نۇحتىڭ (س. ا. ۋ) كەمەسى اشۋرا كۇنى جەر بەتىنە توقتاعان
استانا. قازاقپارات - ازىرەتى ادام مەن ىدىرىس پايعامباردان كەيىن ادامزات بالاسى اقيقات سەنىمنەن ايىرىلا باستادى.
جەر بەتىن جايلاعان جاماندىقتان ارىلتۋ ءۇشىن اللا تاعالا نۇح (س. ا. ۋ) -دى ادامزات بالاسىنا جىبەردى. نۇح (س. ا. ۋ) اداسقان قاۋىمعا پۇتتارعا تابىنۋدى تارك ەتىپ، جاببار حاقتىڭ ءبىر ەكەندىگىن مويىنداۋعا شاقىرادى.
الايدا، ازعىندانعان پەندەلەر نۇح (س. ا. ۋ) -نىڭ حانيف سەنىمىن قابىلدۋدان باس تارتتى.
بۇل حاقىندا قۇران-كارىمدە: «زالىمدار، ازعىندار، پاسىقتار، جاماندار، كوكىرەك كوزى كور بولعاندار، ار ۇياتتان جۇرداي ەدى، تۋرا جولدان اينىپ، كۇناعا باتتى» دەپ باياندالادى. ءاسىلى، ازىرەتى نۇح ازعىندىقتى تۇزەۋ ءۇشىن جىبەرىلگەن ەدى.
ءيا، بۇل جايىندا قۇران-كارىمدە: «اللا عيباداتتا جانە ودان باسقا ەشكىمگە تابىنباۋعا» شاقىردى. ولارعا: «اللاھقا قارسى كەلۋدەن قورىقپايسىڭدار ما؟ راس مەن سەندەر ءۇشىن سەنىمدى ءبىر ەلشىمىن. ەندى اللادان قورقىپ ماعان باعىنىڭدار. بۇعان سەندەردەن اقى سۇرامايمىن، مەنىڭ اقىم الەمدەردىڭ راببىسىنا ءتان. اللادان قورقىپ ماعان باعىنىڭدار. مەن سەندەرگە اپ-اشىق ەسكەرتۋشىمىن. اللاعا عانا عيبادات قىلىڭدار، شىنىندا مەن سەندەرگە كۇيزەلتۋشى كۇننىڭ ازابىنان قورقامىن دەدى»، دەپ بۇيىرالادى.
ايتسە دە، مەيماناسى تاسىعان ازعىن پەندەلەر نۇحتىڭ (س. ا. ۋ) داعۋاتىن مازاق ەتىپ: «سەندە ءبىز سەكىلدى ادامسىڭ. قاراساڭشى. ءبىزدىڭ ىشىمىزدە ساعان العاش سەنگەندەر اياق كيىمىمىز. اياق كيىمىمىزدەن باسقا ساعان ەشكىمنىڭ سەنگەنىن كورىپ تۇرعان جوقپىز. بىزدەن جوعارى ەشتەڭەڭ جوق»، - دەپ جاۋاپ قاتتى. ولار نۇح (س. ا. ۋ) -نىڭ ۋاعىز-ناسيحاتىنا ۇيىپ، اللانىڭ سۇيىكتى قۇلدارى بولعان كەدەي-كەپشىكتى قور سانادى.
نۇحتىڭ (س. ا. ۋ) قاۋىمىمەن ءبىر جەردە باس قوسا المايتىندارىن اشىپ ايتتى. ءيا، ازعىن توپ ۇلىلىقتىڭ مال-مۇلىك، بايلىقتا ەمەس، ءتاۋحيد پەن كوركەم مىنەزدە ەكەنىن ۇققان جوق. شىنتۋايتىندا، ولاردىڭ قور ساناعان ادامدارى، قۇداي- تاعالانىڭ قۇزىرىندا ولاردان سان ەسە جوعارى مارتەبەگە يە ەدى. تۋرا جولدان تايعان ازعىندار جوق-جىتىكتەردى كەمسىتسە دە، نۇح (س. ا. ۋ) ولاردى وزىنە جاقىن تارتىپ، باۋىرىنا باستى. اقيقاتقا شاقىرۋدا تاعاتسىزدىق تانىتپاي، اسا سابىرلى بولا ءبىلدى.
