اق ءۇيدىڭ ابىرويىن توككەن پرەزيدەنتتەر

 ناتيجەسىندە ءار ساراپشى ءوز پىكىرىن ايتسا دا، اقىرى قورىتىندىلاي كەلگەندە العاشقى ۇشتىكتى ءار جىلدارى امەريكانى باسقارعان دجەيمس بيۋكەنەن، ەندريۋ دجونسون، ليندون دجونسون «جەڭىپ العان» . بۇل جەردە ەكس- پرەزيدەنتتەردىڭ مەملەكەتكە قانشالىقتى زيان كەلتىرگەندەرى ەسەپكە الىنعان. ولاردىڭ ىشىندە ەڭ ۇلكەن قاتە جىبەرگەن 1857-1861 -جىلدارى اق ءۇيدىڭ قوجايىنى بولعان دجەيمس بيۋكەنەن ەكەن. ا ق ش- تىڭ 15 - پرەزيدەنتى بيۋكەنەن ەلدەگى ازاماتتىق سوعىستى بولدىرماۋعا ەش توسقاۋىل جاساي الماعان. ال ەكىنشى ورىندى «يەمدەنگەن» ەندريۋ دجونسون وڭتۇستىك پەن سولتۇستىك اراسىنداعى ازاماتتىق سوعىستى توقتاتقانىمەن، قارا ناسىلدىلەردى قۇلدىقتا ۇستاۋ ءپرينتسيپىن ساقتاپ قالدى. ال قىزمەتىنىڭ سوڭعى جىلدارىندا عانا وزىنە ساياسي ۇپاي الۋ ءۇشىن «قۇلداردىڭ» جاعىنا شىققان.

 ال ليندون دجونسوننىڭ مەملەكەتكە نۇقسان كەلتىرگەن ارەكەتى رەتىندە ساراپشىلار ونىڭ ا ق ش پەن ۆەتنام اراسىنداعى سوعىستى توقتاتۋعا قۇلىق تانىتپاعانىن ايتادى. ليندون ءوز ارەكەتىن «ۆەتنام بيلىگىنىڭ قاناۋىندا تۇرىپ جاتقان حالىقتى قۇتقارۋ» دەپ اتاعانىمەن، شىن مانىندە قىرقىستىڭ سالدارىنان مىڭداعان بەيكۇنا ادامدار قازا تاپتى، ەلدىڭ ميللياردتاعان دوللار قارجىسى جەلگە ۇشتى. ال ساراپشىلار مەن تاريحشىلار قازىر ونى «رەفورماتور» رەتىندە ەمەس، «قاندى سوعىستى ۇيىمداستىرۋشى» رەتىندە باعالايدى.

 ا ق ش- تىڭ يميدجىنە نۇقسان كەلتىرگەن ءتورتىنشى پرەزيدەنت- ۆۋدرو ۆيلسون. ونىڭ ءبىرىنشى سوعىستان كەيىن ۆەرسال كەلىسىمشارتىنان قول قويۋدان باس تارتۋى اقىرىندا گەرمانيانىڭ تالان- تاراجعا تۇسۋىنە سەبەپشى بولدى، بۇل ارەكەت فاشيزمنىڭ تۋۋىنا الىپ كەلدى. ريچارد نيكسون ۋوتەرگەتسك جانجالىنان باس تارتقانى ءۇشىن «بەسىنشى ورىندى» ، دجەيمس مەديسون 1812 -جىلى  ۇلى بريتانيامەن سوعىستى توقتاتقىسى كەلمەگەنى ءۇشىن التىنشى ورىندى يەمدەنگەن.

 تاريحشىلار «قاسيەتتى جەتىنشى ساندى» توماس دجەففەرسونعا 1807 -جىلى ناپولەونمەن سوعىس ءجۇرىپ جاتقان كەزدە ەۋروپامەن اراداعى ساۋداعا ەمبارگو جاريالاعانىنا بايلانىستى بەرگەن. ونان كەيىنگى ساتىدا كاريب تەڭىزىندەگى داعدارىستى تۋدىرعانىنا بايلانىستى دجون كەننەديدىڭ ەسىمى اتالادى. مۇنان كەيىنگى ورىندى يرانعا بەرىلگەن قارجىنى كەرىسىنشە نيكاراگۋاداعى كوممۋنيستەرگە قارسى ماقساتتا پايدالانعانى ءۇشىن رونالد رەيگان العان. ال سوڭعى ورىن مونيكا ليەۆينسكيمەن اراداعى ماحابباتى ءۇشىن بيلل كلينتونعا تيگەن. الايدا ساراپشىلاردىڭ باعالاۋى بويىنشا، «بۇل ماحاببات حيكاياسى» ا ق ش قوعامىن ەمەس، بارىنەن بۇرىن پرەزيدەنتتىڭ ءوزىن قاتتى مازاسىزداندىرعان وقيعا رەتىندە اتالىپ وتىلەدى.

 ال ءبىز ءوز كەزەگىمىزدە ا ق ش- تىڭ يميدجىنە نۇقسان كەلتىرگەن ون ءبىرىنشى ارەكەت رەتىندە ا ق ش- تىڭ ابىرويىن توككەن، اق ءۇيدىڭ قوجايىنى بولعان دجوردج بۋشتىڭ يراكقا سوعىس اشۋىن ايتار ەدىك. 

بەرىك بەيسەن ۇلى

«ايقىن»

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى