مامىتبەكوۆ بىرنەشە وبلىستان ارەكەتى مافياعا ۇقساس توپتاردىڭ بىلىعىن اشكەرەلەدى
استانا. قازاقپارات - اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترى اسىلجان مامىتبەكوۆ بازارلاردى باقىلايتىن ادامدار كوكونىستى قولدان قىمباتتاتىپ، وتاندىق شارۋالاردىڭ ارزان ءونىمىن قاساقانا كىرگىزبەي وتىرعانىن ايتتى، دەپ حابارلايدى ك ت ك ارناسى.
ءوز تۇتىنۋشىلارىنىڭ قولى جەتپەي وتىرعان ونىمگە ەندى قىتاي كوز تىگىپ وتىر. ءبىر قىزىعى، كوكونىستەن بولەك كورشى ەلگە توننا-توننا ەتتى تاسىمالداۋعا كەزىندە پارا الدى دەپ شاتىلىپ، كەيىن اقتالعان ماقسۇت باقتىبايەۆ كومەكتەسپەك. بۇل ەكس-شەنەۋنىك كەزىندە مامىتبەكوۆتىڭ قاراماعىندا ىستەگەن بولاتىن.
اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ بىلتىرعى جىلدى قورتىندىلاعان جيىنىندا اسىلجان مامىتبەكوۆ اڭگىمەنىڭ باسىن ابدەن تيتىقتاتقان ماسەلەدەن باستادى. ويتكەنى، وتاندىق فەرمەرلەر ءۇشىن بۇگىندە ىشكى نارىققا كىرۋ مۇڭ.
باس اگرونومنىڭ ايتۋىنشا، شارۋالار جۇرتتى ارزان ازىق-تۇلىكپەن قارىق قىلار ەدى، ءبىراق بازارلاردى جاسىرىن بيلەيتىن توپتار بار ەكەن. ىم-جىمى ءبىر مونوپوليستەر باعانى دا قولدان قىمباتتاتىپ وتىر.
«وڭتۇستىكتە 500 تەڭگەدەن ساتا الماي وتىر قياردى. 500 تەڭگەدەن ساتسا، قۋانادى. ال، مىنا قوستانايدى 1500 تەڭگەدەن قيار تۇر. ال، كەلىسىن تاسىمالداۋ شىعىنى 20 عانا تەڭگە. ويتكەنى، ول جەردە بيزنەس جۇمىس ىستەمەيدى. ءبارى جابىق تۇردە، ءبىر-بىرىمەن تەز كەلىسە الاتىن كاسىپكەرلەر جۇمىس ىستەيدى. كاسىپكەر دەپ ايتۋعا دا بولمايدى»، - دەدى مامىتبەكوۆ.
ەسەسىنە بۇل ەكولوگيالىق تازا ونىمدەرگە قىتاي كوز تىگىپ وتىر. جاقىن كۇندەرى قازاقستان قىتايعا قايتا ەت تە تاسىمالداماق. مامىتبەكوۆكە ەت ەكسپورتى جاعىنان مال شارۋاشىلىعى دەپارتامەنتىنىڭ ەكس-ديرەكتورى كومەكتەسپەك.
«قازىر قىتايعا ەت تاسىمالداۋ ءۇشىن كەلىسسوزدەر ءجۇرىپ جاتىر. جاقىندا قىتايلىق ينسپەكتورلار ءبىزدىڭ شارۋالارمەن كەزدەسىپ، مال ۇستايتىن جەرلەردى، ەتتىڭ ساپاسىن تەكسەرەدى. سوسىن شەكارا اشىلادى. سۇرانىس تا جوعارى بولماق»، - دەدى قازاقستان ەت قاۋىمداستىعىنىڭ ءتوراعاسى ماقسۇت باقتىبايەۆ.
وسىلايشا، ەكس-شەنەۋنىك، بۇرىنعى جۇمىس ورنى اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىمەن بايلانىستى ۇزبەپتى. ەندى ەت قانا ەمەس، ەلىمىزدەگى استىقتىڭ دا باسىم بولىگى قىتايعا ەكسپورتتالماق.
كورشىلەرىمىزگە بۇگىنگە دەيىن 150 مىڭ توننادان ارتىق استىق تاسىمالداي المايتىنبىز. ويتكەنى، قىتايدىڭ فيتوسانيتارلىق تالابى بويىنشا بيدايدى اۋزى تىگىلگەن قاپقا سالىپ تاسىمالداۋ قاجەت ەدى.
«ەندى قاپشىققا سالماي، ۆاگونعا نەمەسە كونتەينەرگە تيەپ ساتۋعا مۇمكىندىك بار. جانە ەكىنشىدەن ولار قازاقستانعا كۆوتاسىن كوبەيتتى. بيىل 500 مىڭعا دەيىن، ارى قاراي ميلليون تونناعا، ودان ارى جوعارىلاي كوبەيتەمىز دەگەن ۋادەسى بار»، - دەدى مينيستر.
جالپى، بىلتىر قازاقستاننان 5 ميلليون تونناعا جۋىق استىق ەكسپورتتالىپتى. وسى ورايدا پرەمەردىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنا جاۋاپتى ورىنباسارى سانكسيادان كوز اشپاي وتىرعان رەسەيدىڭ دە نارىعىن ءتيىمدى پايدالانۋدى تاپسىردى.
«ءبىز وسى ءساتتى پايدالانۋىمىز قاجەت. رەسەيدە وتكەن جىلى سيىر، تاۋىق، شوشقا ەتىنىڭ يمپورتى 40 پايىزعا تومەندەدى. سوندىقتان، سول جاعىمىز بەن وڭ جاعىمىزداعى الىپ كورشىلەرىمىز بىزگە ۇلكەن مۇمكىندىك بەرىپ وتىر»، - دەدى پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى باقىتجان ساعىنتايەۆ.
ساعىنتايەۆ وتاندىق كاسىپكەرلەر حالال تاۋار ءوندىرىسىن دە شۇعىل يگەرىپ، الەمدىك نارىققا شىعۋ كەرەك دەپ وتىر.