الماتى قىسقى وليمپيادا ويىندارىن وتكىزۋ قۇقىعىنان نەگە ايرىلدى؟
بۇل - قىسقى سپورت تۇرلەرىنەن اسا ءىرى حالىقارالىق جارىستار وتكىزۋ مارتەبەسىنە تالاستاعى قازاقستان بيلىگىنىڭ ەكىنشى جەڭىلىسى.
2022-جىلعى قىسقى وليمپيادا قىتايدا وتەتىنىن ەستىگەندە بەيجىڭ ورتالىعى شات-شادىمان كۇيگە بولەندى. الماتى ورتالىعىنا جينالعانداردىڭ كوڭىلى جابىرقاپ، كەيبىرى كوزىنە جاس الدى.
بۇدان ەرتەرەكتە الماتى قالاسى باسەكەلەسى - رەسەيلىك سوچيدەن جەڭىلگەن. ءبىراق اۆتوريتارلىق بيلىك باسقارىپ وتىرعان ەكى ەل - قازاقستان مەن قىتاي اراسىنداعى بۇل جولعى تالاس كەزىندە قيلى بولجامدار ايتىلدى.
مالايزيا استاناسى كۋالا-لۋمپۋردە وتكەن حالىقارالىق وليمپيادا كوميتەتىنىڭ شەشۋشى وتىرىسى قارساڭىندا Human Right Watch حالىقارالىق قۇقىق قورعاۋ ۇيىمى قازاقستان بيلىگىن «ادام قۇقىعىن ءجيى بۇزادى، اسىرەسە لەسبيلەر، گەيلەر بيسەكسۋال جانە ترانسگەندەرلەرگە (ل گ ب ت) توزىمسىزدىك تانىتاتىن احۋال قالىپتاسقان» دەپ سىناعان.
امەريكانىڭ Newnownext ۆەب-سايتى بۇل سۇراقتى «وليمپيادا وتكىزۋ ءۇمىتى اقتالماعان گوموفوب قازاقستاننان قىتاي قانشالىقتى ارتىق؟» دەگەن ماقالاسىنا تاقىرىپ رەتىندە العان.
ۆەب-سايت حالىقارالىق قوعامداستىقتىڭ مۇنداي سىنىنا سوچيدە قىسقى وليمپيادا وتكىزۋگە ۇمىتكەر بولىپ، كەيىن قۇرمەتتى مارتەبەنى يەلەنگەن رەسەيدىڭ دە ۇشىراعانىن ەسكەرتەدى. قازاقستاندا گوموسەكسۋاليزم 1998-جىلدان بەرى قىلمىس بولىپ سانالماعانىمەن، ل گ ب ت وكىلدەرى ءالى كۇنگە شەيىن قورقىنىش پەن ۇرەي، زورلىق-زومبىلىق، كەمسىتۋشىلىك پەن قاتىگەزدىككە تولى ورتادا ءومىر سۇرۋگە ءماجبۇر.
امەريكانىڭ Newnownext ۆەب-سايتىنىڭ جازۋىنشا، گوموسەكسۋاليستەردىڭ كوبى رەسەيدەن وزدەرىن ەركىنىرەك سەزىنەتىن بەيجىڭگە قاشقان. قازىر شامامەن 200-500 ادام بەيجىڭدى پانالاپ، رەسەيدەگىدەي قاتىگەز شابۋىلعا ۇشىراۋ قاۋپىنەن قۇتىلعان.
ءبىراق، قۇقىق قورعاۋشىلاردىڭ مالىمدەۋىنشە، قىتاي ادام قۇقىعىن بۇزۋ پروبلەماسى جاعىنان قازاقستاننان قالىسپايدى. Human Right Watch ۇيىمى حالىقارالىق وليمپيادا كوميتەتىنىڭ 2022-جىلعى وليمپيادانى بەيجىڭدە وتكىزۋ شەشىمىن سىناعان.
Сentralchronicle ۆەب-سايتىنىڭ جازۋىنشا، Human Right Watch ۇيىمى وكىلى سوفيا ريچاردسون «وليمپيادانىڭ «شاپشاڭىراق، بيىگىرەك، كۇشتىرەك» ۇرانى قىتاي ۇكىمەتىنىڭ ازاماتتىق قوعامعا شابۋىلىن تاماشا سيپاتتايدى. رەكوردتى مەرزىم ىشىندە كوپتەگەن بەيبىت بەلسەندى كۇشتى قىسىمعا ۇشىراپ، قاماۋعا الىنعان» دەپ مالىمدەگەن.
Moscow Times گازەتىنىڭ جازۋىنشا، وليمپيادا وتكىزۋ مارتەبەسىنە تالاستا الماتىنىڭ بەيجىڭنەن جەڭىلىپ قالعانى تۋرالى جاڭالىقتى قازاقستان قوعامى ەكىۇداي سەزىممەن قابىلداعان. الماتىنىڭ ورتالىق الاڭىندا جينالعان قالا تۇرعىندارىنىڭ كەيبىرى قامىعىپ، كوزىنە جاس العان، ءبىراق الەۋمەتتىك جەلىلەردە ەل بيلىگىنىڭ وراسان كۇردەلى ءارى شىعىنى كوپ جوبالارعا اۋەستىگىن مىسقىلداعان ساركازم دا از بولماعان.
ال كۋالا-لۋمپۋردان جەتكەن ءسۇيىنشى حابار بەيجىڭدەگى جۇرتتى شات-شادىمان سەزىمگە بولەپ، جاپپاي سالتاناتقا ۇلاسقان.
Сhannelnewsasia ۆەب-سايتىنىڭ حابارلاۋىنشا، قىتايدىڭ باس گازەتى «ەندى الەم جۇرتى مۇنداي اۋقىمدى شارانى بەيجىڭ وتكىزە الا ما دەپ الاڭداماسا دا بولادى» دەگەن ماقالا جاريالاعان. «جەمين جيباو» گازەتىندەگى باس ماقالادا «قىتاي كەز كەلگەن ۋادەسىن تولىق ورىندايدى» دەپ جازىلعان.
nur.kz
