الەم اپتا ىشىندە: يراك جاۋىنگەرلەرى جاپپاي كومىلگەن زيرات تابىلدى
استانا. قازاقپارات - ءوتىپ بارا جاتقان اپتا ىشىندە جەر شارىندا ءبىرقاتار قايلىعى وقيعالار ورىن الدى. ماسەلەن، يراكتىڭ سولتۇستىگىندە ادامداردىڭ جاپپاي كومىلگەنى بەلگىلى بولسا، امەريكانىڭ نورت- چارلستون قالاسىندا قۇقىق قورعاۋ ورگانى قىزمەتكەرى قارا ءناسىلدى ازاماتتى اتىپ تاستاپ، بۇل وقيعا ا ق ش- تا دۇربەلەڭ تۋىنداتتى.
تيكريتتە يراك جاۋىنگەرلەرىنىڭ جاپپاي كومىلگەنى بەلگىلى بولدى
سەيسەنبى كۇنى يراكتىڭ سالاح- ەد- دين ولكەسىنىڭ اكىمشىلىگى ورتالىعى تيكريت قالاسىنان «يسلام مەملەكەتى» سودىرلارى ىعىستىرىلعاننان كەيىن 12 جەردە ادامداردىڭ جاپپاي كومىلگەنى بەلگىلى بولدى.
قابىرلەر بۇرىنعى امەريكاندىق كەمپ سپيچەر اسكەري بازاسىنا تاقاۋ ماڭنان تابىلدى، اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ پىكىرىنشە، باۋىرلاستار زيراتىندا شامامەن 1700 يراك جاۋىنگەرىنىڭ مۇردەسى جاتىر. ولار وتكەن جىلدىڭ جازۋىندا دجيحادشىلاردىڭ قولىنا تۇتقىنعا تۇسكەن. جازاعا ۇشىراعانداردىڭ باسىم بولىگى شيتتەر.
تيكريت قالاسى 2014 - جىلدىڭ ماۋسىمىندا يسلامشىلاردىڭ كەڭ اۋقىمدى شابىلى ناتيجەسىندە «يسلام مەملەكەتى» توبى سودىرلارىنىڭ قاراماعىنا وتكەن بولاتىن. ەلدى مەكەنگە تولىق باقىلاۋىن ورناتقاننان كەيىن دجيحاتشىلار تۇتقىنعا الىنعان اسكەري قىزمەتشىلەردى قايسىسى يسلامنىڭ شيت تارماعىن ۇستاناتىندىعىن انىقتاۋ ءۇشىن تەرگەگەن.
«يسلام مەملەكەتى» سودىرلارىنىڭ يراك ارمياسى جاۋىنگەرلەرى مەن وفيتسەرلەرىن جابىرلەپ جاتقان بەينە جازبالار مەن سۋرەتتەر عالامتوردا جاريالاندى. ءدال وسى جاپپاي جازالاۋ «يسلام مەملەكەتى» لاڭكەستەرىنىڭ ادامي قاسيەتتەن جۇرداي ەكەندىگىن ءارى يراكتىڭ شيت تۇرعىندارىنىڭ قانشالىقتى جەك كورەتىندىگىن دالەلدەي تۇسەدى.
«بۇل - جانتۇرشىگەرلىك كورىنىس. ءبىز كوز جاسىمىزعا يە بولا الماي قالدىق. قولدارى قالت ەتپەستەن 1700 ادامدى و دۇنيەگە اتتاندىرۋ قانداي جابايىعا قاجەت بولدى ەكەن؟» - دەيدى رەيتەر اگەنتتىگىنە سۇحبات بەرگەن يراك دەنساۋلىق ساقاتۋ مينيسترلىگىنىڭ وكىلى حاليد ال- اتبي.
يراك بيلىگى 1 - ءساۋىر كۇنى تيكريتتىڭ ازات ەتكەندىگىن رەسمي جاريا ەتىپ، سودان كەيىن بىردەن ءىز- ءتۇسسىز جوعالعان جەرگىلىكتى تۇرعىنداردى ىزدەۋ جۇمىستارىنا كىرگەن بولاتىن. ناۋرىز ايىندا باستالعان قالانى ازات ەتۋ وپەراتسياسىنا 30 مىڭنان استام جاۋىنگەر قاتىستى.
تاياۋ شىعىستىڭ كەيبىر بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ تاراتقان مالىمەتتەرىنە قاراعاندا، تيكريت قالاسىن ازات ەتۋ ساربازدارىنىڭ جەكەلەگەن توپتارى تاراپىنان جەرگىلىكتى سۇننيتتەردى زورلىق- زومبىلىققا ۇشىراتۋ، دۇنيە- مۇلكىن توناۋ ورىن العان.
كومىلگەن جاۋىنگەرلەردىڭ مۇردەلەرىن قازىپ الۋ جۇمىستارى جالعاسۋدا. ءبىراق، ازىرشە، ەشكىم دە قانشا ادامنىڭ كومىلگەندىگىن ناقتى ءدوپ باسىپ ايتا المايدى. سوندىقتان ولاردىڭ سانى باستاپقى دەرەكتەردەن الدە قايدا كوپ بولۋى مۇمكىن. مۇردەلەردى قازىپ الۋ جۇمىستارى اياقتالعاننان كەيىن د ن ك ۇلگىلەرى باعداتقا مولەكۋليارلىق ساراپتاما جاساۋ ءۇشىن جىبەرىلەدى. بۇل جازالعانداردىڭ اتى- جوندەرىن انىقتاۋ ءۇشىن قاجەت.