ءبىراق، نۇح (س. ا. ۋ) قاۋىمىن قانشاما رەت اقيقاتقا شاقىرعانمەن، ازعىندانىپ كەتكەن قاۋىم اللا- تاعالاعا مويىنسۇنۋعا پەيىل بىلدىرمەدى. نۇح (س. ا. ۋ) ۇدايى ولاردان تەك اللاعا مويىنسۇنۋدى عانا تالاپ ەتتى. ءبىراق، ازعىن قاۋىم نۇحتى (س. ا. ۋ) «جىندى» دەپ مازاق ەتە باستادى.
نۇح (س. ا. ۋ) قانشاما قۇقاي كورسە دە ءوز ميسياسىن ورىنداۋدان قاجىعان جوق. ازعىن قاۋىم وكىلدەرى نۇح (س. ا. ۋ) ولتىرەمىز دەپ قورقىتىپ كوردى. نۇح (س. ا. ۋ) ولىمنەن قورىقپاي، ءتاۋحيد مەن يماندى تۋ ەتىپ ۇستاپ، ولارعا تاباندى تۇردە قارسى كۇرەستى.
الايدا اقيقاتتى كورۋى ءتيىس كوز، شىندىقتى ەستۋى ءتيىس قۇلاق، حاقتى زىكىر ەتۋى ءتيىس جۇرەك ازىپ-توزعان ەدى. سوندىقتان، نۇح (س. ا. ۋ) اللاعا: «ۋا راببىم، قاۋىمىم مەنى جاسىنعا شىعاردى، مەنى مەن ولاردىڭ اراسىنا سەن ۇكىم بەر. مەنى جانە مەنىڭ قاسىمداعىلاردى قۇتقار» دەپ جالبارىندى.
ۇلى جاراتۋشى نۇح (س. ا. ۋ) دۇعاسىن قابىل ەتتى. وعان (س. ا. ۋ) - عا اۋەلى ءبىر كەمە جاساۋدى بۇيىردى. جاسالعان كەمەنى حاققا يلانعاندار كەلىپ پانالادى. ازعىندانعان قاۋىم نۇح (س. ا. ۋ) مەن وعان ەرۋشى مۇمىندەردى كەلەكە ەتە باستادى. نۇح (س. ا. ۋ) ءاجۋالاۋدى قويماسا، ولاردىڭ باسىنا زاۋال كەلەتىنىن حابارلادى. ءبىراق، ازعىندانعان قاۋىمعا بۇل سوزدەر اسەر ەتكەن جوق. ولار: «ال قانەكي! ايتقان زاۋالىڭ كەلسىن، كورەيىك» دەپ كەلەمەجدەۋىن توقتاتپادى.
ۇلى جاراتۋشىنىڭ امىرىمەن ءاربىر جاراتىلعان جىنىس ءبىر-ءبىر جۇپتان جانە نۇح (س. ا. ۋ) - نىڭ سوڭىنان ەرگەن ءمۇمىن وتباسىلار كەمەگە ءمىندى. حاق-تاعالانىڭ بۇيىرۋىمەن كوك ءجۇزىنىڭ قاقپالارى اشىلىپ، سۋ نوسەرلەپ جاۋا باستادى. جەر بەتىندەگى بۇلاق كوزدەرى بۇرقاقتاپ سۋ شىعاردى. جەر-ءجۇزى مەن كوك- جۇزىندەگى سۋلار بىرىگىپ، جەر بەتىن توپان سۋ باستى. نۇح (س. ا. ۋ) - نىڭ جۇبايى مەن ۇلدارىنىڭ ءبىرى ازعىن قاۋىمنىڭ ىشىندە بولاتىن.
نۇح (س. ا. ۋ) ولاردى قانشاما رەت اقيقات سەنىمگە شاقىردى. الايدا، جۇبايى مەن ۇلى ازعىن قاۋىم وكىلدەرى سەكىلدى پالەكەت كەلگەن بولسا، تاۋ باسىنا شىعىپ قۇتىلاتىنىن ايتىپ، يمان ەتۋدەن باس تارتتى. حاق- تاعالانىڭ ءامىر ەتۋمەن جەر بەتىن توپان سۋ باسقاندا نۇح (س. ا. ۋ)-دى تىڭداۋدان باس تارتقان ازعىن قاۋىممەن بىرگە، ونىڭ جۇبايى مەن ءبىر ۇلى دا توپان سۋعا باتتى.
