقستان ۇلكەن دەرجاۆا سەكىلدى ءوزىنىڭ كورەگەندىگىن، كەشەندىلىگىن، ءوز باعىتىن كورسەتە ءبىلدى»، دەدى ول 2017-2018 -جىلدارعا ب ۇ ۇ ق ك تۇراقتى ەمەس مۇشەسى بولىپ سايلانعان قازاقستان رەسپۋبليكاسىن قۇتتىقتاي وتىرىپ.
ديپلومات 1992 -جىلى بۇۇ باس اسسامبلەياسى سەسسياسىندا ن. نازاربايەۆتىڭ ازياداعى ءوزارا ءىس- قيمىل جانە سەنىم شارالارى كەڭەسى تۋرالى باستاماسىن ەسكە سالدى.
«ول ۋاقىتتا اتالعان باستامانىڭ جۇزەگە اسارىنا كوپشىلىگى كۇمان كەلتىردى، ءبىراق 10 جىل وتكەن سوڭ الماتى قالاسىندا ا و ى س ش ك ءبىرىنشى ءسامميتى ءوتتى. ازيالىق مەملەكەت باسشىلارىنىڭ بۇل بايسالدى كەزدەسۋىن تاۋەلسىز قازاقستان ابىرويمەن وتكىزدى. ونىڭ جولىندا قانشا قيىندىقتاردى ەڭسەرگەنىن مەن بىلەمىن. بۇگىندە اوىسشك جۇمىسىنا قىرىققا جۋىق مەملەكەت، ايماقتىق جانە حالىقارالىق ۇيىمدار قاتىسادى. باستىسى - بۇل مۇشەلەردىڭ سانى ەمەس، قازاقستان كوتەرەتىن قاۋىپسىزدىك جونىندەگى وتكىر ماسەلەلەر حالىقارالىق قاۋىمداستىقتىڭ نازارىن اۋدارۋىندا»، - دەپ اتاپ ءوتتى ياۋ پيشىڭ.
ول 2015 -جىلى قىركۇيەك ايىندا وتكەن ب ۇ ۇ باس اسسامبلەياسىنىڭ 70-سەسسياسىنداعى ن. نازاربايەۆتىڭ سوزىنەن العان اسەرىن ايتىپ بەردى:
«حالىقارالىق قاۋىمداستىققا بۇل قۇجاتپەن مۇقيات تانىسقان ءجون. ءدال قازىرگى ۋاقىتتا ادامزاتتى قىسپاققا العان نە؟ بۇل: جاھاندىق ەكونوميكالىق داعدارىس، حالىقارالىق قۇقىق ەروزياسى جانە جاھاندىق ينستيتۋتتار ءرولىنىڭ السىرەۋى، جاھاندىق اۋقىمدا قورشاعان ورتانىڭ ناشارلاۋى. الەمدىك ەكونوميكانىڭ قۇلدىراۋى ادىلەتسىز ەكونوميكالىق تارتىپتەن بولدى دەپ سانايمىن. بايلار توبى الەمدىك ەكونوميكانىڭ تۇتقاسىن ۇستاپ وتىر. امەريكا باسپاسى قانىشەر سەكىلدى كوپتەگەن كەدەي، دامىماعان ەلدەردىڭ اقشاسىن جالماۋدا. ەگەر ءادىل قارجىلىق ءتارتىپ بولسا، ولاردىڭ بۇلاي جۇرۋىنە جول بەرىلمەس ەدى. ءبىز نازاربايەۆتىڭ قارجى قورلارىنىڭ شىعارىلۋىن جانە اينالىسىن رەتتەۋ تۋرالى ۇسىنىسىمەن تولىق كەلىسەمىز».
ياۋ پيشىڭ كەيبىر مەملەكەتتەردىڭ ەكىنشى مەملەكەتكە ءبىر جاقتى سانكسيا قويۋىن ايىپتادى.
ديپلومات ەكسپو-2017 تاقىرىبىن دا قوزعادى: «ن. نازاربايەۆتىڭ باستاماسىمەن جاسىل تەحنولوگيانىڭ دامۋىنا جانە ينۆەستيتسيالىق جوبالارعا ەرەكشە كوڭىل بولىنگەن. ەكسپو-2017 استاناداعى ايتۋلى وقيعاعا اينالعالى تۇر. جاقىندا شاڭحايداعى دوڭگەلەك ۇستەلدە مەن بارلىعىن 2017 -جىلى وتەتىن، باتىس كورشىمىز (رەد: ق ر ق ح ر ءۇشىن) تۋرالى ءبىلىمىمىزدى تولىقتىراتىن، ەكى ەل حالقى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ بارلىق سالاسىندا جاڭا مۇمكىندىكتەر اشاتىن استانالىق كورمەنى كورۋگە شاقىردىم. ەكسپو-2017 كورمەسىنىڭ تابىستى وتەرىنە ءۇمىتىمىز مول»، - دەدى ياۋ پيشىڭ.
ول قازاقستاننىڭ كورشىلەس جانە ا ق ش، ەۋروپا، ازيا ەلدەرىمەن جاقسى قارىم- قاتىناستا ەكەنىن اتاپ ءوتتى. «بۇل قازاقستاننىڭ حالىقارالىق كەلىسپەۋشىلىكتەر مەن شەتىن ماسەلەلەردى ديالوگ ارقىلى، كەشەندىلىك پرينتسيپى جونىندەگى كونسۋلتاتسيالار ارقىلى شەشە الۋىنىڭ ارقاسى»، - دەپ ءسوزىن تۇيىندەدى قىتاي ەلشىسى.
اۆتور: قانات مامەتقازى ۇلى