تيكريت قالاسىنىڭ ازات ەتىلۋى يراك ارمياسىنا ءوزىن- ءوزى جاريا ەتكەن حاليفاتتىڭ استاناسى، ەلدەگى ەكىنشى ءىرى قالا موسۋلعا شابۋىلداۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى. دەگەنمەن، ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە، موسۋلعا شابۋىل جاساۋ وڭايعا سوقپايدى. ويتكەنى، دجيحادشىلار قالانى وزدەرىنىڭ ەڭ باستى بەكىنىسىنە اينالدىرىپ العان.
ا ق ش- تا قارا ءناسىلدى تاعى دا پوليتسيا قولىنان قازا تاپتى
7 - ءساۋىر كۇنى New York Times گازەتى جاسىل فۋتبولكا كيگەن قارۋسىز قارا ءناسىلدى ازاماتى قاشىپ بارا جاتقان جەرىندە تۋ سىرتىنان 8 مارتە وق اتقاندىعى بەينەلەنگەن بەينە جازبانى جاريالادى.
قايعىلى وقيعا وتكەن سەنبى كۇنى ا ق ش- تىڭ وڭتۇستىك كارولينا شتاتىنا قاراستى نورت- چارلستون قالاسىندا ورىن الدى. وققا ۇشقان ادام - 50 جاستاعى ۋولتەر سكوتت، ال ونى اتقان پولتسيا قىزمەتكەرى 33 جاستاعى مايكل سلەگەر.
پولتسيا دەرەكتەرىنە قاراعاندا، 4 - ءساۋىر كۇنى سلەگەر Mercedes-Benz اۆتوموبيلىن توقتاتقان. ماشينا توقتاعاننان كەيىن ونىڭ جۇرگىزۋشىسى كولىكتەن شىعىپ پوليتسيادان قاشا جونەلگەن. سوڭىنا تۇرا قۋعان سلەگەر قاشقىندى توقتاتۋ ءۇشىن ەلەكتروشوكەر قارۋىن قولدانعان. الايدا قاشقىن توقتاماي، ودان ارى قاشا بەرگەن.
سونداي- اق اتالعان قۇجاتتا جۇرگىزۋشىنىڭ پوليتسيادان ەلەكتروشوكەردى تارتىپ الماق بولعانى دا جازىلعان. ومىرىنە قاۋىپ تونگەننەن كەيىن پوليتسيا قارۋ قولدانعان.
دەگەنمەن، ۆيدەودان وققا ۇشقان ادامنىڭ قولىندا ەشتەڭە بولماعانى انىق كورىنەدى. بۇعان قوسا، پوليتسيا ونى اتىپ تاستاعاننان كەيىن جانىنا بەلگىسىز زاتتى قويىپ جاتقانى بايقالادى.
عالامتوردا بەينەجازبا جاريالانعاننان كەيىن بيلىك پوليتسيانىڭ ۇستىنەن ادام ءولتىردى دەگەن ايىپ تاقتى. ونى كەپىلگە بوساتۋدان باس باس تارتىلدى. ال 8 - ساۋىردە سلەگەردىڭ قۇقىق قورعاۋ ورگانىنان شىعارىلعانى حابارلاندى.
فەدەرالدى تەرگەۋ بيۋروسى مەن ا ق ش- تىڭ ادىلەت مينيسترلىگى ءوز تاراپتارىنان اتالعان ىسكە بايلانىستى ءبىر- بىرىنە تاۋەلسىز تەرگەۋ امالدارىن باستادى. ەگەر سلەگەردىڭ كىناسى انىقتالاتىن بولسا، ول 30 جىلدان باستاپ ءومىر بويىنا باس بوستاندىعىنان ايىرىلۋى مۇمكىن.
بەينە جازبا جاريا ەتىلگەن كۇننىڭ ەرتەسىندە جۇزدەگەن ادام قالا كوشەسىنە شىعىپ، سلەگەر جۇمىس ىستەگەن پوليتسيا ۋچاسكەسىنىڭ عيماراتى الدىنا جينالدى. ولار «ادىلدىك!» جانە «ولتىرگەندەرىڭ جەتەدى!» دەپ ۇرانداتتى.
نارازىلىق شەرۋگە شىققانداردىڭ باسىم بولىگى ەگەر بەينەجازبا جاريا ەتىلمەگەندە سلەگەردىڭ قىلمىسىن ەشكىم دە، ەشقاشان بىلمەي قالاتىندىعىنا سەنىمدى. شەرۋشىلەر مۇنداي وقيعانىڭ ءبىرىنشى رەت ورىن الماعاندىعىن ايتىپ، ونىڭ ەندى قايتالانباسى ءۇشىن قوعامدى وزگەرتۋ قاجەتتىگىن ايتۋدا.
اۆتور: مارلان جيەمباي