نۇح (س. ا. ۋ) كەمەنىڭ تىنىش ءبىر جەرگە تۇراقتاۋىنا دۇعا ەتتى. ۇلى جاراتۋشى ونىڭ دۇعاسىن قابىل قىلدى. ۇلى جاراتۋشى: «ەي جەر! سۋدى جۇت، ال، كوك جاڭبىردى دوعار!»، دەپ بۇيىردى. بۇل امىردەن كەيىن ءاپ-ساتتە جەر بۇرقاقتاۋىن، كوك كۇركىرەۋىن توقتاتتى. كەمە ءجۇدي (ءبىزدىڭ حالىق قازىعۇرت تاۋى دەپ بىلەدى) تاۋىنا كەلىپ تۇراقتادى. وسىلايشا تاڭىرگە يمان كەلتىرگەندەر توپان سۋدان امان ەسەن قۇتىلدى.
قۇران-كارىمدە باياندالاتىن توپان سۋ وقيعاسىنان قانداي قورىتىندى شىعارۋعا بولادى؟ زالىمدار مەن ازعىندار، توپاستار، كوكىرەگى كور سوقىرلار، كەدەي-كەپشىكتى قور ساناعانداردىڭ كۇندەردىڭ كۇنى باسىنا يلاھي زاۋال ورنايتىنى حاق. ال، اللا مەن ونىڭ ەلشىلەرىنىڭ سوڭىنان ەرۋشىلەر سوڭعى ناتيجەدە تابىستى ءھام باقىتتى بولماق.
بۇگىنگى كۇنگە جەتكەن دەرەكتەرگە قاراعاندا توپان سۋدان قۇتىلعاندار كەمەدەگى قاپ تۇبىندە تام- تۇم قالعان ارپا، بيداي، نوقات سەكىلدى داقىلداردى ارالاستىرىپ، اس دايىنداعان كورىنەدى. پىسىرىلگەن اس بەرەكەلى بولعانى سونشالىقتى، بارلىق ادامداردىڭ قاعاناعى قارق بولىپ، تويا تاماق جەپتى. بۇل استى ءبىزدىڭ حالىق ناۋرىز كوجە دەپ اتايدى. ارادا مىڭداعان جىلدار وتكەنىنە قاراماستان، ازىرەتى نۇحتىڭ قاۋىمى توپان سۋدان قۇتىلعان مۇحاررام ايىنىڭ ونىنشى كۇنىندە مۇسىلمان جۇراعاتى جىل سايىن «اشۋرا» ءتاتتىسىن ءپىسىرىپ، بۇل كۇندى ارنايى مەرەكە رەتىندە تويلايدى.
اشۋرا مەرەكەسىندە مۇسىلماندار داستارحانىن دامگە تولتىرىپ، كورشى-قولاڭ مەن اعايىن-تۋىستى قوناق ەتىپ، نۇح (س. ا. ۋ) - عا مويىنسۇنعان مۇمىندەردىڭ توپان سۋدان قۇتىلعانىن ەسكە الىپ، ودان ۇلكەن تاريحي ساباق پەن عيبرات الادى.
ءتۇيىن: اشۋرا - حاق جولىنداعى قاۋىمنرىڭ ازعىندىقتىڭ قۇرساۋىنان قۇتىلعان كۇنى. سوندىقتان، ادامزات بالاسى بۇل ۇلى جەڭىستى ءارقاشان ۇلىقتاپ، ازعىندىقتان بويىن اۋلاق ۇستاپ، ءتاۋباسىنان جاڭىلماۋعا ءتيىستى. ءاسىلى، دۇنيەنىڭ اۋدارىلىپ-توڭكەرىلۋى زۇلمات ەمەس، ادام بالاسىنىڭ نيەتىنىڭ بۇزىلۋى ناعىز زۇلمات. سەبەبى، ۇلى جاراتۋشى جاراتقان قۇلدارىن ىزگى نيەتىنە قاراي جارىلقاپ، جامان پەيىلىنە قاراي جازالايدى. بۇل وزگەرمەيتىن زاڭدىلىق، بۇل زاڭدىلىقتان تەك قانا عيبرات الۋعا ءتيىستىمىز.
مۇحان يساحان
e-islam.kz