قازاقتىڭ قوس عارىشكەرى توقتار اۋباكىروۆ پەن ايدىن ايىمبەتوۆ ومىرلەرىندەگى بەس عاجايىپ سايكەستىك

ۇلت باتىرىنىڭ اڭگىمەسىن تىڭداپ، سۇراقتارىنا جاۋاپ الۋعا 800 گە جۋىق ستۋدەنت جينالدى. زيالى قاۋىم وكىلدەرى تاعى بار. ايتايىن دەگەنىمىز جوعارى دەڭگەيدەگى كەزدەسۋ جايلى ەمەس، سول ءىس-شاراعا دايىندىق بارىسىندا ءبىز كوز جەتكىزگەن كوپتەگەن عاجايىپ سايكەستىكتەر.

وزدەرىڭىز بىلەتىندەي 2015-جىلدىڭ قىركۇيەك ايىندا قازاقتىڭ ءۇشىنشى عارىشكەرى ايدىن ايىمبەتوۆ اسپان الەمىن باعىندىردى. ال توقتار اعامىز وعان اق باتاسىن بەرىپ اتتاندىرعان ەدى. مۇقيات باقىلاپ قاراساق، قوس باتىرىمىزدىڭ اراسىندا كوپتەگەن ۇقساستىقتار بار ەكەن. نازارلارىڭىزعا قازاقتىڭ قوس تۇلپارى جايلى سول فاكتىلەردى ۇسىنايىق.

ەكى باتىر ءبىر ايدا، ءبىر كۇندە ومىرگە كەلگەن ەكەن. تۋعان كۇندەرى - 27- شىلدە. توقتار اۋباكىروۆ 1946-جىلدىڭ، ايدىن ايىمبەتوۆ، 1972-جىلدىڭ جازىندا دۇنيە ەسىگىن اشقان.

جۇلدىزناما بەلگىلەرى - اڭ پاتشاسى ارىستان. 27- شىلدە كۇنى بۇل ازاماتتاردان بولەك جەلتوقسان كوتەرىلىسىنىڭ قۇربانى بولعان قازاقتىڭ قايسار قىزى ءلاززات اسانوۆا، بەلگىلى كومپوزيتور تولەگەن مۇحامەدجانوۆ تۋىلىپتى. تۋعان كۇندەر تاريحىنا ءۇڭىلىپ قاراساڭىز، باسقا دا تۇلعالاردان سايكەستىك بايقاۋعا بولادى.

مىسالى، ۇلتىمىزدىڭ ۇلى جازۋشىلارى مۇحتار اۋەزوۆ، شەرحان مۇرتازا جانە ورالحان بوكەي 28- قىركۇيەكتە، ياعني ءبىر كۇندە تۋعان تۇلەكتەر. ال عابيت مۇسىرەپوۆ پەن عابيدەن مۇستافين ءبىر جىلدا تۋىلىپ، ءبىر جىلدا قايتىس بولعان. ءومىر سۇرگەن ۋاقىتتارى 1902-1985-جىلدار. ايتپاقشى، استرولوگيا عىلىمىندا ءبىر كۇندە تۋعان ادامداردى «جۇلدىزدى ەگىزدەر» دەپ اتايدى. عالىمدار ولاردىڭ ومىرلەرىندە، مىنەزدەرىندە ۇقساستىقتار بولاتىنىن دا جوققا شىعارمايدى.

نەگىزگى كەيىپكەرلەرىمىزگە قايتا ورالايىق. قوس عارىشكەر اراسىنداعى ەكىنشى ۇقساستىق: توقتار وڭعارباي ۇلى دا، ايدىن اقان ۇلى دا ءبىر وقۋ ورنىنىڭ، «ارماۆير جوعارى اسكەري ۇشقىشتار ۋچيليشەسىنىڭ» تۇلەكتەرى. توقتار اۋباكىروۆ 1969-جىلى، ال ايدىن ايىمبەتوۆ 1993-جىلى وقۋدى اياقتاعان. اراسى - 24 جىل. توقتار اۋباكىروۆ عارىشقا 1991-جىلى ۇشسا، ايدىن ايىمبەتوۆ 2015-جىلى كوككە كوتەرىلدى. اراسى - 24 جىل. قىزىق ەمەس پە؟!

ءتورتىنشى سايكەستىك: تۇڭعىش عارىشكەر 2- قازان كۇنى، ال ايدىن اعامىز 2- قىركۇيەك كۇنى عارىش ساپارىنا اتتاندى. كۇنتىزبەگە قاراساڭىز ەكەۋى دە اپتانىڭ ءساتتى سارسەنبىسىنە تۋرا كەلەدى.

سوڭعى جانە ەڭ قىزىق سايكەستىك: توقتار اۋباكىروۆتىڭ عارىشقا ۇشقانداعى كومانديرى - الەكساندر ۆولكوۆ بولاتىن. ال ايدىن ايىمبەتوۆتىڭ كومانديرى الەكساندر ۆولكوۆتىڭ ۇلى - سەرگەي ۆولكوۆ!

مۇنىڭ بارلىعىن جاي كەزدەيسوق سايكەستىك دەرسىز، دەگەنمەن مىقتى تۇلعالار اراسىندا ءبىز تۇسىنە بەرمەيتىن قۇپيا ۇقساستىقتار بولاتىنى راس سياقتى. وسى فاكتىلەردىڭ بارلىعىن توقتار اۋباكىروۆپەن وتكەن كەزدەسۋدە وزىنە ايتىپ بەرگەنىمىزدە تاڭ-تاماشا قالعان. سودان كەيىن ءبىز «وسىنشاما ۇقساستىق بولاتىنداي ايدىن ايمبەتوۆ ەكەۋىڭىزدىڭ اراڭىزدا قانداي بايلانىس بار؟» دەپ سۇراعانىمىزدا «ايدىن - مەنىڭ بالام!» دەپ ازىلدەپ ەدى. راسىندا قازاقتىڭ باتىرلارى ءوز ءىزباسارلارىنا وسىلاي قامقورلىق جاساپ، قولداپ جۇرگەنى وتە جاراسىمدى ەمەس پە؟!

اباي سەيفۋللا ۇلى

ل. ن. گۋميليەۆ اتىنداعى ە ۇ ۋ ستۋدەنتى

«تۇلعا تانۋ» قوعامدىق جوباسىنىڭ جەتەكشىسى

ۇقساس

ەلىمىزدە وقۋلىقتاردى دايىنداۋ جانە باقىلاۋ ءتارتىبى جاڭارتىلدى