تامارا دۇيسەنوۆا ۆەرا برەجنەۆامەن كەزدەستى
كەزدەسۋدە اتاپ وتىلگەندەي، قازاقستان شىعىس ەۋروپا جانە ورتالىق ازيا ەلدەرى ىشىندە اي ت ۆ- ينۆەكسياسى از تاراعان ەلدەردىڭ قاتارىنا جاتقىزىلادى. قازىرگى ۋاقىتتا رەسپۋبليكادا ا ي ت ۆ- ينفەكسياسى بويىنشا ەپيدەميولوگيالىق احۋال تۇراقتى. ەل ازاماتتارى اراسىندا ا ي ت ۆ- ينفەكسياسىنىڭ تارالۋ كولەمى %0,168 قۇرايدى.
رەسپۋبليكادا وسى كەزگە دەيىن ەل ازاماتتارى اراسىندا 22109 ا ي ت ۆ- ينفەكسياسى جاعدايى تىركەلدى. جىل سايىن تۇرعىنداردىڭ 10 پايىزدان استامى تەكسەرىلىپ، ا ي ت ۆ- ينفەكسياسىن انىقتاۋعا باعىتتالعان 2 ميلليوننان استام تەست جۇرگىزىلەدى.
حالىقارالىق ۇسىنىستارعا سايكەس ەلىمىزدە پروفيلاكتيكا باعدارلامالارىنىڭ بارلىق كومپونەنتتەرى - ا ي ت ۆ بويىنشا تەستىلەۋ جانە كەڭەس بەرۋ، ارت ەمدەۋ، شپريتس الماستىرۋ، مۇشەقاپتار مەن اقپاراتتىق- ءبىلىم بەرۋ ماتەريالدارىن تاراتۋ شارالارى ىسكە اسىرىلادى.
قازاقستان ا ي ت ۆ/ج ي ت س دەرتىنە شالدىققان ناۋقاستاردى مەملەكەت ەسەبىنەن ەمدەيتىن (2009 -جىلدان) ورتالىق ازياداعى العاشقى جانە جالعىز مەملەكەت.
رەسپۋبليكادا يۋ ن ە ي د س ۇيىمىنىڭ ۇشبىرلىكتى قاعيدالارى: بىرەگەي سالالىق باعدارلاما، مونيتورينگىلەۋ جانە باعالاۋ جۇيەسى جانە بىرەگەي ۇيلەستىرۋشى تەتىك ءساتتى ىسكە اسىرىلۋدا.
ورتالىق ازيادا العاش رەت قازاقستاندا ا ي ت ۆ- ينفەكتسياسى جاعدايلارىن باقىلايتىن ەلەكتروندىق قور ەنگىزىلدى. بۇل جۇيە جۇرگىزىلگەن ەمنىڭ ۋاقىتتىلىعى مەن ساپاسىن باقىلاۋعا، ەلدەگى ەپيدەميولوگيالىق جاعدايدى باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
قازاقستاندا ا ي ت ۆ ينفەكسياسىنىڭ انادان بالاعا جۇعۋىنا جول بەرمەۋ باعىتىندا ەلەۋلى جەتىستىكتەرگە قول جەتكىزىلدى. سوڭعى جىلدارى مۇنداي بىرنەشە جاعداي وزگە ەلدەردەن كەلگەن ايتۆ ينفەكتسياسىن جۇرتىرعان جانە ۋاقىتىندا ەسەپكە تۇرماعان جۇكتى ايەلدەر اراسىندا تىركەلدى. جالپى ەل بويىنشا ا ي ت ۆ دەرتىن جۇقتىرعان جۇكتى ايەلدەردى پروفيلاكتيكالىق ەمدەۋ كولەمى - %91,3، بالالاردى قامتۋ - %97,3 جەتتى.
شىعىس ەۋروپا جانە ورتالىق ازيا ەلدەرى بويىنشا يۋنەيدس ىزگى نيەت ەلشىسى رەتىندە ۆەرا برەجنەۆا ايتۆ ينفەكتسياسىن جۇقتىرۋدىڭ الدىن الۋ جونىندە تۇرعىنداردى اقپاراتتاندىرۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان ءىس- شارالارعا قاتىسادى. اسىرەسە، ا ي ت ۆ دەرتىن جۇقتىرعان ايەلدەرگە جانە ۆيرۋستىڭ انادان بالاعا بەرىلۋىنىڭ الدىن الۋ، ولاردى ءبولۋ جانە الالاۋدى تومەندەتۋگە ەرەكشە كوڭىل بولەدى.
